Search by property

This page provides a simple browsing interface for finding entities described by a property and a named value. Other available search interfaces include the page property search, and the ask query builder.

List of results

• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/11635  + (སྔགས་ཆས་ཤིག སོ་ཤིང་ནི། ཨ་ཤྭད་ལ་སོགས་པ་འད … སྔགས་ཆས་ཤིག སོ་ཤིང་ནི། ཨ་ཤྭད་ལ་སོགས་པ་འདིར་མི་རྙེད་པས་ཀླུ་བྱང་གིས་གསུངས་པ་ལྟར། འོ་མ་ཅན་གྱི་ཤིང་ཧ་ཅང་སྦོམ་པ་དང་ཕྲ་བ་མིན་པ་དྲང་ཞིང་སྲོག་ཆགས་མེད་པ་མ་གས་པ་རྨེ་མེད་པ་མགོ་མཇུག་མཉམ་པ་དྲི་བཟང་གི་ཆུས་བཀྲུས་པ་བདུག་པས་བདུགས་པ་སོར་བཅུ་གཉིས་པ་རྩེ་མོར་མེ་ཏོག་བཅིངས་པ་བྱའོ།ོར་བཅུ་གཉིས་པ་རྩེ་མོར་མེ་ཏོག་བཅིངས་པ་བྱའོ།)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/9740  + (སྔགས་རྙིང་མའི་སློབ་དཔོན་ཟུར་མེས་དབོན་རྣམ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ། ཚངས་སྤྱོད་ཀྱི་དགེ་བསྙེན་དུ་བཞུགས། ཁོང་གིས་འུག་པ་ལུང་གི་ལྷ་ཁང་ཕྱག་བཏབ། དེ་ལ་འུག་པ་ལུང་པ་ཞེས་མཚན་གསོལ། ཚེ་མཇུག་དུ་ཡང་སྒྲོ་ཕུག་གི་ལྷ་ཁང་བཞེང་ངོ་། ཚིག་འདི་གསར་དུ་བཅོས་པ་ཡིན།)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/7929  + (སྔར་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་པས་ཧོར་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་ཉེར་ལྔ་ཉིན། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་བསྟན་མཇུག་བསྡུས་མ་ཐག་ཏུ་རྣམ་འདྲེན་ལྔ་པའི་བསྟན་པ་འཆར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་བསྒྲིག་ཕྱིར་བྱམས་པའི་དངུལ་སྐུ་བར་སྐོར་དུ་གདན་འདྲེན་པའི་མཛད་སྒོ་ཞིག)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/61  + (སྔར་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་སྟེ། དུས་རབས་དང … སྔར་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཞིག་སྟེ། དུས་རབས་དང་པོའི་མཇུག་ཏུ་དྲག་ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཕྲན་གཞན་རྣམས་བཏུལ་ནས་ཇན་ཏོ་ལ་ཞེས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་བཙུགས། ཚེ་མཇུག་ཏུ་སངས་རྒྱས་སྐྱབས་སུ་བརྟེན་ནས་དགོན་སྡེ་དང་མཆོད་རྟེན་མང་པོ་བཞེངས། སློབ་དཔོན་རྟ་དབྱངས་བཤེས་གཉེན་དུ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས། ཁ་ཆེའི་ཡུལ་དུ་དགྲ་བཅོམ་པ་མང་པོ་གདན་དྲངས་ཏེ་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལས་འདམས་པའི་བྱེ་བྲག་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་བསྟན་བཅོས་བསྒྲིགས།་བྱེ་བྲག་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་བསྟན་བཅོས་བསྒྲིགས།)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/4903  + (སྔར་རྒྱ་གར་མ་ག་དྷ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ … སྔར་རྒྱ་གར་མ་ག་དྷ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་ན་ཡོད་པའི་དགོན་པ་གྲགས་ཅན་ཞིག དུས་རབས་ལྔ་པ་ནས་དྲུག་པའི་དུས་འགོའི་བར་དུ་བཏབ། དེར་དགོན་ཆེན་བརྒྱད་ཡོད་པ་དང་དགེ་འདུན་གཞིས་བྱེས་མི་གྲངས་ཆིག་ཁྲི་ཙམ་ཞིག་རྒྱུན་དུ་བཞུགས། དེར་ཐེག་ཆེན་ཐེག་ཆུང་དང་། རིག་བྱེད། ཚད་མ། སྒྲ་རིག་པ། གསོ་བ་རིག་པ་སོགས་བསླབ་པའི་གནས་ཡིན་པས་རྒྱ་གར་དུ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་མཐོ་ཤོས་ཤིག་ཏུ་གྱུར། རང་རྒྱལ་ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ཤྱན་ཙང(ཐང་ཟན་བླ་མ)དང་དབྱི་ཅིང་སོགས་དེར་སློབ་གཉེར་ལོ་མང་མཛད། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་དུས་མཇུག་ཏུ་བསྣུབས་ཤིང་། ཉེ་རབས་གཞི་ནས་དེའི་རྗེས་ཤུལ་ཁག་གཅིག་ས་འོག་ནས་བཏོན།ཞི་ནས་དེའི་རྗེས་ཤུལ་ཁག་གཅིག་ས་འོག་ནས་བཏོན།)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/6467  + (སྔར་ཧོར་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་ཉེར་བཞི་ཉིན་སྨོན་མཇུག་གཏོར་ཟོར་འཕེན་པའི་བྱེད་སྒོ། བྱེད་སྒོར་གཞུག་མཁན་གྲས་སུ་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་དང༌། རྩེའི་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་། འབྲས་སྤུངས་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་། སོག་ཆས་སྤྲས་པའི་རྟ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་བཅས་ཡོད།)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/6559  + (སྔར་ཧོར་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚེས་ཉེར་དགུ་ཉིན་རྩེ་རྣམ་གྲྭ་པས་གར་འཆམ་དང་འབྲེལ་ལོ་མཇུག་གཏོར་ཟོར་འཕེན་པའི་དུས་སྟོན།)
• Dictionaries/Bod rgya shen sjar gyi shes jai rnam drangs kun btus tshig mdzod/2074  + (སྙན་ངག་དཔག་བསམ་ལྗོན་ཤིང་དང་། མཛོད་ཀྱི་འགྲེ … སྙན་ངག་དཔག་བསམ་ལྗོན་ཤིང་དང་། མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་ལས་བཅུར་བཤད་ཅིང་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་དུས་སུ་བྱུང་བའི་ཆོས་བརྗེད་བྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྒྱད་དེ་བཅོ་བརྒྱད་འབྱུང་བ་རིམ་པ་བཞིན་བསྡུས་ན། 1. གླང་ཆེན་མཇུག་མ་སྐར་ཁུང་འཐོག་པ་དང༌། 2. ཁྲོན་པས་མི་བསྙེགས། 3. ཕྱེ་དང་མུ་ཏིག་བརྗེ། 4. ངན་པའི་ཤིང་དང་ཙན་དན་མཉམ་དུ་བྱེད། 5. གླང་གི་ཕྲུ་གུས་གླང་ཆེན་གནས་ནས་སྐྲོད། 6. མི་གཙང་སྤྲེའུས་མི་གཙང་གཞན་ལ་བྱུག 7. སྤྲེའུ་མང་པོས་སྤྲེའུ་ངན་རྒྱལ་པོར་བསྐུར། 8. བཅོ་བརྒྱད་མི་ཡིས་རས་ཡུག་སོ་སོར་དྲས། 9. ར་བའི་མེ་ཏོག་འབྲས་བུ་རྐུན་པོས་ཁྱེར(ཆོས་བྱེད་ཀྱི་ནོར་མི་ཐུབ།）10. འཐབ་པར་མི་འོས(བརྗེད་བྱང་ལས། སྒྲ་བཤད་སིལ་བུར་འགྲོ་བར་བྱས་པའི）སྡེ་རིགས་ཕན་ཚུན་འཐབ། 11. མེ་ཏོག་དག་ནི་ཆོད་ཅིག་སེམས་ནི་བསྐུལ། (སྐྱེས་པས་བུད་མེད་གཉེར་བར་རིགས་མིན་པར་བུད་མེད་ཀྱིས་ཚུད་གཉེར་བ།） 12. རྫིང་བུ་གསུམ་ནི་བར་མ་སྟོང་བར་མཐོང་། 13. རྒན་པོ་སྤྱི་ཐེར་དུ་ནི་གནས་པ་དང༌། (ཆོས་དང་པོ་དར་བ་ནས་ནུབ་དུས་ཡང་དེར་ནུབ།） 14. རྟ་ཡི་ཁ་འཕགས་གཉིས་ཀས་ཟ་བ་དང་། (རྒྱལ་བློན་གཉིས་ཀ་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་ལྟ་བུ།） 15. ཆེ་བའི་ཁྱི་བས་ཆུང་བ་ཁ་ནི་དྲག (སྐྱེས་པ་བས་བུད་མེད་ཁ་དྲག་པོ་ལྟ་བུ།） 16. བེའུ་སྐྱེ་མ་ཐག་ཏུ་བ་ལ་ནུ། (ནོར་རྫས་བུ་ལ་གཏད་ཅིང་བདག་ཀྱང་དེ་ལ་རེ་བ་ལྟ་བུའོ།） 17. སྔ་དྲོ་གཞོན་ནུ་ཕྱི་དྲོ་རྒས། (འདུས་བྱས་མི་རྟག) 18. སེང་གེའི་རོ་ནི་རང་གི་སྲིན་བུས་ཟོས་(ཆོས་འཇིག་ན་ཕྱི་རོལ་པས་འཇིག་ནང་པ་རང་མི་མཐུན་ནས་འཇིག་པའི་རྟགས།）བཅོ་བརྒྱད་རྨིས་པས་འོད་སྲུང་ལ་ཞུས་པས། བྲམ་ཟེའི་ཁྱིའུ་བླ་མ་འོང་བར་འབྱུང་བའི་ལྟས་ཞེས་གསུངས་སོ། ཡང་སྔོན་ཚེ་ལོ་སུམ་ཁྲིའི་དུས་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་བྱོན་པའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཀྲི་ཀྲི་ལ་རྨིས་ལྟས་བཅུ་བྱུང་། རྒྱལ་པོ་དེ་ཉིད་ལ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་དང་། ཕྱི་པའི་མཆོད་གནས་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། རྨིས་ལྟས་རྣམས་ཕྱི་རོལ་པའི་སྟོན་པ་ལ་ཞུས་པས། ། འདི་ནི་རྒྱལ་པོ་འགྲོངས་པའམ། གྲོངས་པ་ལ་ཐུག་པར་གྱུར་པ་ཡིན་པས། སྙིང་དང་འདྲ་བ་ཞིག་ཀླུང་ལ་གཏོང་དགོས་སོ། ཞེས་ཟེར་རོ། དེ་ཡང་རྒྱལ་པོའི་བུ་མོ་གསེར་ཕྲེང་ཅན་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་ལ་ཤིན་ཏུ་དད་པ་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་སྙིང་ནད་བྱ་བར་བསམ་ནས་སྨྲས་སོ། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཐུགས་མི་བདེ་བར་འདུག་པ་ལ། བུ་མོས་དྲིས་པས་སྔར་གྱི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་གསུངས་པས། ཡབ་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་སྲོག་ལ་ཕན་ན་བདག་འགུམ་པ་བླ་མོད་ཀྱི། ཕྱི་རོལ་པ་འདི་དག་མ་རིག་པའི་ལིང་ཏོག་གིས་སེམས་རྒྱུད་ལྡོངས་པས་མ་འོངས་པ་ལུང་སྟོན་པའི་མཐུ་མེད། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་སྤྱན་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས། དེ་ཉིད་ལ་ཞུ་བར་རིགས་སོ་ཟེར། རྒྱལ་པོ་དེ་ཉིད་འཐད་གསུངས་ནས་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུང་ལ་ཞུས་པས། འདི་ནི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་ལ་ངན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཀྱི། མ་འོངས་པ་ནི་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་སྤྱོད་ཚུལ་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བའི་རྨི་ལྟས་ཡིན་ནོ། ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏོ།འབྱུང་བའི་རྨི་ལྟས་ཡིན་ནོ། ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏོ།)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/5952  + (སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ཀྱི་མཇུག་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྤང་བྱ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པའི་མཐོང་ལམ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས།)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/5954  + (སྡུག་བསྔལ་རྗེས་བཟོད་ཀྱི་མཇུག་ཐོག་ཏུ་ཁམས་གོང་མ་ལ་དམིགས་པའི་སྤང་བྱ་སྤངས་པའི་མཐོང་ལམ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས།)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/3512  + (སྡོམ་པ་གསུམ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤ … སྡོམ་པ་གསུམ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤད་ངོ་མཚར་དཔག་བསམ་གྱི་སྙེ་མ་ལས་བྱུང་བ་ཁག་གཅིག་སྟེ། </br>བསྟན་བཤད་མཇུག་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི་སྡོམ་པའི་རྩ་བ་བཞི་ཞེས་པ། ཞེས་པས་བཅས་ལྡན་དགེ་སློང་གིས་འདི་བཞི་གང་རུང་ལ་སྤྱད་ནས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་བཅབས་ཀྱང་སྡོམ་པ་ལྷག་མ་མེད་པར་གཅོད་པར་བྱེད་པས་ན་རྩ་བའི་ལྟུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་གཉེན་པོ་མཐུ་མེད་པར་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་ཕམ་པ་ཞེས་བྱའོ། མཚན་ཉིད་ནི། བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་བཅས་འགལ་གྱི་ལྟུང་བ་གང་ཞིག རང་གི་དག་བྱེད་བསླབ་པ་བྱིན་ནས་སྤྱོད་པའི་རིགས་གནས་ཕམ་པ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད། ཕམ་པ་གང་ཞིག རྟེན་དེ་ལ་རྒྱུད་གསོར་རུང་དུ་བྱས་པ་འཆབ་མེད་དང་། སོར་ཆུད་པ་མི་སྲིད་པ་ཕའི་འཆབ་བཅས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། ། </br>གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་བཞི་ལས། </br>1.མི་ཚངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཕམ་པ་ནི། གཞི་ཡི་ཡན་ལག་ཆ་ཀུན་བཟུང་འོས་པ། ། སྐྱེ་གནས་ལམ་དུ་ཕོ་དབང་ལས་རུང་ནི། ། བསམ་པ་ངོ་ཚ་འཇིགས་མེད་ཆགས་སེམས་ཀྱིས། ། སྦྱོར་བ་དྲུད་པ་མཐར་ཐུག་སིམ་པ་ཐོབ། ། དེས་ནི་ཚངས་པར་སྤྱོད་ལས་རྣམ་པར་ཉམས། ། ཞེས་པ་སྟེ། གླེང་གཞི་སྟོན་པ་མངོན་པར་རྫོགས་པ་སངས་རྒྱས་ནས་ལོ་བཅུ་གསུམ་པ་ལ་ཡུལ་སྤོང་བྱེད་དུ་གང་ཟག་དགེ་སློང་བཟང་བྱིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཉེས་པ་སྔར་གྱི་ཁྱིམ་ཐབ་ལ་མི་ཚངས་སྤྱོད་སྤྱད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བཅས་པ་མཛད་དོ། ། དེ་ཡང་གཞི་བསམ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་གི་ཡན་ལག་བཞི་ལས། གཞི་ནི། བརྟེན་བྱ་ཡུལ་འཁྲིག་པའི་རོའི་བདེ་བ་བསྐྱེད་ནུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དེ་ཉིད་ཚང་བ་ནི་ཡན་ལག་གི་ཆ་ཀུན་བཟུང་བར་འོས་པ་སྟེ། ལུས་ཕྱེད་དུ་ལོངས་པ་ཡན་ཆད་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་སུ་གཏོགས་པའི་ཁའམ་གཤང་ལམ་མམ་ཆུ་ལམ་གསུམ་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་མ་ཉམས་པ་དོན་བྱེད་ནུས་པའོ། ། རྟེན་བྱེད་རང་གི་ཕོ་དབང་ནད་མེད་ལས་སུ་རུང་བའོ། ། བསམ་པ་ངོ་ཚ་དང་འཇིགས་སྐྲག་མེད་ཅིང་ཆགས་པར་གྱུར་པས་ཀུན་སློང་རེག་བདེ་ཉམས་སུ་མྱོང་འདོད་ཀྱིས། སྦྱོར་བ་བརྟེན་བྱར་སྩལ་ཞིང་དྲུད་པས། མཐར་ཐུག་ལམ་གསུམ་གྱི་མཚམས་ལས་འདས་ནས་སིམ་པ་ཐོབ་པ་སྟེ། བདེ་བ་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་ཞིང་ཡིད་ཀྱིས་བདག་གིར་བྱས་པའོ། ། དེ་ལྟ་བུའི་ཡན་ལག་ཚང་ན་མི་ཚངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཕམ་པའི་དངོས་གཞིར་འགྱུར་ཏེ། ས་གའི་ལྷས། ཁ་ཤུན་སོ་དང་པགས་པ་ལས། ། ནོར་བུ་འདས་ན་ཕས་ཕམ་སྟེ། ། ཕྱི་རོལ་ཆར་ནི་ཅི་རིགས་པར། ། སྦོམ་པོའམ་དགེ་འདུན་ལྷག་མའོ། ། ཞེས་སོ། །</br>2.མ་བྱིན་ལེན་གྱི་ཕམ་པ་ནི། བརྐུ་བའི་གཞི་ནི་མི་གཞན་ནོར་ཡིན་པ། ། བསམ་པ་རང་ཉིད་འཚོ་ཕྱིར་བརྐུ་སེམས་ཀྱིས། ། ཡུལ་དུས་རིན་ཐང་ཚང་བ་སྦྱོར་བས་བརྐུས། ། མཐར་ཐུག་བརྐུས་སམ་བརྐུར་བཅུག་རྩོད་ནས་ཐོབ། ། ཅེས་པ་སྟེ། གླེང་གཞི་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་དགེ་སློང་ནོར་ཅན་གྱིས་རང་གི་ཁང་པ་བརྩིག་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་དགྲའི་ཤིང་བརྐུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བཅས་སོ། ། ཡན་ལག་ལ་བཞི་ལས། གཞི་ནི། ཡུལ་རང་དང་ནོར་མི་གཅིག་པའི་མིའི་འགྲོ་བ་པས་བདག་ཏུ་བཟུང་བའི་རྫས། དངོས་པོ་ཁ་ཟས་དང་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་རྗེས་སོགས་དམན་པ་མ་ཡིན་པ། ཡུལ་གང་དུ་དུས་དེར་སྦྱོར་བ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བརྐུ་བྱ་རྐུ་བྱེད་གཉིས་ཀ་ལ་ལྟོས་པའི་རིན་ཐང་ཚང་བ་སྟེ། དེའི་ཚད་ནི། ཀཱ་རི་ཀཱ་ལྔ་བཅུ་པ་ལས། ཀརྞ་པ་ནུའི་བཞི་ཆ་བརྐུས། ། དེ་བརྐུས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཞིག་པར་འགྱུར། ། ཞེས་པས་ཀརྵ་པ་ནའི་བཞི་ཆ་རིན་ཐང་གི་ཚད་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རྒྱ་གར་དུ་མགྲོན་བུ་བསྲེགས་པའི་ཐལ་བ་ལ་རྩིས་པོ་ཆེར་བྱེད་པས་མགྲོན་བུའི་རིན་ཐང་དང་སྦྱར་ན། ཀ་ཀ་ནི་རེ་ལ་མགྲོན་བུ་ཉི་ཤུ། ཀ་ཀ་ནི་བཞི་ལ་མ་ཤ་ཀ་གཅིག་སྟེ་མགྲོན་བུ་བརྒྱད་ཅུ། མ་ཤ་ཀ་ཉི་ཤུ་ལ་ཀཎ་པ་ན་གཅིག་སྟེ་མགྲོན་བུ་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་ཡིན། དེའི་བཞི་ཆ་མགྲོན་བུ་བཞི་བརྒྱའི་ཚད་མ་ཤ་ཀ་ལྔ་རིན་ཐང་གི་ཚད་དེ། སྤྱིར་མ་ཤ་ཀ་ཇི་ཙམ་ལ་ཀརྵ་པ་ནར་བྱེད་པའི་ཚད་མཐའ་གཅིག་དུ་མ་ངེས་ཀྱང་། འདིར་མདོ་རྩ་བ་ལས་འབྲིང་ཚད་མ་ཤ་ཀ་ལྔ་ལ་མཛད་པ་ལྟར་རོ། ། དེ་གསེར་གྱི་ཐང་དུ་རྩིས་ན། ཀ་ཀ་ནི་ཞེས་གུཉྩ་སྟེ་མ་རུ་མགོ་ནག དེ་བཞི་ལ་མ་ཤ་ཀ་སྟེ་གསེར་སེ་བ་དོ། དེ་ལྔ་ལ་ཀརྵ་པ་ནའི་བཞི་ཆ་སྟེ་གསེར་སེ་བ་བཅུ་ཡིན་པས། འདིར་ནས་ཁལ་ལྔ་ཙམ་རིན་ཐང་གི་ཚད་དུ་རིགས་ཏེ། མུ་གེ་མེད་པའི་དུས་སུ་གསེར་སེ་བ་ཉི་ཤུ་ལ་དབུས་ཞོ་གང་དུ་བྱས་པའི་ཞོ་རེ་ལ་ནས་ཁལ་བཅུ་མ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། བསམ་པ་མིའི་རྫས་ལ་དེ་ཡིན་པར་འདུ་ཤེས་པའམ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བས་ཀུན་སློང་རང་འཚོ་བའི་ཆེད་དུ་བརྐུ་འདོད་ཀྱིས། སྦྱོར་བ་རིན་ཐང་ཚང་བའི་དངོས་པོ་ལུས་ངག་གི་རིག་བྱེད་དུ་གྲུབ་པས་རྐུ་བར་རྩོམ་པ། མཐར་ཐུག་རང་གིས་བརྐུས་སམ་གཞན་བརྐུར་བཅུག་པའམ་རྩོད་པ་གང་ཡང་རུང་བས་བརྐུ་བྱའི་རྫས་བདག་པོ་དང་ཕྲལ་ནས་བདག་གིར་བྱས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐོབ་བློ་སྐྱེས་པའོ། །</br>3.སྲོག་གཅོད་ཀྱི་ཕམ་པ་ནི། སྲོག་གཅོད་གཞི་ནི་མི་གཞན་མ་འཁྲུལ་བར། ། བསམ་པ་གསོད་སེམས་གསད་བྱ་དེར་ཤེས་པ། ། སྦྱོར་བ་གསོད་པར་བརྩམས་ནས་མ་བཟློག་པ། ། མཐར་ཐུག་སྲོག་གི་དབང་པོ་འགགས་པ་དང་། ། གསོད་བཅུག་ཡི་རང་བསྔགས་སོགས་རྐྱེན་བྱས་ཀྱང་། ། ཞེས་པ་སྟེ། གླེང་གཞི་ཡུལ་སྤོང་བྱེད་དུ་དགེ་སློང་མང་པོ་མི་སྡུག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒོམས་པས་ལུས་མི་གཙང་བས་ཡིད་བྱུང་ནས་དགེ་སྦྱོང་སྦེད་གསོད་དུ་བཅུག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བཅས་སོ། ། ཡན་ལག་ལ་བཞི་ལས། གཞི་ནི་མིའམ་མིར་ཆགས་པ་རང་ལས་རྒྱུད་གཞན་པ། བསད་དོ་བསམ་པ་དེ་ཉིད་མ་འཁྲུལ་པའོ། ། བསམ་པ་བསད་བྱ་དེར་འདུ་ཤེས་པས་ཀུན་སློང་གསོད་སེམས་རྒྱུན་མ་ཆད་པ། སྦྱོར་བ་དུག་མཚོན་སོགས་ཀྱིས་གསོད་པར་བརྩམས་པ་ལས་མ་བཟློག་པས། མཐར་ཐུག་དེའི་ཚེའམ་མི་གཞན་གྱི་ཚེ་གསོད་པ་པོ་རང་ཉིད་མ་ཤི་བའི་སྔ་རོལ་ཏུ་བསད་བྱའི་སྲོག་འགགས་པ་སྟེ། སུམ་བརྒྱ་པར། གང་ཞིག་རང་བཞིན་གནས་ལ་བསླབ་བཅས་པས། ། མི་གཞན་ཡིན་ལ་མིར་ནི་འདུ་ཤེས་དང་། ། བསད་པའི་བསམ་པས་འཁྲུལ་མེད་གསོད་བྱེད་ཅིང་། ། མི་ཤི་རྨི་ལམ་མ་གཏོགས་དེ་བརླག་འགྱུར། ། ཞེས་སོ། ། དེ་ཡང་རང་གིས་བསད་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། གཞན་གསོད་དུ་བཅུག་པ་དང་གསོད་པ་ལ་ཡི་རང་བའི་བསྔགས་པ་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་ཤི་ནའང་འདྲ་ཞིང་། དགེ་སློང་མང་པོས་གྲོས་བྱས་ནས་གཅིག་གིས་བསོད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལ་ཕམ་པ་འབྱུང་སྟེ། མཛོད་ལས། དམག་ལ་སོགས་པ་དོན་གཅིག་ཕྱིར། ། ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་པོ་བཞིན་ལྡན། ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། །</br>4.རྫུན་སྨྲའི་ཕམ་པ་ནི། རྫུན་གྱི་གཞི་ནི་སྨྲ་ཤེས་དོན་གོའི་མིར། ། བསམ་པ་འདུ་ཤེས་བསྒྱུར་ནས་བརྗོད་བློ་སྐྱེས། ། སྦྱོར་བ་མངོན་ཤེས་ལ་སོགས་ཡོན་ཏན་ཚོགས། ། མེད་ཀྱང་ཡོད་ཅེས་བླ་མའི་རྫུན་སྨྲས་པ། ། མཐར་ཐུག་གཞན་གྱིས་རྫུན་དེ་གོ་ན་ཉམས། ། ཞེས་པ་སྟེ། གླེང་གཞི་ཡུལ་ཡངས་པ་ཅན་དུ་ཉ་པ་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་དགེ་སློང་ལྔ་བརྒྱས་མི་ཆོས་བླ་མའི་རྫུན་སྨྲས་པ་ལ་བརྟེན་ནུས་བཅས་སོ། ། ཡན་ལག་ལ་བཞི་ལས། གཞི་ནི་གང་ལ་སྨྲ་བའི་ཡུལ་རང་ལས་རྒྱུད་གཞན་པའི་མི་ཐ་སྙད་ལྔ་ལྡན་ཏེ། སྨྲ་ཤེས་པ། དོན་གོ་བ། ཤེས་པ་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ། མ་ནིང་དང་མཚན་གཉིས་པ་མ་ཡིན་པའོ། ། གང་སྨྲ་བའི་དངོས་པོ་ནི་འདོད་ཁམས་ལས་གོང་དུ་འཕགས་པ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བར་གྱི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡོན་ཏན་གང་རུང་སྟེ། ས་གའི་ལྷས། འདིར་ནི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་ལྔ། ། མི་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཆོས་སུ་ཐོས། ། དེ་ཟད་བླ་མའི་ཆོས་སུ་འདོད། ཅེས་སོ། ། བསམ་པ་འདུ་ཤེས་བསྒྱུར་ནས་རྫུན་བརྗོད་འདོད་ཀྱི་བློ་སྐྱེས་པ། སྦྱོར་བ་མངོན་ཤེས་སོགས་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་མེད་ཀྱང་ཡོད་ཅེས་ངག་མཚན་ཉིད་དྲུག་ལྡན་གྱིས་མི་ཆོས་བླ་མའི་རྫུན་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པར་སྨྲ་བའམ། གཞན་གྱིས་སྨྲས་པ་དང་དུ་ལེན་པར་རྩོམ་པའོ། །</br>ངག་མཚན་ཉིད་དྲུག་ལྡན་ནི། ངག་ཡིན་པ། རང་གི་ཡིན་པ། བདག་ཉིད་དང་འབྲེལ་བ། མ་ནོར་བ། གསལ་པོར་དང་། མངོན་སུམ་དུ་སྨྲ་བའོ། །</br>གསུམ་པ་དོན་བསྡུ་བ་ནི། འདི་བཞི་གང་སྤྱད་དགེ་སློང་དེ་ཕམ་ཕྱིར། ། པས་ཕམ་བཞི་ཞེས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་དེས་གསུངས། ། ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་བཤད་མ་ཐག་པའི་ཆོས་བཞི་པོ་འདི་གང་ལ་སྤྱད་ཀྱང་རང་རང་གི་རྒྱུ་ཚོགས་སུ་བཤད་པ་ལྟར་ཡན་ལག་མཐའ་དག་མ་ཚང་ན་སྦོམ་པོ་དང་། ཚང་ན་ཕམ་པ་དངོས་གཞི་སྟེ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱིས་གཉེན་པོ་བཅོམ་པས་དགེ་སློང་དེ་ཐམ་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར། ཕས་ཕམ་པ་བཞི་ཞེས་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དེས་གསུངས་སོ། །་ཞེས་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དེས་གསུངས་སོ། །)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/2783  + (སྣོད་འཇིག་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་སྟེ། མེ་བདུན། ཆུ་གཅིག དེ་ལྟར་བདུན་བདུན་འཇིག་རྗེས། མཇུག་ཏུ་རླུང་གིས་འཇིག་པ་བཅས་ཀྱིས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་འཇིག་པར་བྱེད་པ།)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/7379  + (སྤེན་ཏོག་གི་མིང་སྟེ།《བོད་ཀྱི་བརྡ་སྐད་མིང་གཞི་གསལ་བར་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས》ལས། སྤས་ཏོག་སྤེན་ཏོག་ཁང་པའི་རྒྱན་གྱི་དོན།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/3480  + (སྤོར་བ་སང་ཚོང་བྱེད་པའི་དོན་ཏེ། 《དཔེ་ཆོས་ར … སྤོར་བ་སང་ཚོང་བྱེད་པའི་དོན་ཏེ། 《དཔེ་ཆོས་རིན་ཆེན་སྤུངས་པའི་བརྡ་དཀྲོལ》ལས། བོར་ཚོངས་བྱེད་ནི་སྤོར་བ་དང་ཚོང་བྱེད་པ་ཟེར་བའོ། ། ཞེས་དང་། 《དཔེ་ཆོས་རིན་ཆེན་སྤུངས་པའི་འབུམ་འགྲེལ》ལས། སྙད་མུ་གེ་ལ་བཏགས་ནས། སྣམ་བུ་ལ་བོར་ཚོངས་བྱེད། ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། ། ལ་ལར་ཕམ་ཚོང་གི་དོན་ལ་མཇུག་པར་བཤད་པའང་སྣང་།ལ་ལར་ཕམ་ཚོང་གི་དོན་ལ་མཇུག་པར་བཤད་པའང་སྣང་།)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/8405  + (སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བདུན་པའི་འགོར། རྒྱལ་པོ་ས … སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བདུན་པའི་འགོར། རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐབས་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་ཀུ་སཱ༌ར་སོགས་གདན་དྲངས་ནས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར། དེ་རྗེས་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་ནང་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐབས་རྒྱ་གར༌ནས༌སློབ་དཔོན་པད་མ་སམ་བྷ་བ་དང་། པཎ་ཆེན་བི་མ་ལ་མི་ཏྲ་སོགས་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་མང་པོ་བོད་དུ་གདན་དྲངས་ནས་གསང༌སྔགས་ཀྱི་ཆོས༌མང་པོ་བསྒྱུར། དེ་ནས་དུས་རབས་བཅུ་པའི་མཇུག་པཎྜི་ཏ་སྨྲི་ཏི་བོད་དུ་སླེབས་པའི་བར་བསྒྱུར་པའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་གསང་སྔགས་རྙིང་མ༌ཟེར།ང་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་གསང་སྔགས་རྙིང་མ༌ཟེར།)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/6714  + (སྤྱིར་བོད་ཀྱི་བླ་སྤྲུལ་ཆེ་གྲས་ཀྱི་སྐུ་རིམ་ … སྤྱིར་བོད་ཀྱི་བླ་སྤྲུལ་ཆེ་གྲས་ཀྱི་སྐུ་རིམ་དུ་བཙུགས་པའི་ལོ་འཁོར་འདས་མཆོད་ལ་ཟེར་ཞིང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བདུན་པའི་མཇུག་ལ་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་ལྷ་སའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བཙུགས་པའི་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པའི་འདས་མཆོད་ལ་ཕྱིས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་འདས་རྗེས་འདས་མཆོད་ཉི་མ་རེ་བསྣན་ཏེ་ལོ་ལྟར་ཧོར་ཟླ་གཉིས་པའི་མར་ངོར་ཚོགས་རྒྱུའི་སྲོལ་རྒྱུན་ཆགས་པ་དེའོ། །ར་ངོར་ཚོགས་རྒྱུའི་སྲོལ་རྒྱུན་ཆགས་པ་དེའོ། །)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/2502  + (སྦྱོར་དངོས་མཇུག་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་སྒང་དཀྱིལ་ལ་ཟེར།)
• Dictionaries/bod rgya nang don rig pai tshig mdzod/1977  + (སྦྱོར་དངོས་མཇུག་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་ཞིག)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/6513  + (སྨྲི་ཏི་ཛྙ་ཀིརྟི། རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་ཧ་ཅང་མ … སྨྲི་ཏི་ཛྙ་ཀིརྟི། རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་ཧ་ཅང་མཁས་པའི་སྙན་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དུས་རབས་བཅུ་པའི་མཇུག་ཏུ་བོད་དུ་བྱོན། ལམ་བར་དུ་ལོ་ཙཱ་བ་ཕོ་བའི་སྐྲན་ནད་ཀྱིས་ཤི་ནས་བོད་སྐད་མ་མཁྱེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གཙང་རྟ་ནག་ཏུ་མི་ཚང་ཞིག་གི་ལུག་རྫི་གནང་། མཐའ་ཁོང་གི་སློབ་མ་དཔྱལ་ལོ་ཙཱ་བ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མི་ཚང་དེ་ལ་གསེར་བྱིན་ནས་བླུས་ཏེ་མདོ་ཁམས་ལྡན་མའི་ས་ཁུལ་དུ་གདན་དྲངས། འབྲོམ་སྟོན་པ་སོགས་སློབ་མ་ཁ་ཤས་ལ་རྒྱ་གར་སྐད་ཀྱི་སྒྲ་རིག་པ་བསླབས་པ་གནང་། དེང་སིང་༼ སྨྲ་སྒོ་མཚོན་ཆ༽ ཞེས་པའི་གཞུང་དེ་ཡང་སྐབས་དེར་ཁོང་གིས་བརྩམས་པ་ཡིན་ཞེས་བཤད་སྲོལ་ཡོད།་དེར་ཁོང་གིས་བརྩམས་པ་ཡིན་ཞེས་བཤད་སྲོལ་ཡོད།)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/3025  + (ཧོར་རྒྱལ་པོ་ཨོལ་རྗེའི་དུས། སྔར་ས་པཎ་ཁུ་དཔོན་གྱིས་བཟོས་པའི་སོག་ཡིག་ལ་ཡི་གེ་མཇུག་མ་ཅན་མང་པོ་བསྣན་ནས་ཆོས་སྒྱུར་ཐུབ་པ་མཛད་མཁན་ས་སྐྱའི་བླ་མ་ཞིག)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/2824  + (（2）ཁང་པ་གྲུ་བཞིའི་མིང་སྟེ། 《བརྡ་ཡིག་རེག་གཟིགས་གསར་བུའི་ཉེར་མཁོ》ལས། བགོ་རེ་སྤེན་བད་དམ་ཁང་པ་གྲུ་བཞིའི་མིང་། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/2365  + (（2）ནོག་ཅེས་པ་དཀན་ནམ་རྐན་གྱི་མིང་ཡིན་པར་བཞེ … （2）ནོག་ཅེས་པ་དཀན་ནམ་རྐན་གྱི་མིང་ཡིན་པར་བཞེད་པ་ནི། 《གསར་རྙིང་བརྡའི་རྣམ་དབྱེ》ལས། ནོག་ཅེས་པ་བ་གླང་གི་སོག་པའི་སྟེང་གི་འབུར་པོ་ལ་འདོད་པ་དང་། ར་ལ་འདོད་པ་དང་། མཇུག་མ་ལ་འདོད་པ་སོགས་འཁྲུལ་གཏམ་བརྒྱུད་མར་འབྱུང་སྣང་ཡང་མངོན་བརྗོད་སྣ་ཚོགས་གསལ་བར་དཀན་ལ་བཤད་པ་ནི་ལེགས་བཤད་དོ་ཞེས་བརྡ་དབྱེ་ནས་འབྱུང་། ཞེས་དང་། 《བརྡ་ཡིག་བློ་གསལ་མགྲིན་རྒྱན》ལས། ནོག་ཅེས་པ་ནི་སྐྱོག་ལོས། ཤ་འབུར་ལ་འདོད་པ་བཀག་ནས་རྐན་ལ་བཞེད། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།་པ་བཀག་ནས་རྐན་ལ་བཞེད། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ།།)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/7069  + (（2）མཇུག་གམ་སྨད་ཀྱི་དོན་ལའང་འཇུག་སྟེ། 《དྲང་ཐིག་མཐོང་བ་འཛུམ་ཤོར》ལས། མགོ་མཐོ་ཡང་རེངས་སུ་མི་འཇུག་ཅིང་། །སྒབ་དམའ་ཡང་ཡལ་བར་མི་འདོར་བ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/7486  + (（2）འདོ་མེད་ལང་ཤོར་འཆོལ་བའི་དོན་ཏེ།《ངག་སྒྲོ … （2）འདོ་མེད་ལང་ཤོར་འཆོལ་བའི་དོན་ཏེ།《ངག་སྒྲོན་གྱི་འགྲེལ་པ》ལས། སྤྲ་ཆལ་འདོ་མེད་དམ་གཏད་མེད་ལང་ཤོར་རྒན་པོ་སྤྲ་ཆལ་ལང་བ་ལྟ་བུ། ཞེས་གསུངས། དཔེར་ན། 《རྒྱལ་དབང་ལྔ་པའི་རང་རྣམ་དུ་ཀཱུ་ལའི་གོས་བཟང》ལས། འདི་བཞིན་དགོས་སྙམ་པ་ལོ་ཕྱེད་གཉིས་ཚུན་གྱི་བྱ་བྱེད་མཐའ་དག་བཀྲ་ལམ་ཤར་བར་མཇུག་ཏུ་རང་གིས་རང་ལ་སྤྲ་ཆལ་སྙམ་པ་བྱུང་རུང་། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ།།་ལ་སྤྲ་ཆལ་སྙམ་པ་བྱུང་རུང་། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ།།)
• Dictionaries/sngas rgyas chos gzhung tshig mdzod/11925  + (（ལེགས་）གཞི་ཚུགས་པ་སྟེ་གཟུངས་སྔགས་ཀྱི་མཇུག་སྡུད་ཀྱི་དོན། ཚིག་འདི་གསར་དུ་བཅོས་པ་ཡིན།)

• Dictionaries/Bod rgya shen sjar gyi shes jai rnam drangs kun btus tshig mdzod/1906  + (ཉི་མ་དང༌། ཟླ་བ། མིག་དམར། ལྷག་པ། ཕུར་བུ། པ་སངས། སྤེན་པ། སྒྲ་གཅན། དུས་མེ། མཇུག་རིང་བཅས་བཅུ།)

• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/3492  + ((1) གློ་བུར་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། 《བརྡ་གསར་རྙིང … (1) གློ་བུར་ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། 《བརྡ་གསར་རྙིང་གི་རྣམ་གཞག་བློ་གསལ་ཡིད་འཕྲོག》ལས། བླ་ཐབས་ཞེས་པ་གློ་བུར་མིང་། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་དང་། 《དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གནས》ལས། དོན་དེ་ལྟར་ཡིན་མིནགཏོལ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ནི་མིང་གི་མགོ་མཇུག་ཇེ་ལྟར་རིགས་པར་རྒྱལ་པོ་དང་། མེ་ཏོག་སོགས་གང་ལ་བྱ་བའི་མིང་གཅིག་བླ་ཐབས་སུ་བསྣན་ནས། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ།།་གཅིག་བླ་ཐབས་སུ་བསྣན་ནས། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ།།)
• Dictionaries/Brda dkrol gser gyi me long/2823  + ((1) སྤེན་བད་དང་།)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/9918  + (1. ཉི་ཟླ་མར་བབས། 2. གློག་འཁྱུག། 3. ཐོག་བབས། 4. སྐར་མདའ་བརྒྱབ། 5. གཟའ་དུ་བ་མཇུག་རིང་འཆར། 6. ཉི་ཟླ་གཟའ་འཛིན་བྱུང་། 7. ས་གཡོས། 8. ཇིགས་བྱུང་། 9. འཁྱུག་བརྒྱབ། 10. དགུ་ཚིགས་ལོག 11. ཐལ་རླུང་ལངས་པ་བཅས་སོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/10108  + (1. ལུག་གི་ཁྱིམ་དང་ཏ་ཏལ་ལ། ། དབང་བསྐུར་རབ་བ … 1. ལུག་གི་ཁྱིམ་དང་ཏ་ཏལ་ལ། ། དབང་བསྐུར་རབ་བྱུང་འབད་རྩོལ་ལས། ། བྲན་བསྟེན་བཟོ་དང་སྐུ་སེན་འབྲེག ། དགྲ་འཐབ་དམག་ཇག་བར་འདུམས་རགས། ། ཁམས་སྦ་རང་གཞན་འབྲེལ་བ་བྱེད། །སྦྱིན་སྲེག་དགུག་དྲག་དྲག་ལས་བཟང་། ། རབ་གནས་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞིང་དང་། ༑ བག་མ་མཁར་ལས་གཏར་ཁ་རྒྱག ། མེ་བཙའ་ཚོང་བྱ་ཚར་དབབ་པ། ། གསོན་དགེ་མདུན་གྲོས་བཀྲ་ཤིས་ལས། ། རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་འདྲི་ས་བོན་གདབ། ། ལྷ་གསོལ་སྐྱེ་ཤིང་མེ་ཏོག་འཛུགས། . །ཞི་དབང་རྒྱས་པའི་ལས་རྣམས་ངན། ། རྩོད་དང་ནོར་ནི་ཉམས་པ་དང་། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་གྱི་མི་བསྙེན་དང་། ། མི་དགེ་སྒྲུབ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་བས། ། པྲ་ཏི་ཏ་ཡི་དུས་སྦྱོར་སྤང་། ། གཟས་བཟུང་དམག་མི་མགར་བར་ངན། ། སྐྱེས་པ་ཞག་བཅུ་ཟླ་བ་བཅུ། །ལོ་བཅུ་བཅོ་བརྒྱད་ཉི་ཤུའམ། ། སུམ་ཅུར་མ་ཤི་ལོ་མང་འཚོ། ། སྨིན་དྲུག་ཟླ་བའི་བཅུ་གསུམ་མམ། ། མིག་དམར་མེས་འཚིག་ནམ་ཕྱེད་འཆི། ། རྒྱལ་པོས་མཆོད་ཅིང་ཞིང་ལ་དགའ། ། བྱ་ཤེས་ཆོས་ལྡན་མགྲོན་ལ་ཡང་། ། ཚིག་གསལ་ཁོག་ཡངས་འདོད་ཆགས་ཆེ། ། ཁྲོ་གཏུམ་བསམ་པ་ངན་པ་ཡིན། ། ནད་ཀྱིས་བཏབ་ན་འཆི་བའི་ཉེན། ། བཙོན་ཚུད་མྱུར་དུ་ཐར་པ་ཡིན། །</br>2. གླང་གི་ཁྱིམ་དང་ཏ ཏྟཱལ་ལ། ། རབ་བྱུང་སྦྱིན་སྲེག་དབང་དྲག་ལས། ། རྒྱན་སྤྲོས་བག་མ་དྲ་གྱོན་བཟོ། གཏར་སྲེག་མོ་རྩིས་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ལྷ་གསོལ་བཟློག་རིམ་སྲི་མནན་བྱ། ། མཆོད་རྟེན་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་དང་། ། མཆོད་དང་སྦྱིན་གཏོང་རབ་གནས་ཞུགས།་། མཁར་ལས་ཞིང་ཉོ་བང་མཛོད་བཅའ། ། མདུན་གྲོས་བཀྲ་ཤིས་གསོན་དགེའི་ལས། ། རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་འདྲུ་ས་བོན་གདབ། ། སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ་དང་བ་དན་འཛུགས། ། བྲན་གཡོག་བསྟེན་དང་གཉེན་སྦྱོར་ལས། ། མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་རྟ་གླིང་འདུལ། ། ཚོང་བྱ་ཁྱིམ་བཟང་ལྟད་མོ་བཟང་། ། ནོར་རྙེད་པ་དང་དཔལ་དང་ལྡན། ། སྐལ་པ་བཟང་ཞིང་སྙན་པ་ཆེ། ། མཆོད་དང་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་རྙེད། ། ཀཱ་ཤཱའི་དུས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། གཟས་བཟུང་ཆོས་སྤྱོད་རྫི་བོ་ཉམས། ། སྐྱེས་པ་ཞག་པོ་ཉི་ཤུ་འམ། ། ཟླ་བ་ཉི་ཤུར་མ་ཤི་ན། །དགུ་བཅུ་འཚོ་ཞིང་དགུན་ར་འམ། ། མིག་དམར་བད་མཁྲིས་དགོང་མོ་འཆི། ། མིག་རྩ་དམར་ལ་ལེ་ལོ་ཆེ། ། མཁས་ཤིང་འཁོར་མང་སྙན་གྲགས་ལྡན། ༑ནད་ཀྱིས་བཏབ་ན་མྱུར་དུ་གྲོལ། ། བཙོན་ཆུད་བྲོས་པས་ཐར་མི་སྲིད། །</br>3. འཁྲིག་པའི་ཁྱིམ་དང་ཏ ཏལ་ལ། ། དབང་སྐུར་རབ་གནས་ཆོས་སྤྱོད་དང་། ། ལྷ་གསོལ་སྨན་སྦྱོར་ལྷ་ཁང་བརྩིག་རྟེན་བཞེང་རྒྱལ་མཚན་བ་དན་འཛུགས། ། བག་མ་དྲ་གྱོན་རྒྱན་སྤྲོས་བཟོ། །རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་འདྲུ་སྐྲ་སེན་འབྲེག་ཚོང་དང་སྐྱེ་ཤིང་མེ་ཏོག་འཛུགས། ། ལྟད་མོ་གཏར་བསྲེག་སློབ་སོགས་དང་། ། མིང་འདོགས་སྒྱུ་རྩལ་རྒྱས་ལས་བཟང་། ། དབང་དྲག་ཞི་བའི་ལས་སྤྱི་དང་། །རབ་བྱུང་སྒྲུབ་ཅིང་མཁར་ལས་སྤང་། །བསམ་པ་གྲགས་སྙན་གྲོགས་ཀྱང་རྙེད། ། རྟག་ཏུ་ཇི་ལྟ་བར་ཡང་བྱེད། ། མ་བསམ་པ་ཡང་རྙེད་པ་འབྱུང་། ། ཀ་ཊི་བྷཾ་ཤ་འདི་ལ་བཟང་། ། གཟས་བཟུང་རྩིས་མཁན་ཆུང་མ་ཉམས། །འདི་ལ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ན། ། ཞག་ལྔ་ཟླ་བ་ཉེར་ལྔ་ལ། ། མ་ཤི་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔ་འཚོ། །རྒྱལ་ཟླའམ་ནབས་སོ་ལྷག་པ་ལ། ། བཅུ་དྲུག་སྔ་དྲོ་མཚོན་གྱིས་འཆི། །འབྱོར་ལྡན་འཇམ་ཞིང་ཆང་དད་ཆེ། ། བདེན་སྨྱུ་གཞན་གྱི་ཚིག་ལ་མཁས། ། ལྟད་མོ་ལ་དགའ་ཆགས་པ་ཆེ། ། འདི་ལ་ནད་བཏིབ་འཚོ་བར་སླ། ། བཙོན་ཚུད་བྲོས་པས་ཐར་མི་སྲིད། ། ནོར་གྱིས་བསླུས་ན་ལྷུངས་པ་སྲིད། །</br>4. ཀཱནྡྲའི་ཁྱིམ་དང་ཏངྐལ་ཤར། ། གྲུབ་བྱ་ཐོར་འདོན་སྲི་མནན་བྱ། ། རྫིང་ཁྲོན་ཆུ་བསྒྱུར་རྒྱས་པའི་ལས། ། ཆར་དབབ་གྲུ་གཟིངས་ཟམ་པ་འཛུགས། ། དམག་འདྲེན་གཡོ་བའི་ལས་སོགས་བཟང་། ། རབ་གནས་མཁར་ལས་དྲ་གྱོན་བཟོ། ། བཀྲ་ཤིས་མདུན་གྲོས་གསོན་དགེའི་ལས། ། བྲན་བསྟེན་སྐྲ་འཁྲུ་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ལྷ་གསོལ་རྟེན་བཞེངས་ས་བོན་གདབ། ། བང་མཛོད་བཅའ་དང་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། རྟ་གླིང་འདུལ་བ་རྟ་རྒྱུག་པ། ། སྨན་སྦྱར་དབང་ཞིའི་ལས་རྣམས་ངན། ། ངེས་པར་ནོར་དང་རྙེད་པ་ཉམས། ། རེག་པ་ཙམ་གྱིས་འཇིག་པར་བྱེད། །ཉོན་མོངས་རྩོད་དང་འཇིགས་པ་ཆེ། ། སྦལ་པའི་དུས་སྦྱོར་སྤང་བར་བྱ། ། གཟས་བཟུང་མུ་གེའི་འཇིགས་པ་འབྱུང་། ། འདི་ལ་བཙས་པའི་མི་དེ་ནི། ། ལོ་ཟླ་ཞག་ལྔ་བདུན་བཅུ་དྲུག ། སུམ་ཅུར་མ་ཤི་བརྒྱུད་ཅུ་འཚོ། །རྟ་ཟླའི་དཀར་ཕྱོགས་བཅུ་བཞི་དང་། ། མཆུ་དང་རེས་གཟའ་པ་སངས་ལ། ། ཞི་རྒྱས་དུས་སུ་དམུ་ཆུས་འཆི། ། བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་གྲགས་སྟོབས་ལྡན། །བཟོད་སེམས་འགྲོ་དགའ་ཆོས་ལ་དཀར།། ། ནད་ཀྱིས་བཏབ་ན་ཡུན་ནས་འཚོ། ། བཙོན་དུ་ཆུད་ན་མྱུར་དུ་ཐར། །</br>5. སེང་གེའི་ཁྱིམ་དང་ཏངྐལ་འབྲས། ། རབ་བྱུང་ལྷ་ཁང་མཆོད་རྟེན་བཞེངས། ། ལྷ་གསོལ་སྦྱིན་སྲེག་ཞི་དབང་ལས། ། བཟློག་རིགས་མོ་རྩིས་སྲི་མནན་བྱ། ། རྒྱན་སྤྲོས་བག་མ་རྒྱལ་སར་འཇུག ། མཁར་ལས་ཐབ་བཅའ་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། གོས་གྱོན་བཟོ་དང་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། གསོན་དགེ་བཀྲ་ཤིས་མདུན་གྲོས་བྱ། ། ། བསྙེན་བཀུར་དབང་བསྐུར་བརྩོན་འགྲུས་དྲག ། གཞན་ལ་བསྟུན་པ་་པ་ལྟད་་མོ་དང་། ། རྟ་གླང་འདུལ་བ་རྟ་རྒྱུག་པ། །་དམག་འདྲེན་་འཁོར་བསྟེན་བ་དན་འཛུགས། ། ཚོང་འདུམས་ཆུ་རགས་སྐྱོར་བ་བཟང་། ། གདོན་རྣམས་ཉམས་ཤིང་བདེ་བར་འགྲོ། །བྱ་བ་ཀུན་ལ་འཇིགས་པ་མེད། ། རྒྱལ་པོས་མཆོད་ཅིང་བུད་མེད་ཐོབ། ། སི་དྷའི་དུས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། ལུག་གི་འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་། གཟས་བཟུང་རི་བྲག་པ་ལ་ངོན༑ ༑ འདི་ལ་བཙས་པར་གྱུར་པ་ན། ། བཅུ་གསུམ་ལོ་ཟླའི་ཞག་གྲངས་ལ། ། མ་ཤི་བདུན་ཅུ་རྩ་དགུ་འཚོ། ། མེ་བཞི་ས་སྐྱེས་བཅུ་དགུའི་ཚེས། ། ནག་ཕྱོགས་ཉི་ཕྱེད་གཏིབས་འོག་འཆི། ། སྟོབས་ལྡན་གཟུགས་བཟང་ང་རྒྱལ་ཆེ། ། ལྷ་མཆོད་བླ་མ་ལ་དགའ་ཞིང་། ། ནད་མང་ཚོང་ལ་དགའ་བ་ཡིན། ། བཙོན་ཆུད་ནོར་གྱིས་བསླུ་དགོས་ཡོང་། །ནད་ཀྱིས་བཏབ་ན་མྱུར་དུ་གྲོལ། །</br>6. བུ་མོའི་ཁྱིམ་དང་ཏཏྤལ་ལ། ། ལྷ་ཁང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བཞེང་། ། བག་མ་རྒྱུན་སྤྲོས་དྲ་གྱོན་བཟོ། ། སྐྲ་འཁྲུ་སྨན་སྦྱོར་གཏར་སྲེག་མཁར། །བསྡུམས་ལམ་མོ་རྩིས་སྒྲ་སེན་འབྲེག ། བཀྲ་ཤིས་གསོན་དགེ་མདུན་གྲོས་བྱེད། ། ཆུ་རགས་སྐྱོར་ཚོང་ཞི་རྒྱས་ལས། ། བརྟན་གཡོ་རྒྱལ་པོའི་ལས་རྣམས་བཟང་་། རབ་བྱུང་དམག་འདྲེན་དྲག་ལས་སྤང་། ། བུ་མོ་རྙེད་ཅིང་དགེ་བའི་གཟུགས། ། བསམ་པ་ཇི་བཞིན་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ། སྐལ་བཟང་ནོར་རྣམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས། །ཏཱ་ཊ་གླུ་ཡི་དུས་སྦྱོར་བསྒྲུབ། ། གཟས་བཟུང་སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་འཚེ། ། སྐྱེས་ཞག་ཉེར་དགུ་ཟླ་ཕྱེད་བཅུ། ། ལོ་ནི་ཉེར་དགུ་མ་ཤི་ན། ། དྲུག་ཅུ་འཚོ་ཞིང་ས་ག་ཡི། ། ཚེས་ལྔ་ནག་པ་སྤེན་པའི་རེས། ། འགོ་བའི་ནད་ཀྱིས་མཚན་མོ་འཆི། ། མཁས་ནོར་དབང་ཆེ་སྐྱེ་བོ་མཐུན། ། བུ་མང་མེ་ཏོག་དྲི་ལ་དགའ། ། བཙོན་དུ་ཚུད་ན་ནོར་གྱིས་བསླུ། །</br>7. སྲང་ཁྱིམ་ཏཏྟཱལ་ཤར་བ་ན། ། སོ་ནམ་ཚོང་དང་ས་ཁ་དབྱེ། ། གྲུབ་བྱ་བརྟན་ལས་སྲང་ལ་གཞལ། ། མོ་རྩིས་ཆུ་རགས་དབང་ལས་བཟང་། ༑ རབ་གནས་རྟེན་བཞེང་བག་མ་བཟོ། ། བཀྲ་ཤིས་མདུན་གྲོས་གསོན་དགེ་བྱེད། ། སྐྲ་འཁྲུ་ཁྲུས་བྱེད་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། མཁར་ལས་སྐྱེ་ཤིང་མེ་ཏོག་འཛུགས། ། ཆར་དབབ་རྒྱལ་མཚན་མིང་འདོགས་པ། ། བྲན་གཡོག་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི། ། ། ཞི་རྒྱས་ལས་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ངན། །བསམ་པ་ལ་ནི་བར་ཆད་འབྱུང་། ། མཛའ་བའི་གནས་སུ་སྡུག་བསྔལ་བྱེད། ། དཀའ་བའི་རྙེད་པ་གཞན་རྙེད་དེ། ། ཀཱ་ཀཱ་ཙཉྩའི་དུས་སྦྱོར་སྤང་། ། གཟས་བཟུང་འབྲོག་བོད་རྣམས་ལ་ངན། ། འདི་ལ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་ནི། ། ཞག་ནི་ལྔ་དགུ་ཟླ་ལྔ་དགུ། །ལོ་ནི་ཉི་ཤུར་མ་ཤི་ན། ། ། བརྒྱད་ཅུ་ད་པྱིད་ཟླ་དབྱར་ར་དང་། ། ནག་པའི་ཚེས་བརྒྱུད་མོན་གྲུ་དང་། ། མིག་དམར་འདུས་ནང་མཚན་མོ་འཆི། ། སྟོབས་ལྡན་ང་རྒྱལ་ཚིག་རྩུབ་སྨྲ། ། ཁོང་ཁྲོ་གཙང་སྦྲ་སོ་ནད་འབྱུང་། ། འདི་ལ་ནད་བཏབ་འཆི་བའི་ཉེན། ། བཙོན་ཚུད་མྱུར་དུ་འཆི་བ་ཡིན། །</br>8. སྡིག་པའི་ཁྱིམ་དང་ཏཏྟཱལ་ལ། །རབ་གནས་དབང་བསྐུར་འབད་རྩོལ་དང་། ། བཟློག་རིམ་སྲི་མནན་དགུག་པའི་ལས། ། རྒྱལ་པོ་བསྙེན་བཀུར་བརྟན་ལས་ཚོང་། ། དྲག་ལས་མཚོན་ཆ་ཁྲག་ལས་བཟང་། ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་རྒྱལ་སར་འཇུག ༑ ཆར་དབབ་གོས་དྲ་མཁར་ལས་བག ། མདུན་གྲོས་བཀྲ་ཤིས་གསོན་དགེའི་ལས། ། སྨན་སྦྱར་གཏར་སྲེག་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། སྦྲ་ཕྱིར་འཚེམ་དང་བང་མཛོད་བཅའ། ། དམག་འདྲེན་སོ་ནམ་ས་བོན་གདབ། ། རྒྱལ་མཚན་བ་དན་འཕྱར་འཛུགས་དང་། ། ལྷ་གསོལ་མིང་འདོགས་བསྡུམ་བྱེད་པ། ། ཞི་རྒྱས་དབང་གི་ལས་རྣམས་ངན། ། ལམ་དུ་བགྲོད་པའི་བསམ་པ་ལ། ། འཇིགས་པ་དྲག་པོ་ཆེན་པོ་འབྱུང་། ། ནོར་རྣམས་ཉམས་ཤིང་ཡིད་སྐྱོ་བས། ། ཊུ་ནའི་དུས་སྦྱོར་སྤང་བར་བྱ། ། གཟས་བཟུང་གྲགས་པ་ཅན་ལ་ངན། ། སྐྱེས་པ་ཞག་བཅུ་ཟླ་བ་བཅུ། ། ལོ་བཅུར་མ་ཤི་ལྔ་བཅུ་འཚོ། ། དབྱར་འབྲིང་བཅུ་གཅིག་བཅུ་གཉིས་དང་། ། སྒྲོན་དང་གྲོ་བཞིན་མིག་དམར་རེས། །སྐྲངས་འབུར་ནད་ཀྱིས་སྔ་དྲོ་འཆི། ། མཐོན་པོས་བཀུར་སྟི་སྡིག་ལ་དགའ། ། ཁོང་གྱོང་འཁྲུག་པའི་ལས་ལ་བརྩོན། ། དབུལ་ཞིང་བུ་མོ་མང་བ་སྐྱེ། ། ནད་བཏབ་རིམ་གྱིས་འཚོ་བར་འགྱུར། ། བཙོན་ཚུད་ཐར་པ་མེད་པ་ཡིན། ། །</br>9. གཞུ་ཡི་ཁྱིམ་དང་ཏཏྟཱལ་ལ། ་། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་སྲི་མནན་ལམ། བག་མ་རྒྱུན་སྤྲོས་རྒྱལ་སར་འཇུག ། གོས་གྱོན་སྨན་སྦྱོར་འཁོར་གཡོག་བསྟེན། ། མོ་རྩིས་བཟློག་རིམ་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། །མཁར་ལས་རྫིང་ཁྲོན་ས་ཁ་དབྱེ། ། གསོ་བའི་ལས་དང་ཡོངས་སུ་བཟུང་། ནད་གསོ་རྟ་ཕྱུགས་འདུལ་སྦྱོང་དང་། ། གསོན་དགེ་མདུན་གྲོས་དགེ་ལེགས་བྱེད། ། ལྟད་མོ་རྒྱལ་མཚན་དམག་འདྲེན་མིང་། །རྐུ་ཇག་སྐྲད་ལས་ལ་སོགས་པ། ། ཞི་རྒྱས་དྲག་པོའི་ལས་རྣམས་བཟང་། ། ངེས་པར་འགྲོ་དང་འོང་བ་དང་། ། དཔའ་ཞིང་བསམ་གྲུབ་དགྲ་ཉམས་བྱེད། ། རྩོད་པ་ལས་ནི་རྒྱལ་བར་འགྱུར། ། དྷ་ནུའི་དུས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། ཆུ་རགས་སྐྱོར་བ་ལྷ་གསོལ་བ། ། རབ་བྱུང་རོགས་རྩིག་ངན་པ་ཡིན། ། གཟས་བཟུང་འབྲུ་དང་བོན་པོ་ཉམས། ། སྐྱེས་པ་ལོ་ཟླ་ཞག་གི་གྲངས། ། བཅོ་བརྒྱད་མ་ཤི་བདུན་ཅུ་འཚོ། ། དབྱར་འབྲིང་ངམ་ནི་དགུན་ར་ཡི། ། ཚེས་ལྔ་ཁྲུམས་དང་པ་སངས་རེས། ། རིམས་དང་མཚོན་གྱིས་དགོང་མོ་འཆི། ། ཁྲིམས་ལྡན་བདེན་སྨྲ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ། ། བཙོན་དུ་ཚུད་ན་ཐར་བ་དཀའ། ། ནད་ཀྱིས་བཏབ་ན་འཚོ་བ་སླ། །</br>10. ཆུ་སྲིན་ཁྱིམ་དང་ཏཏྟཱལ་འབྲས། ། རབ་བྱུང་ཞིང་ལས་ས་བོན་གདབ། ། རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་འདྲུ་བྲན་གཡོག་བསྟེན། ། ཆུ་ལས་རྒྱུ་འགྲུལ་བཅིངས་པ་འགྲོལ། ། བྲན་མོར་གཞག་དང་རྐང་བཞིའི་ལས། ། ལམ་ཞུགས་དོན་གཉེར་བརྟེན་པ་བཙལ། ། སྐུ་འཁྲུ་སྲི་མནན་སྐུ་ཇག་དང་། །མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་བསད་ལས་བཟང་། ། རབ་གནས་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་བཟོ། ། དགེ་ལེགས་གསོན་དགེ་མདུན་གྲོས་བྱེད། ། སྦྱིན་སྲེག་བག་མ་རྒྱལ་སར་འཛུག ། སྨན་སྦྱོར་གཏར་སྲེག་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ལྷ་གསོལ་མཁར་ལས་སྦྲུ་ཕྱིར་འཚེམ། ། ཞི་རྒྱས་དབང་གི་ལས་ཕལ་ཆེར། ། འདུམས་དང་བ་དན་འཛུགས་པ་ངན། ། འཐབ་དང་རྩོད་པ་འབྱུང་བ་སོགས། ། སྙིང་པོ་ཉོན་མོངས་ཆེན་པོ་འབྱུང་། ། གཟའ་ཡི་གནོད་པ་ལ་སོགས་ཏེ། ། མོ་ནའི་དུས་སྦྱོར་སྤང་བར་བྱ། ། གཟས་བཟུང་ཆུ་ནང་སེམས་ཅན་འཚེ། ། འདི་ལ་སྐྱེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི། ། ལོ་ཟླ་ཞག་ལ་མ་ཤི་ན། ། བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བདུན་བར་དུ་འཚོ། ། གྲོ་བཞིན་ཟླ་བའི་བཅོ་ལྔ་ལ། ། སྐར་མ་མོན་གྲུ་སྤེན་པའི་རེས། །ཉི་ཕྱེད་གོང་དུ་སྐྲུན་གྱིས་འཆི། ། དཔའ་ཞིང་ཆོས་ལྡན་ལྟ་ན་སྡུག ། དྲི་སྤོས་གླུ་གར་རྩེ་ལ་དགའ། ། ཉམས་ཚོ་གཟི་བརྗིད་ཆགས་པོ་ཆེ། །རྒྱལ་བས་མཆོད་ཅིང་བུ་མིང་སྐྱེ། ། ནད་ཀྱིས་བཏིབ་ནི་ཡུན་ནས་འཚོ། ། བརྩོན་ཚུད་ཉེས་པ་པོའི་ཡོད་ཉེན་ཆེ། །</br>11. བུམ་པའི་ཁྱིམ་དང་ཏཏྟཱལ་ཤར། ། རབ་བྱུང་མཆོད་རྟེན་རྟེན་བཞེང་ཁྲུས། ༑ སྐུ་འཁྲུ་མཁར་ལས་ཁྱིམ་གསར་འཛིན། ། རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་འདུ་ས་ཁ་དབྱེ། ། ཡི་གེ་རྩིས་དང་རིག་པ་བསླབ། ། བཀྲ་ཤིས་གསོན་དགེ་མདུན་གྲོས་བྱེད། ། ཞི་རྒྱས་བརྟན་པ་་པའི་ལས་ཕལ་ཆེར། ། ཐབ་བཅའ་བ་དང་བང་མཛོད་བརྩིག །གྲུ་བཟོ་ཆུ་སྦྱིན་གདབ་པ་དང་། ། མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། །རྐུ་ཇག་མིང་འདོགས་ལ་སོགས་བཟང་། དཔལ་དང་རྒྱལ་སྲིད་ཐོབ་པ་དང་། ། ཕྱིས་ནས་ནོར་རྣམས་འོང་བར་འགྱུར། ། དགོས་འདོད་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས། ། ལྷ་ཊའི་དུས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །གཏར་ཁ་མེ་བཙའ་དྲག་ལས། ། དམག་འདྲེན་རྟ་རྒྱུག་ཚུ་རགས་སྤང་། ། ། གཟས་བཟུང་གྲོང་དང་རྐུན་མར་ངན། ། འདི་ལ་སྐྱེས་པར་བྱུང་བ་སྟེ། ། བཅོ་བརྒྱད་ལོ་ཟླར་མ་ཤི་ན། ། དབྱར་འབྲིང་བཅུ་གཉིས་ཆུ་སྟོད་དང་། ། རེས་གཟའ་ཉི་མ་ཉི་ཤར་དུས། ། རང་འཁྲུགས་ནད་ཀྱིས་འཆི་བ་ཡིན། ། བློ་ལྡན་མཁས་ཤིང་སྙན་པ་ཆེ། ། འཁོར་མང་ལོངས་སྤྱོད་མི་རབ་མགུ། །ང་རྒྱལ་ཆེ་ཞིང་གཞན་ཕན་བྱེད། ། ནད་ཀྱིས་བཏབ་ན་མྱུར་དུ་གྲོལ། ། འདི་ལ་འདི་ལ་བཙོན་ཚུད་མྱུར་དུ་ཐར། །</br>12. ཉ་ཡི་ཁྱིམ་དང་ཏཏྟཱ ལ་ལ། ། ཆོས་དང་རབ་བྱུང་སློབ་གཉེར་བྱེད། ། རྒྱན་སྤྲོས་བག་མ་རྒྱལ་སར་འཇུག ། གོས་དྲ་བཟོ་དང་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། མཁར་ལས་ཐབ་བཅའ་བང་མཛོད་འབྱེད། ། སྨན་སྦྱར་གཏར་སྲེག་མོ་རྩིས་བྱ། ། སྐྲ་འཁྲུ་ཁྲུས་བྱེད་ས་ཁ་དབྱེ། ། སོ་ནམ་ཕྱུགས་ལས་ས་བོན་གདབ། །རྒྱུ་འགྲུལ་བཟའ་བར་རིག་པ་རྩོམ། ། ལམ་ཞུགས་དོན་གཉེར་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། བསྡུམས་དང་སྐྱེ་ཤིང་མེ་ཏོག་འཛུགས། ། ལྟད་མོ་མིང་འདོགས་ལ་སོགས་པའི། ། ཞི་བ་སྐྲད་པའི་ལས་རྣམས་བཟང་། ། དགོས་པའི་གནས་ལ་སྙན་པ་ཐོབ། ། ལས་རྣམས་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ། ། ཤིན་ཏུ་དགའ་བའི་དོན་རྣམས་རྙེད། །ཛྭ་ཏིའི་དུས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པར་བྱ། ། མཆོད་རྟེན་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་དང་། ། རྒྱལ་པོ་དྲག་པོའི་ལས་སྤྱི་དང་། ་། དམག་འདྲེན་ཆུ་རགས་སྦྱིན་སྲེག་སྤང་། ། གཟས་བཟུང་བོང་ར་རི་དྭགས་ཉམས། ། སྐྱེས་ཞག་བཅོ་བརྒྱད་ལོ་བཅུ་གཉིས། ། དེ་ལ་མ་ཤི་གོ་ལྔ་འཚོ། ། ཁྲུམས་དབྱུག་ཟླ་བའི་དཀར་ཕྱོགས་ཀྱི། ། བཅུ་གཉིས་བྲེ་དང་ཕུར་བུའི་རེས། ། རླུང་ནད་ཉི་མ་ཕྱེད་ཡོལ་འཆི། ། ནོར་ལྡན་སེར་སྣ་ཆེ་བ་དང་། ། ཉ་ཤ་འཁྲིག་པ་དག་ལ་དགའ།། ། ། ནད་བཏབ་མྱུར་དུ་གྲོལ་བརའགྱུར། ། བཙོན་དུ་ཆུད་ན་ནོར་གྱིས་བསླུ། །་བརའགྱུར། ། བཙོན་དུ་ཆུད་ན་ནོར་གྱིས་བསླུ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/10072  + (1. སྟག་ལ་ལྷ་གསོལ་ཇག་ཆོམས་སྐྱས། ། གཉེན་བྱེད … 1. སྟག་ལ་ལྷ་གསོལ་ཇག་ཆོམས་སྐྱས། ། གཉེན་བྱེད་སྨན་སྦྱོར་དབང་བསྐུར་ཁྲུས། ། གླུད་དང་བོན་ཆོག་མདོས་གཏོར་སྤང་། ། གཡང་ལོན་མཁར་ལས་བ་གུམ་གདགས། དམག་དྲང་བསད་ལས་དྲག་ཤུལ་ལས། ། དྲག་པོའི་མཚོན་བཟོ་མནན་པ་དང་། ། དོན་གཉེར་ཤར་དང་ནུབ་གཉིས་དགེ། ། བྱང་འབྲིང་རྒྱལ་ས་རྟེན་བཞེང་བ། ། ཧོམ་སྤོར་སྦྱིན་སྲེག་རབ་གནས་བཟང་། །ལྟད་མོ་སྒོ་གནས་ཐོན་བུར་ངན། ། སྒོ་བཏོན་ཡུལ་ལྷ་གནས་པའི་སར། ། མདའ་ལ་ལྷམ་སྐུད་བཏགས་ལ་འཛུགས། །</br>2. ཡོས་ལ་དམག་མཚོན་མཁར་ལས་གཉེན། ། ས་རྐོ་རྡོ་རློག་རྫིང་ཡུར་འཆོས། ། སྟོན་མོ་གཡང་སློན་རིམ་གྲོ་ཤིང་། ། ས་ཁ་འབྱེད་དང་ གླང་འདུལ་བ། ། འགྲམ་འདིང་ས་བོན་ཆུ་མིག་འདྲུ། ། རྨོས་བྱ་རྟ་འདུལ་དྲག་ཤུལ་ལྷས། །ཆུ་འགསོ་སྐྱས་དང་ཡོ་ལང་སྤང་། ། དོན་གཉེར་ལྷོར་ངན་གཞན་རུང་ཙམ། ། གཤིན་ལས་སྤྱི་དང་གླང་ལུག་ལས། ། ཞུ་གསོལ་རྒྱལ་ས་བཟུང་བ་བཟང་། ། མནན་པ་བྱེད་པ་ངན་པ་དང་། །གཡག་ཤིང་ལ་གནས་བུ་མོར་ངན། ། གཙོད་རུ་གཅིག་ལ་སྤྲང་པོའི་ཞྭ། ། བཏགས་ལ་སྦྱིན་བདག་ན་བཟའ་ཡང་། ། བོང་བུ་ལ་བཀལ་ཐུབ་པའོ། །</br>3. འབྲུག་ལ་གྲུ་རྫིངས་ཟམ་འཕྲད་འཆོས། ། གཏར་ག་མེ་བཙའ་རང་འཐག་འཛུགས། ། བརྐོ་རློག་བྱས་ན་ཀླུ་གཉན་གནོད། ། ཆར་དབབ་རོ་འདོན་མྱ་ངན་སྐད། ། ཕྱོགས་ནི་གང་དུ་ངན་པ་ལ། ། རྒྱལ་ས་དགེ་ལས་ཐོག་སེར་ནམ་འབེབས། ། རྟེན་བཞེང་དྲག་རིམ་སྲི་མནན་པ། ། ལྷ་གསོལ་དྲག་ལས་དགྲ་འདྲེ་འདུལ། ། རབ་བྱུང་སྒྲུབ་མཆོད་རབ་གནས་དབང་། ། ཡུལ་འཕྲོག་རྔ་ལྤགས་འབུབས་པ་བཟང་། ། རང་འཐག་ལ་གནས་ཞང་ཉེར་ངན། ། ལྟེ་ཕྱེ་གནམ་ལ་གཏོར་བས་ཐུབ། ། བག་ཟན་མི་ལུས་འབྲུག་མགོ་བཅོས། ། ནས་བྲེ་གང་དང་ཟོར་བ་དང་། ། མདའ་དར་སེར་པོ་དང་བཅས་པ། ། དེ་དག་འབྲུག་གི་ཐོག་ཏུ་འཛུགས། །</br>4. སྦྲུལ་ལ་ཤིང་ནགས་གཅོད་འདྲེན་གཤིན། ། སྨན་དཔྱད་ཧོམ་སྦྱར་དྲག་ལས་སྐྱེས། ། ནོར་འཇལ་རྒྱལ་པོ་བརྗེ་བོན། ། འཁོན་བྱེད་གཏར་བསྲེག་ཚེའུ་ལུམ། ། ཆུ་བསུབ་འཐབ་བཅའ་ས་ཁ་འབྱེད། – །་རྒྱལ་ས་བག་གཏོང་ལེན་དང་། ། མནན་པ་ཉོ་ཚོང་རིམ་གྲོ་འཛེམ། ། མྱ་ངན་བྱས་ན་རོ་ཟླ་ཡོང་། །ནད་པ་ཕྱོགས་འདོན་བསྐྱེལ་བསུ་བྱེད། །བུ་ལོན་ཕྱི་ལ་གཏོང་བ་དང་། །ཕྱུགས་གཏོང་ཀླུ་ཆོག་བྱ་བ་བཟང་། ། དོན་གཉེར་ལྷོར་བཟང་གཞན་རྣམས་ངན། ། ཐག་པ་ལ་གནས་རོ་ཁུར་ངན། ། གྲིས་གཏུབས་བག་མ་བྱ་དགོས་ན། ། བག་མའི་ཞྭ་ནང་ཁྱི་ལུད་བཅུག ། རྩིས་མཁན་གདན་འོག་མནན་པས་ཐུབ། །</br>5. རྟ་ལ་མཁར་ཁྱིམ་འབུབས་པ་དང་། ། དྲག་པོའི་མཚོན་བཟོ་གཤིན་གྱི་ལས། ། འཐབ་རྩོད་ཞལ་ཆེ་དོན་་གཉེར་སྨྱུང་། ། ཟེ་བ་འབྲེག་དང་རྟ་འདུལ་རྒྱུག ། ཆར་དབབ་རང་རྟའི་ཉོ་ཚོང་དང་། ་། བག་མ་གཏོང་ལེན་ངན་པ་ཡིན། ། རྩེ་ལྷ་གསོལ་དང་གསང་གྲོས་བྱེད། ། སྟོབས་འགྲན་གྲོས་གཞི་ལྟད་མོ་རྒྱུན། །གྲོགས་བཙལ་རྒྱལ་ས་མནའ་སྐར་བཟང་། ། སྒར་གནས་བང་ཆེན་ལ་ངན་པས། ། སྒ་མེད་ཞོན་ཅིང་ཡུལ་དཔོན་གྱི། །རྐང་རྗེས་ས་བླང་མལ་འོག་མནན། །</br>6. ལུག་ལ་སྡོམ་ལེན་གཏེར་སྲེག་དྲག ། འདུལ་ཁྲིམས་བསྣོན་པ་དམག་འདྲེན་སྐྱས།་། སྨན་སྦྱོར་དབྱུག་དཔྱད་དོན་གཉེར་བ། ། ཆར་དབབ་ལ་སོགས་སྤང་བ་ཡིན། ། ལྷ་གསོལ་མཁར་ལས་ལུག་རྫི་འཛུགས། ། ཟས་སྦྱོར་ལུག་རྫི་བཙལ་བོག་མ། ། ཕྱུགས་གཏོང་ཕྲུ་རློག་ལས་སྦྱོར་བརྟེན། ། བང་མཛོད་བཅའ་བ་བཟང་བ་ཡིན། ། གཞོན་པ་ཐོ་ཆས་་པ་ལ་གནས་ཟིན་རྫིར་ངན། ། སླ་ངར་རྫི་ཞིང་སྨན་གྱི་ཕུད། ། ལྷ་རྗེ་ལ་ངན་སྨན་ནད་པའི། ། འཕོངས་འོག་བཏོན་པས་ཉེས་པ་ཞི། །</br>7. སྤྲེལ་ལ་གོས་གསར་དྲ་གྱོན་མཚོན། ། སྦྲུ་བཙེམ་སྐྱེས་ས་གཞུག ། བཟོ་རིགས་མདུན་གྲོས་ཇག་སོགས་སྤང་། ། རྒྱན་སྤྲོས་བག་མ་སྐྱེ་ཤིང་འཛུགས། ། ཆོ་ལོ་མི་མངས་རྒྱུན་ཚོམས་རྒྱུག ། ལྟད་མོ་དོན་གཉེར་ཤར་བྱང་བགྲོད། ། ཆར་དབབ་མནན་པ་གཤིན་གྱི་ལས། ། ལྡུམ་ར་སྐྱེད་དང་རོལ་རྩེད་བཟང་། ། རྒྱལ་ས་ཆེ་འདོན་བྱ་བ་འཛེམ། ། གྲིར་གནས་མཁར་དང་ཤན་པར་ངན། ། མེ་ཡིས་བསྲེག་ཚུལ་ལན་གསུམ་བྱ། ། སྣམ་ནང་ཁྱི་ལུད་སྐམ་པོ་བཏགས། ། ནུབ་སྨད་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱུར་བས་ཐུབ། །</br>8. བྱ་ལ་གསང་བགྲོས་སྟོན་མོ་དང་། །དྲག་པོའི་མཚོན་བཟོ་མནན་པ་བརྒྱག །དགེ་རྩ་སྦྱིན་གཏོང་ལྟད་མོ་ངན། ། ཚོང་བྱེད་ནད་པ་སྲི་འུ་ཡི། ། སྨན་དཔྱད་བྱས་ན་བདུད་རྩིར་འགྱུར། ། ཧོམ་དང་སྦྱིན་སྲེག་བྱ་བ་དང་། ། ཤིང་འཛུགས་ཆར་དབབ་དོན་གཉེར་བཟང་། ། སྡེར་མ་ལ་གནས་གློ་བུར་ཡོས། ། པད་སྡེར་བྱ་ཞིང་སྤང་ཐན་གཏད། ། སྒོམ་ཆེན་ཞྭ་ནང་དེ་ཕོ་བཅུག ། བཅུ་གཉིས་ལོ་ཡི་འཁོར་ལོ་གདགས། ། གྲལ་དཔོན་ཡས་ཟུར་བཞག་པས་ཐུབ། །</br>9. ཁྱི་ལ་བག་མ་དོན་གཉེར་བསྐྱས། ། གསར་གྲོས་བྱི་གཤོར་སྐྱེད་བུ་འཛུགས། ། སྐྲ་འཁྲུ་རྐུ་འཕྲོག་ཐབ་མཁར་ལས། ། ཆར་དབང་དྲག་པོའི་ལས་རྣམས་ངན། ། མགོ་བཀྲུས་བྱས་ན་་ཁ་སྨྲས་དང་། ། སེམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་སྤང་། ། བཟོ་རིག་བུ་འབོགས་ཡོ་ལ་བརྟེན། ། བུ་མོ་བཛངས་དང་རི་དྭགས་རྔོན། ། རི་ལྟང་བསེ་རགས་ཁ་བཅིངས་སྨན། ། ཞལ་ཆེ་ཞུ་བ་གསོལ་གདབ་པ། ། བང་མཛོད་བཅའ་བ་བཟང་བ་ཡིན། ། མ་ཐེམ་ལ་གནས་མ་རེག་འགྲོ། ། ཁྱི་གཅིག་ལ་ནི་སླང་ཟན་བྱིན། ། གཅིག་ལ་མི་ཁའི་རྫས་བཀལ་ལ། ། གར་འགྲོའི་ཕྱོགས་སུ་ཁ་བསྟན་ཐུབ། །</br>10. ཕག་ལ་དུར་གདབ་རྡོ་སློག་དང་།་། བོན་ཆོག་མཁར་ལས་ས་ཁ་དབྱེ། ། མནན་པ་རིག་ཆོས་བསླབ་གླག་པ། ། རི་མོ་ཤིང་དང་ཁྲོན་འབྲུ་འཛེམ། ་། དགའ་སྟོན་བལ་སྐུད་བྱེད་དང་ཆོས་སྟོན་འདྲེན།། དབང་ལས་དབང་བསྐུར་བྱ་བ་དང་། ། ཁྲིམས་ནོད་བཙུན་པ་སྲི་མནན་པ། ། ཆར་པ་དཔོབ་པ་བཟང་བའོ། ། འཇོར་ལ་གནས་པས་ས་མི་བརྐོ། ། སྔ་མ་ཤ་རུས་བརྐོས་ན་ཐུབ། ། སྤེན་མི་ཉག་མ་གཅིག་དང་ནི། ། འཇིག་མ་གསུམ་པོ་བུད་མེད་ཀྱི། ། དོར་རྟ་ཚལ་པས་སྒྲིལ་བྱས་པ། །རྒྱུ་གྲུམ་ལམ་དུ་མནན་བྱས་ལ། ། དེ་ཁར་ཐོ་བརྩིགས་ཕ་ཚན་གྱི། །ཞྭ་མོ་གཡོགས་པས་ཐུབ་པའོ། །</br>11. བྱི་ཉིར་མོ་འདེབས་རྟ་རྒྱུག་པ། ། དྲག་པོའི་མཚོན་བཟོ་མནན་པ་རྒྱུག ། མི་བཙའ་རྒན་མིན་ཐག་རིང་དོན། ། དམར་ལས་བུ་སྲིང་རྫོངས་པ་ངན། ༈ སྒོ་འཛུགས་རྐུ་ཇག་བྱིས་པ་གསོ། ། དོན་གཉེར་བྱི་གཤོར་ནལ་ཕྲུག་བླང་། ། མཛོད་བཅའ་བུད་མེད་འཕྲོག་པ་དང་། ། ཚོང་བྱ་ཆར་དབབ་བཟང་བ་ཡིན། ། ཆང་རྫ་ལ་གནས་བྱིས་པར་ངན། ། ཡོལ་བ་བཏང་བས་ཉེས་པ་ཞི། ། ཁྱི་སྐེར་བཏགས་པས་ཐུབ། །</br>12. གླང་ལ་ཁ་སྨྲས་ཚོང་རིག་སློབ། ། རབ་བྱུང་འཆད་ཉན་མནན་པ་དང་། ། བག་མ་ནས་བང་ཁ་འབྱེད་པ། ། ཆར་པ་དབབ་པ་ངན་པ་ཡིན། །ཡུགས་ས་ཚུར་ལེན་བཟོ་དམག་འདྲེན། ། མཚོ་བཟོ་ཞལ་ཆེ་མགར་ཐབ་བཅའ། ། སེམས་ལས་ལུས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བཅོས། ། ཕྱུགས་ཉེ་མཁར་ལས་རྨང་འདིང་བཟང་། ། བང་བ་ལ་གནས་བྱན་ནོང་ངན། ། གཤམ་ལ་བུག་པ་བྱས་པས་ཐུབ། ། ས་སེར་བྲེ་གང་གསེབ་ཏུ་ནི། ། རང་ཉོའི་དངོས་པོ་སྤུ་མིང་གཞུག ། སྟག་སྤྲེལ་གཉིས་ལ་མདུན་ཁྲོམ་སྤང་། །བྱ་ཡོས་གཉིས་ལ་གཏད་སྟོན་སྤང་། །ཁྱི་འབྲུག་གཉིས་ལ་དམག་ཇག་སྤང་། ། ཕག་སྦྲུལ་ཤིད་དང་ས་བརྐོ་སྤང་། ། བྱི་རྟ་རྟ་རྒྱུག་དམར་བཤེས་སྤང་། ། གླང་ལུག་ཁྲི་བརྩིག་དར་འཕྱར་སྤང་། །ཉི་མའི་བཅོས་སྒྲིབ་རིམ་པ་རྣམས། ། ལས་དམིགས་གཙོ་བོར་ཤེས་པ་དགོས། །མ་པ་རྣམས། ། ལས་དམིགས་གཙོ་བོར་ཤེས་པ་དགོས། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/1994  + (1.ཁྱིམ་ཞག རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོ་དབུས་སུ་བཞག་པའི་ … 1.ཁྱིམ་ཞག རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོ་དབུས་སུ་བཞག་པའི་ཁོར་ཡུག་གི་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་གོ་ལ་ཤར་ཕྱོགས་དུམ་བུ་གསུམ། ལྷོ་ཕྱོགས་དུམ་བུ་གསུམ། ནུབ་ཕྱོགས་དུམ་བུ་གསུམ། བྱང་ཕྱོགས་དུམ་བུ་གསུམ་བྱས་ནས། གཡས་བསྐོར་གྱི་བྱང་གི་དུམ་བུ་གསུམ་ལ་རིམ་བཞིན་གཞུ་ཆུ་སྲིན་བུམ་པ། ཤར་གྱི་དུམ་བུ་གསུམ་ལ་ཉ་ལུག་གླང་། ལྷོ་ཡི་དུམ་བུ་གསུམ་ལ་འཁྲིག་པ་ཀརྐ་ཊ་སེང་གེ ནུབ་ཀྱི་དུམ་བུ་གསུམ་ལ་བུ་མོ་སྲང་སྡིག ཅེས་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་བཞག་གོ བྱང་གི་དུམ་བུ་དང་པོ་གཞུ་ཁྱིམ་ཐད་དུ་ཉི་མ་ཟླ་བ་གཅིག་ཐོགས་པས། ཉི་མ་གཞུ་ཁྱིམ་དུ་གནས་ཟེར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ཆུ་སྲིན་བུམ་པ་སོགས་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་རྫོགས་པར་ལོ་གཅིག་གོ ། དེས་ན་ཁྱིམ་ཞག་ནི་ཁྱིམ་ཟླ་གཅིག་ལ་སུམ་ཅུར་བགོས་པའི་ཆ་གཅིག་ཁྱིམ་ཞག་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་རི་རབ་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་རླུང་གི་གོ་ལ་ཨ་ལོང་བཞིན་བསྐོར་ཡོད་པས་རླུང་ཉིན་ཞག་རེར་འཁོར་བས་ཉི་ཟླ་སྐར་གསུམ་དེ་ཡི་ཤུགས་ཀྱིས་ཁྱེར་བས་ཞག་རེར་འཁོར་ཀྱང་ཉི་མ་རང་གི་ཤིང་རྟའི་འགྲོས་ཀྱིས་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་བགྲོད་པས་ལོ་གཅིག་ལ་བསྐོར་བ་གཅིག་ལས་མི་འཁོར་བས་དེ་ཡི་ཆ་ནས་ཁྱིམ་ཞག་བརྗོད་དོ། །</br>2.ཚེས་ཞག་ནི། ཟླ་བ་ནི་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་བགྲོད་དེ་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་རི་རབ་ལ་བསྐོར་བ་རེ་འཁོར་བ་དང་ཟླ་བ་ཡར་ངོ་མར་ངོ་འཕེལ་འགྲིབ་ཀྱི་ཆ་ནས་ཚེས་ཞག་བཞག་པའོ། །</br>3.ཉིན་ཞག་ནི། རྒྱུ་སྐར་རླུང་གི་སྟེང་ན་ཕྲ་བཏབ་པ་བཞིན་གནས་པའི་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་རེར་རི་རབ་ལ་བསྐོར་བ་རེ་འཁོར་ཞིང་གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་འཕྲད་པ་ཡིན་ལ། མི་ལ་སྦྱར་ན་སྐྱེས་བུའི་དབུགས་ཁུག་པ་སུམ་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་ཆུ་ཚོད་གཅིག་དང་། ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུ་ལ་ཉིན་ཞག་ཟེར་རོ། ། སྐར་མ་ཐམས་ཅད་རི་རབ་ལ་བསྐོར་མི་དགོས་ཏེ། སྐར་མ་བརྟན་པ་དང་། སྨེ་བདུན་མཐོ་སར་གནས། རི་ཥིའམ་གདོལ་པ་དང་སྤེན་པ་དམའ་སར་གནས་པས་རླུང་གི་གོ་ལའི་སྟེང་ན་ཕྲ་བཏབ་པ་བཞིན་ཡོད་མི་དགོས་སོ། ། (སྐར་རྩིས་པས་ཉི་མ་ཁྱིམ་བཅུ་གཉིས་བགྲོད་པའི་ལོ་གཅིག་ལ་ཁྱིམ་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ། ཚེས་ཞག་སུམ་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་དོན་གཅིག་དང་འདོད་ཆ་གཅིག ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རེ་ལྔ་དང་ཆུ་ཚོད་བཅུ་དྲུག་ཆུ་སྲང་བཅུ་བཞི་དབུགས་གཅིག་འདོད་ཆའི་བཅུ་གཉིས་རི་མཁའ་རིའི་ཆ་བརྒྱ་དང་ཉེར་གཅིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །)ྱ་དང་ཉེར་གཅིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །))
• Dictionaries/chos rnam kun btus/5386  + (1.གནའ་བོའི་རོའོ་མའི་ལོ་རྩིས་བྱུང་ཚུལ། སྤྱི … 1.གནའ་བོའི་རོའོ་མའི་ལོ་རྩིས་བྱུང་ཚུལ། སྤྱི་ལོའམ་ཕྱི་ལོ་ཞེས་པའི་རྩིས་ལུགས་འདི་ནི་ཉིན་ཞག་མའི་ལོ་རྩིས་ཀྱི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་ཐོག་སྤྱི་མཐུན་དུ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་ལོ་རྩིས་ཤིག་ཏུ་ཆགས་ཡོད། འོ་ན་སྤྱི་ལོ་ཞེས་པའི་རྩི་སྟངས་དེ་གནའ་སྔ་མོའི་དུས་སུ་ད་ལྟ་ང་ཚོས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པའི་བཟོ་དབྱིབས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མིན་ཏེ། དེ་ལ་འཕེལ་རིམ་ལོ་རྒྱུས་ཅུང་ཟད་ཡོད་དེ་ཆེ་ལོང་ཙམ་བརྗོད་ན་འདི་ལྟར། སྤྱི་ལོའི་རྩི་སྟངས་འདི་དང་ཐོག་རོའོ་མ་ཞེས་པའི་གནའ་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་བྱུང་བ་རེད། སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་དུས་སྐབས་སུ་ལོ་གཅིག་ལ་ཟླ་བ་བཅུ་དང་ཉིན་ཞག་སུམ་བརྒྱ་བཅུ་མེད་བཞི་མ་གཏོགས་མེད་པ་དང་དགུན་དུས་ཀྱི་ཉིན་ཞག་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པ་ཟླ་བའི་ཁོངས་སུ་མི་བརྩི་བར་ལོ་མཇུག་གི་ངལ་གསོའི་དུས་ལ་བརྩི་བའི་ལོ་རྩིས་ཤིག་ཡོད་པར་གྲགས། རོའོ་མའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་ཀྱི་ཟླ་བ་བཅུ་སོ་སོའི་མིང་དང་ཉིན་གྲངས་ནི་གཤམ་གསལ། །</br>2.ནོའུ་མའི་ལོ་རྩིས་བྱུང་ཚུལ། སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་713ལ་སླེབས་པའི་ཚེ་རོའོ་མའི་རྒྱལ་པོ་གཉིས་པ་ནོའུ་མ་ཞེས་པ་བྱུང་སྟེ་རྩི་ལུགས་དེའི་སྟེང་དུ་ཟླ་བ་གཉིས་བསྣན་ཏེ་ལོ་གཅིག་ལ་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་ཡོད་པར་བཅོས། དེ་ལ་ནོའུ་མའི་ལོ་རྩིས་ཟེར། འོན་ཀྱང་སྐབས་དེའི་མི་ཚོས་ཨང་ཀི་ཆ་གྲངས་ཅན་བཀྲ་མི་ཤིས་པར་བརྩི་བའི་རྣམ་རྟོག་གིས་ཟླ་བ་རེའི་ཉིན་གྲངས་ནི་ཕལ་ཆེ་བ་ཡ་གྲངས་ཡིན་པ་གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ནང་བཀོད་པ་ལྟར་རོ། </br></br>དེ་ལྟར་བརྩིས་པས་ལོ་གཅིག་ལ་ཉིན་ཞག་355མ་གཏོགས་མེད། ཉི་ལྡོག་གི་ལོ་གཅིག་གི་རིང་ཚད་དེ་ཉིན་ཞག་365རྗེས་འབྲངས་བཅས་དང་བསྡུར་ན་ཉིན་ཞག་10ཙམ་གྱི་ཉུང་སྐྱོན་འབྱུང་བས། ཁོང་ཚོས་ལོ་བཞི་རེའི་ནང་དུ་Makkedoniusཞེས་པ་ཁ་སྣོན་གྱི་ཟླ་བ་གཉིས་བསྣོན་རྒྱུ་བྱས། དེའི་སྣོན་སྟངས་དང་ཟླ་བའི་ཉིན་ཞག་གི་གྲངས་ནི་ལོ་གཉིས་པའི་ལོ་མཇུག་ཏུ་ཉིན་22ཅན་གྱི་ཟླ་བ་ཞིག་ཁ་སྣོན་རྒྱག་པ་དང་། ལོ་བཞི་པའི་ལོ་མཇུག་ཏུ་ཉིན་ཞག་23ཅན་གྱི་ཟླ་བ་ཞིག་ཁ་སྣོན་རྒྱག་པའི་གཏན་འབེབས་བྱས། དེ་ལྟར་བརྩིས་པས་ནོའུ་མའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་ལ་ལོ་བཞི་རེའི་ནང་ལོ་སོ་སོའི་རིང་ཚད་ནི་འདི་ལྟར། </br>ལོ་དང་པོར། ཉིན་གྲངས་355</br>ལོ་གཉིས་པར། ཉིན་གྲངས་355+ཉིན་གྲངས་22(སྣོན་ཟླ་)=ཉིན་གྲངས་377 </br>ལོ་གསུམ་པར། ཉིན་གྲངས་355 </br>ལོ་བཞི་པར། ཉིན་གྲངས་355+ཉིན་གྲངས་23(སྣོན་ཟླ་)=ཉིན་གྲངས་378(355X4+23)÷4=366.25</br>དེས་ན་ལུགས་འདིའི་ལོ་གཅིག་གི་ཆ་སྙོམས་རིང་ཚད་དངོས་ནི་ཉིན་གྲངས་366.25ཡིན། ཉི་ལྡོག་གི་ལོ་གཅིག་གི་རིང་ཚད་དངོས་ཉིན་ཞག་365.2422དང་བསྡུར་ན་མང་སྐྱོན་ཡོད། དེ་ལྟར་བརྩིས་པས་ལོ་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཙམ་སོང་ཚེ་དུས་ཚིགས་སོགས་ཟླ་བ་གཅིག་གིས་ཁྱད་ཞུགས་འགྲོ་བ་དང་། ལོ་མང་སོང་ཚེ་མང་སྐྱོན་ཆེ་རུ་གྱུར་ཏེ་དུས་ཚིགས་ལ་ནོར་འཁྲུལ་འབྱུང་ངེས་ཡིན།</br>3.འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས། དེ་རྗེས་ཀྱི་དུས་རབས་ནང་རྩིས་མཁན་ཁ་ཤས་ཀྱིས་སྲིད་དབང་གི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་སྣོན་ཟླ་གང་བྱུང་གིས་བཏོན་པས་རྙོག་འཛིང་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་59ལོར་འཇུ་ལེ་ཁེ་ས་(Julius Caesarསྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་100─44 ) ཞེས་པའི་རྒྱལ་པོ་གསར་པ་ཞིག་གིས་སྲིད་དབང་བསྒྱུར་བའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་དབྱར་དགུན་གོ་ལྡོག་པ་སོགས་དུས་ཚིགས་འཁྲུགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཆེན་པོ་ལྷགས་ཡོད་པར་མངོན། དེར་བརྟེན་ཁོང་གིས་ཨེ་ཇིའི་གནམ་རིག་པ་སོ་སེ་ཇན་ནི་སི་(Sosigenes)སོགས་གདན་ཞུས་ཀྱིས་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་46ལོར་ལོ་རྩིས་སྒྱུར་བཅོས་དང་གཏན་འཁེལ་གསར་པ་བྱས་པའི་ནང་དོན་གཙོ་བོ་ནི་འདི་ལྟར། </br>(1)ལོ་གཅིག་གི་ཆ་སྙོམས་ཀྱི་རིང་ཚད་དངོས་ནི་ཉིན་ཞག་365.25ཡིན་པར་གཏན་འཁེལ་བྱས། ལོ་བཞི་རིའི་ནང་དུ་བཤོལ་བའི་ལོ་གཅིག་རེ་བརྩི་བ་དང་། བཤོལ་བའི་ལོ་ལ་ཉིན་ཞག་366གི་ཚད་དང་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ལོ་ལ་ཉིན་ཞག་365ཡི་ཚད་བྱེད་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་བྱས།</br>(2)Januariusཞེས་པའི་ཟླ་བ་དེ་ལོ་གཅིག་གི་ལོ་མགོ་སྟེ་ཟླ་བ་དང་པོར་བཞག སྒྱུར་བཅོས་མ་བྱས་གོང་གི་ཟླ་བ་དང་པོ་སྟེ་Martiusཞེས་པའི་ཟླ་བ་དེ་ཟླ་བ་གསུམ་པར་ཆགས། རྒྱུ་མཚན་དེས་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་222ནས་བཟུང་རོའོ་མའི་སྲིད་འཛིན་དཔོན་ཆེན་གསར་པ་གདན་སར་འགོད་པའི་དུས་ཚོད་ནི་Martiusཟླ་བའི་ཚེས་15ཉིན་ཡིན་པར། སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་153ལོ་ནས་བཟུང་Januariusཟླ་བའི་ཚེས་1ལ་བྱེད་པའི་སྲོལ་བྱུང་བ་ལོ་མགོ་དེ་ལྟར་བསྒྱུར་བས་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་གཅིག་ཉིན་ལ་ཏག་ཏག་འཁེལ་ལོ། །</br>(3)ལོ་གཅིག་ལ་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་པ་དང་། ཟླ་བ་གཉིས་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཟླ་བ་བཞི་པ་དང་དྲུག་པ་སོགས་ཟླ་བ་ཆ་གྲངས་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་གྲངས་ནི་ཉིན་ཞག་31དང་། ཟླ་བ་དང་པོ་དང་གསུམ་པ་སོགས་ཟླ་བ་ཡ་གྲངས་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་གྲངས་ནི་ཉིན་ཞག་30ཟླ་བ་གཉིས་པའི་ཉིན་ཞག་གི་གྲངས་ནི་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ལོ་ལ་ཉིན་ཞག་29དང་བཤོལ་བའི་ལོ་ལ་ཉིན་ཞག་30རེ་བྱེད་རྒྱུའི་གཏན་འཁེལ་བྱས། སྒྱུར་བཅོས་དེ་ལྟར་བྱས་པའི་མཛད་རྗེས་དེ་དྲན་གསོ་བྱ་ཆེད་འཇུ་ལེ་ཡི་འཁྲུངས་ཟླ་སྟེ་ཟླ་བ་བདུན་པའི་མིང་Quintilisཞེས་པ་དེ་རྒྱལ་པོ་ཁོ་རང་གི་མིང་Juliusཞེས་པ་ཟླ་བའི་མིང་དུ་བསྒྱུར།</br>(4)ལོ་རྩིས་གསར་པ་དེ་རོའོ་མའི་ལོ་709སྟེ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་45ལོའི་ཟླ་བ་དང་པོའི་ཚེས་གཅིག་ནས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་བྱས།</br>(5)དེ་ལྟར་བརྩིས་པས་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་པའི་ཕྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་45ལོ་ནི་བཤོལ་བའི་ལོ་རུ་བྱས། སྒྱུར་བཅོས་མཛད་པའི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་46ལོ་ནི་རྙོག་འཛིང་ཆེན་པོའི་ལོ་ཞིག་ཏུ་ཆགས། རྒྱུ་མཚན་ནི་སྐབས་དེར་ལོ་ཐོའི་ཚེས་གྲངས་དང་ཉིན་ཞག་མའི་ལོའི་དཀྱིལ་འཁོར་བར་དུ་ཉིན་ཞག་90ཙམ་གྱི་ཁྱད་ཤོར་པས་དུས་ཚིགས་གོ་ལོག དེས་ན་སྤྱི་ཟླ་3ཚེས་23ཉིན་དཔྱིད་ཚུགས་ཀྱི་ཉིན་མོར་འཁེལ་བར་བྱས་ཏེ་ཚེས་གྲངས་དང་དུས་ཚིགས་མཐུན་པར་འབྱུང་བའི་ཆེད་དུ་ཐབས་ཤེས་བཏང་བ་ནི་འདི་ལྟར། ལོ་དེའི་ཉིན་ཞག་གྲངས་355དང་ལོ་མཇུག་གི་ཉིན་ཞུག་23ཅན་གྱི་ཟླ་སྣོན་དང་བསྡོམས་པས་ཉིན་ཞག་378ཀྱི་ཁར། ཟླ་བ་བཅུ་གཅིག་པ་དང་བཅུ་གཉིས་པ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཟླ་བ་ལྷག་མ་གཉིས་བཅུག་སྟེ་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་ཉིན་ཞག་33དང་ཟླ་བ་གཅིག་ལ་ཉིན་ཞག་34ཡོད་པ་བཟོས། དེ་ལྟར་བཟོས་པས་ལོ་དེར་ཉིན་ཞག་445ཡོད་པར་ཆགས་སོ། ། ལོ་དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་རྙོག་འཛིང་ཅན་གྱི་ལོ་རུ་གྲགས་པ་དེ་ཡིན།</br>དེ་ལྟར་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་པའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་དེ་ལ་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ཞེས་གྲགས་པ་དང་དེའང་ཉིན་ཞག་མའི་ལོ་རྩིས་ཁོ་ན་ཡིན། དེའི་ལུགས་ཀྱི་ཟླ་བ་སོ་སོའི་མིང་དང་ཉིན་ཞག་གི་གྲངས་ནི་གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ལྟར་རོ། །</br>4.མོ་གྷོ་ཨོ་སི་ཐིས་ལོ་རྩིས་བསྒྱུར་བཅོས་བྱས་པའི་ཚུལ། གོང་དུ་བཤད་པའི་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ནི་དེང་རབས་འཛམ་གླིང་སྟེང་སྤྱི་ཁྱབ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པའི་སྤྱི་ལོའི་རྩིས་ཀྱི་ཐོག་མའི་དབྱིབས་གཟུགས་དེ་ཡིན། དེའི་ལུགས་ལ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་མ་གཏོགས་ཟླ་བ་གཞན་རྣམས་ཟླ་གྲངས་ཡ་ཅན་ལ་འཁེལ་དུས་ཉིན་ཞག་31དང་། ཆ་གྲངས་ལ་འཁེལ་དུས་ཉིན་ཞག་30ཡིན་པ་སོགས་ཡིད་ལ་ངེས་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་མོད་ད་ལྟ་དེ་ལྟར་གནས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་གང་ལ་ཐུག་ཅེ་ན། དེ་ལ་ཡང་རྙོག་འཛིང་ཞིག་བྱུང་ཡོད་དེ། འཇུ་ལེ་ཡིས་ལོ་རྩིས་སྒྱུར་བཅོས་མཛད་ནས་ལོ་གཅིག་འགོར་རྗེས་ཁོ་རང་གཞན་གྱིས་བཀུམ། དེ་རྗེས་ཁོང་གིས་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་ནི་མུ་མཐུད་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་བ་ཡིན་མོད། འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་ཀྱི་ཉིན་བཤོལ་འདོན་ཚུལ་དངོས་ནི་ལོ་གསུམ་རེའི་རྗེས་ལ་ཉིན་བཤོལ་རེ་འདོན་པ་སྟེ་ལོ་བཞི་རེའི་ནང་དུ་ཉིན་བཤོལ་འདོན་པའི་གཏན་འཁེལ་བཟོས་ཡོད་པར། རྗེས་འཛིན་ལག་ལེན་བསྟར་མཁན་རྣམས་གྱིས་གོ་བ་ལེན་སྟངས་ནོར་ཏེ་ལོ་གསུམ་རེའི་ནང་དུ་ཉིན་བཤོལ་རེ་བཏོན། དེ་ལྟར་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་45ལོ་ནས་མགོ་བརྩམས་སྟེ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་9ལ་སླེབས་ཚེ་གཞི་ནས་ནོར་འཛོལ་ཡོད་པ་ཚོར་ཏེ་སླར་ཡང་སྒྱུར་བཅོས་བྱེད་དགོས་བྱུང་། དེའི་ལོ་རྒྱུས་ནི། འཇུ་ལེའི་ཞལ་ཆེམས་ནང་དུ་རྗེས་འཛིན་པ་ཨང་དང་པོ་ནི་ཁོང་གི་གཅེན་མོའི་བུ་ཨོ་ཏེ་ཁྲི་འབོད་པ་དེ་བཞག་ཡོད། ཁོང་གྲོངས་པའི་སྐབས་ཨོ་ཏེ་ཁྲི་ལོ་ཉི་ཤུ་ཟིན་མེད་པས་སྲིད་དབང་སྒྱུར་བའི་བྱ་གཞག་ལ་འགོག་རྐྱེན་ཆེན་པོ་འཕྲད་མོད་རིམ་གྱིས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེན་པོར་ཆགས། ཁོང་ལྷག་པར་དུ་ཐབས་ལ་མཁས་ཤིང་བློ་རིག་དང་ལྡན་པས་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་30ལོར་སླེབས་དུས་རྒྱལ་ཁམས་ཡོངས་ལ་དབང་བསྒྱུར། སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་27ལོ་ལ་ཨོ་གྷི་སི་ཐི་ཞེས་པའི་མཚན་གསོལ། ཨོ་གྷི་སི་ཐི་ཞེས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་གོ་གནས་ཤིག་སྟེ་བླ་ན་མཐོ་བའམ་ཆེས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་སོགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་པར་བཤད། དུས་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་དབང་མངའ་ཐང་ཆེས་ཆེར་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏོ། </br>གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་རྗེས་འཛིན་རྣམས་ཀྱིས་གོ་བ་ལེན་སྟངས་ནོར་ནས་བརྩིས་པས་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་9ལ་སླེབས་དུས་ཉིན་བཤོལ་ལྷག་མ་གསུམ་བཏོན། གཏན་འབེབས་ལྟར་བརྩིས་ན་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་45ནས་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་9བར་དུ་ཉིན་བཤོལ་འདོན་དགོས་པའི་ལོ་ནི་འདི་ལྟར་ཡིན། 45ལོ་དང་། 41ལོ། 37ལོ། 33ལོ། 29ལོ། 25ལོ། 21ལོ། 17ལོ། 13ལོ། 9ལོ་བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་ལོ་བཅུ་ནི་བཤོལ་བའི་ལོ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་ དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་ཉིན་བཤོལ་བཏོན་པའི་བཤོལ་བའི་ལོ་ནི་འདི་ལྟར་45ལོ་དང་། 42ལོ། 39ལོ། 36ལོ། 33ལོ། 30ལོ། 27ལོ། 24ལོ། 21ལོ། 18ལོ། 15ལོ། 12ལོ། 9ལོ་བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་བཤོལ་བའི་ལོ་ནི་བཅུ་གསུམ་བྱུང་། དེ་ལྟར་ཞག་བཤོལ་ལྷག་མ་གསུམ་བཏོན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱལ་པོ་ཨོ་གྷི་སི་ཐིས་བཀའ་ཕབ་སྟེ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་8དང་1གཉིས། སྤྱི་ལོའི་རྗེས་ཀྱི་ལོ་4བཅས་ལོ་གསུམ་ནི་གཏན་འབེབས་ལྟར་ན་བཤོལ་བའི་ལོ་ཡིན་མོད་སྐྱོན་སེལ་བྱེད་ཆེད་བཤོལ་མེད་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ལོ་རུ་བསྒྱུར། དེ་རྗེས་མུ་མཐུད་ལོ་བཞི་རེའི་ནང་དུ་ཞག་བཤོལ་རེ་འདོན་རྒྱུ་བྱས། ཁོང་གིས་སྐྱོན་སེལ་དེ་ལྟར་བགྱིས་པའི་མཛད་རྗེས་དྲན་གསོ་བྱ་བའི་ཆེད་དུ། རྒྱལ་པོ་གོང་མ་འཇུ་ལེའི་བྱེད་སྟངས་ལྟར་རོའོ་མའི་རྒན་གྲོས་ཚོགས་པས་གྲོས་འཆམ་བཞུག་པ་ནི། ཟླ་བ་བརྒྱད་པ་སྟེ་ཨོ་གྷི་སི་ཐིས་རྒྱལ་ཁ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་ཟླ་བ་དེའི་མིང་དེ་Sextilisནས་Augusttusཨོ་གྷ་སི་ཐིར་བསྒྱུར། དེ་ལ་ཞག་གྲངས་30ལས་མེད་པས་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ནས་གཞག་གཅིག་ཁ་སྣོན་རྒྱབ་སྟེ་ཉིན་ཞག་31ཡོད་པ་བཟོས། ཟླ་བ་གཉིས་པར་ཉིན་ཞག་28མ་གཏོགས་མེད་པ་ཆགས་(བཤོལ་བའི་ལོ་ལ་ཉིན་ཞག་29)དེ་ལྟར་བྱས་པས་ཟླ་བ་བདུན་པ་དང་བརྒྱད་པ་དགུ་པ་བཅས་ཟླ་བ་གསུམ་བསྟུད་མར་ཟླ་བ་ཆེ་བ་སྟེ་ཉིན་ཞག་31ཡིན་པས་མི་མཛེས་པའམ་སྟབས་མི་བདེ་བར་བསམ་སྟེ་ཟླ་བ་དགུ་པར་ཞག་གྲངས་30དང་། བཅུ་པར་31བཅུ་གཅིག་པར་30བཅུ་གཉིས་པར་31བཅས་སུ་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ཟླ་བའི་ཆ་གྲངས་ཡ་གྲངས་ཀྱི་གོ་རིམ་རྣམས་དཀྲུགས་པ་ལ་དགོས་མཁོ་མེད་པར་མ་ཟད་ཡིད་ལ་འཛིན་མི་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་མོད་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་གྱུར་སྟེ་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཕྱིན་རྗེས་ཀྱི་ད་ལྟའི་དུས་སུའང་དེ་ལྟར་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་གནས་སུ་མཆིས་སོ། ། དེ་ལྟར་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་རྗེས་ཀྱི་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་ཀྱི་གནས་བབས་ནི་གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ནང་དུ་བཀོད་པ་ལྟར་རོ། །</br>5.ཀི་རུས་ཀོ་རིན་གྱིས་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་པའི་ཚུལ།</br>གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་གྱི་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་དེའི་ལོ་གཅིག་གི་ཚ་སྙོམས་རིང་ཚད་ནི་ཉིན་ཞག་365.25ཡིན། འོན་ཀྱང་ཉི་ལྡོག་གི་ལོ་གཅིག་གི་རིང་ཚད་དངོས་ནི་ཉིན་ཞག་365.2422ཡིན་པས་ལོ་རེར་ཉིན་ཞག་0.0078སྟེ་སྐར་མ་11དང་སྐར་ཆ་14ཙམ་གྱི་མང་སྐྱོན་འབྱུང་། མང་སྐྱོན་དེ་བསགས་ན་ལོ་128རེའི་ནང་ཉིན་ཞག་གཅིག་གིས་མང་སྐྱོན་འབྱུང་ཞིང་དཔྱིད་མཉམ་གྱི་ཉིན་མོ་དེ་ཉིན་ཞག་གཅིག་གིས་འཕྱི་འགྲོ། ལོ་བཞི་བརྒྱ་རེའི་ནང་ཉིན་ཞག་གསུམ་ཙམ་(0.0078= 3.12)གྱིས་མང་སྐྱོན་འབྱུང་བས་དེ་ཙམ་གྱིས་འཕྱི་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །</br>སྤྱི་ལོ་325ལོར་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་ཡེ་ཤི་མ་ཤི་ཀའི་ཆོས་ལུགས་ཚོགས་ཆེན་དེ་ནི་སི་ཞེས་པའི་སའི་ཆར་འཚོགས་པ་དང་། སྐབས་དེར་འཇུ་ལེའི་རྩིས་ལུགས་དེ་ཐུན་མོང་དུ་བཀོལ་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་གྲོས་མཐུན་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་ཏེ་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི་མཇུག་ལ་སླེབས་དུས་ལོ་ཆིག་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ཙམ་སོང་ཟིན་པ་དང་། དུས་ཡུན་དེ་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་སྐྱོན་སེལ་མ་བྱས་པས་སྐྱོན་ཕྲ་མོ་རིམ་གྱིས་བསགས་པས་ཉིན་ཞག་བཅུ་ཙམ་གྱིས་མང་སྐྱོན་བྱུང་བས་དཔྱིད་ཉིན་མཚན་མཉམ་པའི་ཉིན་མོ་དེ་ལོ་ཐོའི་ནང་བཀོད་པའི་དུས་ཚིགས་ལས་ཉིན་བཅུ་ཙམ་གྱི་སྔོན་ལ་བྱུང་བས་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གྱི་གནས་བབས་དང་མི་མཐུན་པ་བྱུང་། སྐབས་དེའི་རོའོ་མའི་ཆོས་གཙོ་ཀི་རུས་ཀོ་རིན་(Gregorian)སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པས་ལོ་རྩིས་སྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ཆེད་བཙུགས་བྱས་ནས་སྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་འཆར་བཀོད་སྣ་ཚོགས་བཏོན་ནས་ཞིབ་དཔྱད་བྱས། མཐའ་མར་ཨི་ཏ་ལིའི་སྨན་པ་དང་ལས་ཞོར་གནུམ་རིག་མཁས་ཅན་ལི་ལི་ཨོ་ཡིས་སྤྱི་ལོ་1576ལོར་བཏོན་པའི་ལོ་བཞི་བརྒྱ་རེའི་ནང་བཤོལ་བའི་ལོ་གསུམ་ཉུང་དུ་གཏོང་བའི་འཆར་བཀོད་དེ་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་བྱུང་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1582ལོའི་ཟླ་3ཚེས་1ཉིན་ལོ་རྩིས་སྒྱུར་བཅོས་བྱེད་རྒྱུའི་བཀའ་ཕབ་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་མཛད། དེ་ལྟར་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་པའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་ལ་ཀོ་རིན་ལོ་རྩིས་ཞེས་གྲགས་སོ། ། སྐབས་དེར་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་པའི་ནང་དོན་མདོར་བསྡུས་ནི་འདི་ལྟར།</br>(1)སྤྱི་ལོ་1582ལོའི་ཟླ་10ཚེས་4ཉིན་གྱི་ཉིན་རྗེས་མ་ནི་ཚེས་5མིན་པར་ཟླ་10ཚེས་15ཡིན་པར་བཅོས། དེ་ལྟར་བསྒྱུར་བས་སྤྱི་ལོ་325ལོ་ནས་སྤྱི་ལོ་1582བར་ཁྱོན་བསྡོམས་ལོ་1257ནང་བསགས་པའི་མང་ སྐྱོན་རྣམས་སྡེབས་གཅིག་ཏུ་སེལ་ཏེ་དཔྱིད་ཚུགས་ཀྱི་ཉིན་མོ་དེ་སླར་ཡང་ཟླ་3ཚེས་21ལ་འཁེལ་བར་བྱས་སོ། སྐབས་དེར་ཉིན་ཞག་བཅུ་མཆོངས་ཀྱང་རེས་གཟའ་རྒྱུན་ལྡན་ལྟར་དེད་པས་ཟླ་10ཚེས་4ཉིན་རེས་གཟའ་ཕུར་བུ་ཡིན་པ་དང་དེའི་ཕྱི་ཉིན་ཏེ་ཟླ་10ཚེས་15ཉིན་ནི་རེས་གཟའ་པ་སངས་ཡིན། དེའི་བར་གྱི་ཞག་བཅུ་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གཏན་ནས་མེད་པའི་ཚེས་གྲངས་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་སོ། །</br>(2)དེ་རྗེས་མ་འོངས་པའི་དུས་རབས་ནང་མང་སྐྱོན་སེལ་ཐབས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པ་ནི། སྔར་བཞིན་མུ་མཐུད་ལོ་བཞི་རེའི་ནང་ཞག་བཤོལ་རེ་འདོན་རྒྱུའི་རྨང་གཞིའི་ཐོག འཇུ་ལེ་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཆ་ནི་སྤྱི་ལོའི་གྲངས་དེ་ཨང་ཀི་100ཡིས་བགོས་ན་ལྷག་མེད་འཆར་བའི་ལོ་ལ་འཁེལ་དུས་སུ་ཨང་ཀི་400ཡིས་བགོས་ནའང་ལྷག་མེད་འཆར་ཚེ་གཞི་ནས་བཤོལ་བའི་ལོར་འཇོག་དགོས་པར་གཏན་འཁེལ་བྱས། དེ་ལྟར་བྱས་པས་སྤྱི་ལོའི་གྲངས་1600ལོ་དང་། 1700ལོ། 1800ལོ། 1900ལོ། 2000ལོ་སོགས་ནི་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ལུགས་སུ་བཤོལ་བའི་ལོ་ཤ་སྟག་ཡིན་མོད། ཀོ་རིན་ལོ་རྩིས་ལུགས་ལ་1600ལོ་དང་2000ལོ་གཉིས་མ་གཏོགས་བཤོལ་བའི་ལོར་མི་བརྩི། དེ་ལྟར་བརྩིས་པས་སྤྱི་ལོ་1600ལོ་ནས་སྤྱི་ལོ་2000ལོ་བར་གྱི་ལོ་བཞི་བརྒྱ་ལ་མཚོན་ན་འཇུ་ལེའི་ལུགས་ལྟར་བརྩིས་པས་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ལོ་300དང་བཤོལ་བའི་ལོ་100འབྱུང་མོད། ཀོ་རིན་ལུགས་བཞིན་བརྩིས་པས་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་ལོ་303དང་བཤོལ་བའི་ལོ་97འབྱུང་བ་ཡིན། དོན་གྱིས་ལོ་བཞི་བརྒྱ་རེའི་ནང་གི་བཤོལ་བའི་ལོ་གསུམ་མེད་པར་བཟོས་པས་ཕྱི་མ་ནི་སྔ་མ་ལས་ཞིབ་ཆ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །</br>དེ་བཞིན་བརྩིས་པས་ཀོ་རིན་ལུགས་ཀྱི་ལོ་གཅིག་གི་ཆ་སྙོམས་རིང་ཚད་ནི་འདི་ལྟར། །</br>ཉིན་ཞག་(365x303)+(366x97)÷400=ཉིན་ཞག་365.2425དེ་ལྟར་བརྩིས་པས་ལོ་གཅིག་གི་རིང་ཚད་ནི་ཉིན་ཞག་365དང་ཆུ་ཚོད་5སྐར་མ་49སྐར་ཆ་12བཅས་ཡིན། ཉི་མ་ལྡོག་པའི་ལོ་གཅིག་གི་རིང་ཚད་དངོས་དང་བསྡུར་ན་ད་དུང་ཉིན་ཞག་0.0003སྟེ་སྐར་ཆ་26ཙམ་གྱི་མང་སྐྱོན་ཡོད་ཀྱང་། སྐྱོན་དེ་ཆེས་ཕྲ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ལོ་3300རེའི་ཡུན་ལ་གཞི་ནས་ཉིན་ཞག་གཅིག་གིས་མང་ཁྱད་འབྱུང་བས་སྔར་གྱི་འཇུ་ལེ་ལུགས་ཀྱི་ལོ་རྩིས་དང་བསྡུར་ན་ཆེས་ཞིབ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་སྒྱུར་བཅོས་མང་པོ་མཛད་དེ་བྱུང་བའི་ཀོ་རིན་ལུགས་ཀྱི་ལོ་རྩིས་དེ་ནི་ད་ལྟ་འཛམ་གླིང་སྟེང་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་ཕྱི་ལོའམ་སྤྱི་ལོ་ཟེར་བའི་ལུགས་འདི་ཉིད་རང་ཡིན་ནོ། ། རྩིས་ལུགས་དེ་ནི་ཕྱི་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་སྟེ་དེང་སང་ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་འབོད་པ་ལས་ཚུར་དར་འོང་བ་ཡིན་པས་རྩིས་ལུགས་དེ་ལ་ཕྱི་ལོ་ཞེས་གྲགས་པ་དང་། ཡང་ན་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཁྱབ་ཏུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་ལོ་རྩིས་ཤིག་ཏུ་ཆགས་པས་སྤྱི་ལོ་ཞེས་ཕར་བཏགས་པར་མངོན། འོན་ཀྱང་རྩིས་ལུགས་དེའི་མིང་དངོས་སམ་དབྱིན་ཇིའི་མིང་ངོ་མ་ནི་ཀོ་རིན་རྩིས་ལུགས་ཡིན་པ་ངེས་པར་དུ་མཁྱེན་དགོས་སོ། ། དེ་ལྟར་རོའོ་མའི་ཆོས་གཙོའི་བཀའ་བསྒྲགས་པ་བཞིན་རོའོ་མ་རྒྱལ་ཁབ་དང་། ཨི་ཏ་ལི། ཧྥ་རན་སི། སི་པན། པོ་ལན་རྒྱལ་ཁབ་བཅས་ཀྱིས་ལོ་དེ་གར་ཀོ་རིན་ལོ་རྩིས་སུ་གྲགས་པའི་རྩིས་ལུགས་གསར་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་བཏང་བ་དང་། ཡོ་རབ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཅིག་གིས་ཀྱང་སྔ་ཕྱིར་ལག་བསྟར་མཛད། དབྱིན་ཇི་སོགས་ཆོས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་མི་གཅིག་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཅིག་གིས་དུས་ཕྱིས་བར་དུ་རྩིས་ལུགས་རྙིང་པ་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་རང་སྤྱད་པ་རེད། དབྱིན་ཇི་ལ་མཚོན་ན་སྤྱི་ལོ་1752ལོར་སླེབ་དུས་གཞི་ནས་ཀོ་རིན་རྩིས་ལུགས་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མགོ་བརྩམས་པ་རེད། སྐབས་དེ་དུས་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་བར་ཉིན་ཞག་བཅུ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ཁྱད་ཞུགས་ཡོད་པས་ལོ་དེའི་ཟླ་བ་དགུ་པའི་ཚེས་གསུམ་དེ་ཚེས་བཅུ་བཞི་རུ་བསྒྱུར་ནས་སྐྱོན་སེལ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། ། སུའུ་ལན་(དེང་གི་ར་ཞི་ཡ་)རྒྱལ་ཁབ་ལ་མཚོན་ན་1917ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་པའི་གསར་བརྗེའི་བར་དུ་རྩིས་ལུགས་རྙིང་པ་ཁོ་ན་བེད་སྤྱོད་བྱས། བཅུ་པའི་གསར་བརྗེའི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པའི་ཉིན་མོ་དེ་ལུགས་རྙིང་འཇུ་ལེའི་ལོ་རྩིས་ཀྱི་ཟླ་བ་10ཚེས་25ལ་འཁེལ་བ་དང་། ལུགས་གསར་ཀོ་རིན་ལོ་རྩིས་ཀྱི་ཟླ་བ་11ཚེས་7ཉིན་ལ་འཁེལ་འདུག་པས་དོན་གྱིས་ཟླ་བ་བཅུ་གཅིག་པའི་གསར་བརྗེ་ཐོབ་མོད་སྐབས་དེར་ད་དུང་རྩིས་ལུགས་རྙིང་པ་སྤྱོད་པའི་དུས་ཡིན་པས་ཡོངས་གྲགས་སུ་བཅུ་པའི་གསར་བརྗེ་ཟེར་བ་ཡིན། དེ་ནས་ཁོང་ཚོས་1918ལོ་ནས་བཟུང་ལུགས་གསར་ལྟར་བརྩི་མགོ་བརྩམས་པ་དང་དུས་དེར་སླེབ་དུས་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་བར་ཉིན་གྲངས་བཅུ་གསུམ་ཙམ་གྱི་ཁྱད་ཞུགས་འདུག་པས་1918ལོའི་ཟླ་བ་2ཚེས་1དེ་ཚེས་བཅུ་བཞི་རུ་བསྒྱུར་བས་ཉིན་ཞག་བཅུ་གསུམ་གྱི་སྐྱོན་སེལ་སྡེབས་གཅིག་ལ་བྱས་པ་ཡིན། རྗེས་སོར་ལོ་རེ་བཞིན་བཅུ་པའི་གསར་བརྗེ་ལ་དྲན་གསོ་རྟེན་འབྲེལ་ཞུ་བའི་དུས་ཀྱང་ཟླ་བ་11ཚེས་7ཉིན་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དུས་ཀྱང་ཟླ་བ་11ཚེས་7ཉིན་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/2020  + (1.གསོ་སྦྱོང་གི་གཞི་ནི། ཟླ་བ་རེ་རེ་བཞིན་ཚེས … 1.གསོ་སྦྱོང་གི་གཞི་ནི། ཟླ་བ་རེ་རེ་བཞིན་ཚེས་བཅོ་ལྔ་དང་། གནམ་སྟོང་གཉིས་ལ་གསོ་སྦྱོང་རེ།</br>2.དབྱར་གནས་ཀྱི་གཞི་ནི། དབྱར་ཁ་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་བཅུ་དྲུག་ནས་ཟླ་བདུན་པའི་གནམ་སྟོང་གི་བར་དབྱར་ཁྲིམས་སྲུང་བའི་དབྱར་གནས།</br>3.དགག་དབྱེའི་གཞི་ནི། ཟླ་བདུན་པའི་གནམ་སྟོང་གི་ཉིན་དབྱར་གནས་གྲོལ་བའི་མཇུག་བསྡོམས་ཀྱི་དགག་དབྱེའོ། །གནས་གྲོལ་བའི་མཇུག་བསྡོམས་ཀྱི་དགག་དབྱེའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/10674  + (1.གླང་ཆེན་མཇུག་མ་སྐར་ཁུང་ལ་འཐོག་པ། 2.ཁྲོན … 1.གླང་ཆེན་མཇུག་མ་སྐར་ཁུང་ལ་འཐོག་པ། </br>2.ཁྲོན་པས་མི་བསྙེགས། </br>3.ཕྱེ་དང་མུ་ཏིག་བརྗེ།</br>4.ངན་པའི་ཤིང་དང་ཙན་དན་མཉམ་དུ་བྱེད། </br>5.གླང་གི་ཕྲུ་གུས་གླང་ཆེན་གནས་ནས་སྐྱོད། </br>6.མི་གཙང་སྤྲེའུས་མི་གཙང་གཞན་ལ་བྱུག </br>7.སྤྲེའུ་མང་པོས་སྤྲེའུ་ངན་རྒྱལ་པོར་བསྐུར།</br>8.བཅོ་བརྒྱད་མི་ཡིས་རས་ཡུག་སོ་སོར་དྲས། </br>9.ར་བའི་མེ་ཏོག་འབྲས་བུ་རྐུན་པོས་ཁྱེར་(ཆོས་བྱེད་ཀྱི་ནོར་མི་ཐུབ།)</br>10.འཐབ་པར་མི་འོས་(བརྗེད་བྱང་ལས། སྒྲ་བཤད་སིལ་བུར་འགྲོ་བར་བྱས་པའི་) སྡེ་རིགས་ཕན་ཚུན་འཐབ།</br>11.མེ་ཏོག་དག་ནི་ཆོད་ཅིག་སེམས་ནི་བསྐུལ་(སྐྱེས་པས་བུད་མེད་གཉེར་བར་རིགས་མིན་པར་བུད་མེད་ཀྱིས་ཚུར་གཉེར་བ།)</br>12.རྫིང་བུ་གསུམ་ནི་བར་མ་སྟོང་བར་མཐོང་།</br>13.རྒན་པོ་སྤྱི་ཐེར་དུ་ནི་གནས་པ་དང་(ཆོས་དང་པོ་དར་བ་ནས་ནུབ་དུས་ཡང་དེར་ནུབ།)</br>14.རྟ་ཡི་ཁ་འཕགས་ གཉིས་ཀས་ཟ་བ་དང་(རྒྱལ་བློན་གཉིས་ཀ་ལ་བརྟེན་དགོས་པ་ལྟ་བུ།)</br>15.ཆེ་བའི་ཁྱི་བས་ཆུང་བ་ཁ་ནི་དྲག་(སྐྱེས་པ་བས་བུད་མེད་ཁ་དྲག་པོ་ལྟ་བུ།)</br>16.བེའུ་སྐྱེ་མ་ཐག་ཏུ་བ་ལ་ནུ་(ནོར་རྗེས་བུ་ལ་གཏད་ཅིང་བདག་ཀྱང་དེ་ལ་རེ་བ་ལྟ་བུའོ།)</br>17.སྔ་དྲོ་གཞོན་ནུ་ཕྱི་དྲོ་རྒས་(འདུས་བྱས་མི་རྟག) </br>18.སེང་གེའི་རོ་ནི་རང་གི་སྲིན་བུས་ཟོས་(ཆོས་འཇིག་ན་ཕྱི་རོལ་པས་མི་འཇིག་ནང་པ་རང་མི་མཐུན་ནས་འཇིག་པའི་རྟགས་) བཅོ་བརྒྱད་རྨིས་པས་འོད་སྲུང་ལ་ཞུས་པས། བྲམ་ཟེའི་ཁྱིའུ་བླ་མ་འོང་བར་འབྱུང་བའི་ལྟས་ཞེས་གསུངས་སོ། །་བླ་མ་འོང་བར་འབྱུང་བའི་ལྟས་ཞེས་གསུངས་སོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/8764  + (1.གླང་པོ་ཆེ་སྐར་ཁུང་ནས་ཐོན་ཀྱང་མཇུག་མ་དེ་ལ … 1.གླང་པོ་ཆེ་སྐར་ཁུང་ནས་ཐོན་ཀྱང་མཇུག་མ་དེ་ལ་ཐོགས་པ་རྨིས་པ་ནི། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ཡང་གཙུག་ལག་ཁང་ལ་ཁྱིམ་གྱི་འདུ་ཤེས་སྤོང་མི་ཐུབ་པའི་སྔ་ལྟས།</br>2. གླང་པོ་ཕལ་པས་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་སྐྲོད་པ་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བའི་དགེ་སློང་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་དགེ་སློང་གནས་ནས་སྐྲོད་པའི་སྔ་ལྟས།</br>3. མི་གཙང་བ་གོས་པའི་སྤྲེའུས་གཞན་ལ་མི་གཙང་བ་སྐུད་པ་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་ལ་ཉེས་པ་གླེང་བའི་སྔ་ལྟས།</br>4. སྤྲེའུ་གཅིག་གིས་སྤྲེའུའི་ཚོགས་ལ་དབང་བསྐུར་བ་ནི། མཁན་སློབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པས་གཞན་གྱི་མཁན་སློབ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་སྔ་ལྟས།</br>5. ཙན་དན་སྦྲུལ་གྱི་སྙིང་པོ་དང་ཤིང་ཕལ་པ་མགོ་སྙོམས་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དང་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་གཞུང་མགོ་སྙོམས་པའི་སྔ་ལྟས།</br>6. ཕྱེ་བྲེ་གང་དང་མུ་ཏིག་བྲེ་གང་བརྗེ་བ་ནི། ཟང་ཟིང་གི་ཆེད་དུ་ཆོས་སྟོན་པའི་སྔ་ལྟས།</br>7. གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཉེ་འཁོར་ན་ཡོད་པའི་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་རྐུན་པོས་ཁྱེར་བ་ནི། དགེ་འདུན་གྱི་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ཁྱིམ་པ་གསོ་བའི་སྔ་ལྟས།</br>8. གཙང་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཁྲོན་པས་སྐོམ་པའི་མིའི་རྗེས་སུ་བསྙེགས་ཀྱང་མི་འཐུང་བ་ནི། ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པའི་གང་ཟག་ལ་ཆོས་བསྟན་ཀྱང་དོན་དུ་མི་གཉེར་བའི་སྔ་ལྟས།</br>9. སྐྱེ་བོ་མང་པོ་སྡེ་རིས་སུ་བཅད་ནས་རྩོད་པ་ནི། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་གྲུབ་མཐའི་དབང་གིས་སྡེ་རིས་སུ་བཅད་ནས་ཆགས་སྡང་འབྱུང་བའི་སྔ་ལྟས།</br>10 .རས་ཡུག་གཅིག་མི་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་བགོས་པས་ཐམས་ཅད་ལ་ཚང་མ་རེ་ཐོབ་ཅིང་། རྩ་བའི་རས་ཡུག་མ་ཉམས་པ་ནི། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་ལ་སྡེ་པ་བཅོ་བརྒྱད་འབྱུང་ཞིང་། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རང་རང་གི་ལྟ་སྤྱོད་དང་མཐུན་པར་ཉམས་སུ་བླངས་ན་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་ནུས་ལ། རྩ་བའི་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ལམ་ཡང་མ་ཉམས་པར་ཡོད་པའི་སྔ་ལྟས་སོ། །ུབ་པའི་ལམ་ཡང་མ་ཉམས་པར་ཡོད་པའི་སྔ་ལྟས་སོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/9522  + (1.ཉི་མ། 2. ཟླ་བ། 3. མིག་དམར། 4. ལྷག་པ། 5. ཕུར་བུ། 6. པ་སངས། 7. སྤེན་པ། 8. སྒྲ་གཅན། 9. དུས་མེ། 10 .མཇུག་རིང་ངོ་། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/2050  + (1.ཐུགས་རྟེན་ནི། བཟོ་རིག་མཆོག་གྱུར་དཀོན་མཆོ … 1.ཐུགས་རྟེན་ནི། བཟོ་རིག་མཆོག་གྱུར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རྟེན། ། ཀུན་གྱི་ཐོག་མར་པད་སྤུངས་མཆོག་རྟེན་བྱུང་། ། གཞན་དག་དད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་པར་བརྩིགས། ། བཟོ་གནས་ཐམས་ཅད་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དུ་འདུ་ཞིང་འདིར་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་ནི་གཙོ་བོར་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། དེའང་བཟོ་རིག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་འཕྲལ་ཡུན་གཉིས་ཀར་ཕན་བདེ་ཟད་མི་ཤེས་པ་འཇོ་བ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་དང་འབྲེལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་རྣམས་ཡིན་ཅིང་། དེའང་བསྟན་པ་འདི་ལ་རྟེན་གསུམ་ཀུན་གྱི་ཐོག་མར་ཐུགས་ཆོས་སྐུའི་རྟེན་ཉིད་བྱུང་སྟེ། སྟོན་པ་ལུམྦི་ནཱིའི་ཚལ་དུ་བལྟམས་པའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མ་སོགས་ཀྱིས་པདྨ་སྤུངས་པའི་མཆོད་རྟེན་བརྩིགས། དེ་ནས་གཉིས་པ་བྱང་ཆུབ་མཆོད་རྟེན་སོགས་ཆ་བརྒྱུད་མཆོད་རྟེན་དུ་གྲགས་པ་རྣམས་དང་། གཞན་དག་དབུ་སྐྲ་དང་སེན་མོའི་མཆོད་རྟེན་གྱིས་མཚོན་སངས་རྒྱུས་ཀྱི་རྟེན་དང་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པའི་མཆོད་རྟེན་མང་པོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོ་སོགས་དད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་པར་བརྩིགས་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །</br>2.སྐུ་རྟེན་བྱུང་ཚུལ་བཤད་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། </br>(1)འཕགས་ཡུལ་དུ་བྱུང་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཏེ། </br>[1]བྲིས་སྐུ་བྱུང་ཚུལ་ནི། རི་མོ་ཚེ་ལོ་འབུམ་པར་འཇིགས་ཐུལ་ལ། ། ཚངས་དང་བི་ཤུས་བསླབས་ཤིང་དེ་ནས་བརྩམས། ། ཐུབ་དབང་ཞེས་གཤེགས་པར་དངོས་སུ་འཁྲུལ་ནུས་བྱུང་། ། བྲིས་འབུར་གཉིས་ལས་རི་མོ་སྔ་བ་སྟེ་དྲང་སྲོང་ཨ་ཏྲེའི་བུས་སྦྱར་བའི་རི་མོའི་མཚན་ཉིད་ཚངས་པའི་ཆོད་ཡིག་ཅེས་བྱ་བ་ལས། སྔོན་བསྐལ་པ་དང་པོའི་མི་རྣམས་ཚེ་ལོ་འབུམ་ནས་བྲི་བའི་དུས་མིའི་བདག་པོ་འཇིགས་ཐུལ་བྱ་བ་བྱུང་། དེས་ས་འདི་ཆོས་བཞིན་དུ་བསྐྱངས་པས་ཚེ་ལོ་ཡང་འབུམ་དུ་འཕེལ་ཏེ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བར་གྱུར། རྒྱལ་པོས་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱད་པས་དབང་ཕྱུག་གི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཐོབ། དེ་ལ་ཚངས་པས་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་དང་། ལྷའི་དམག་དང་མཚོན་ཆས་ཀྱང་མི་ཡུལ་དུ་མི་ཕེབས་པའི་མཆོག་བྱིན་ཏོ། ། དེའི་ཚེ་ནམ་ཞིག་བྲམ་ཟེའི་བུ་གཞོན་ནུ་གཅེས་པ་ཞིག་གློ་བུར་དུ་ཤི་བ་ལ། བྲམ་ཟེས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་རྒྱལ་སྲིད་ཆོས་བཞིན་མ་བསྐྱངས་པས་འབངས་དུས་མིན་འཆི་བ་བྱུང་སྟེ་བདག་གི་བུ་ཤིའོ། ། གལ་ཏེ་བུ་སློང་མ་བསྩལ་ན་བདག་འདིར་ལྕེབ་བོ། ། ཟེར་བ་ལ་རྒྱལ་པོས་བྲམ་ཟེ་ཁྲིད་ནས་གཤིན་རྗེའི་རྒྱལ་པོ་ཉི་མ་ལྟར་གཟི་བརྗིད་འབར་བའི་དྲུང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་ནས་བྲམ་ཟེའི་བུ་རྩལ་དུ་གསོལ་བྱས་པས་བདག་གིས་མ་ལན་རང་རང་གི་ལས་སུ་ཟད་དོ། ། རྒྱལ་པོས་བྱིན་ཅིག་དང་། གཤིན་རྗེས་མི་རུང་ངོ་ཡང་ཡང་སྨྲས་ཏེ་མཐར་གཡུལ་བཤམས་ཏེ་ཕན་ཚུན་མཚོན་ཆའི་ཆར་ཕབ། རྒྱལ་པོས་ལྷའི་མཚོན་ཆའི་ཆར་གྱིས་གཤིན་རྗེའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཕམ་པར་བྱས་པས་གཤིན་རྗེས་ཀྱང་དབྱུག་པ་ཐོགས། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་དབྱུག་པ་ཚངས་མགོ་ཅན་ཐོགས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དངངས་པ་ན་ལྷ་ཚངས་པ་བྱོན་ཏེ་སོ་སོའི་ལས་སུ་ཟད་ཀྱིས་གཤིན་རྗེས་མ་ཉེས་སོ། ། འོན་ཀྱང་བྲམ་ཟེའི་བུ་རི་མོར་བྲིས་ཤིག་ཅེས་པ་ལྟར་རྒྱལ་པོས་བྲིས་ཚངས་པས་གསོན་པོར་བསླངས་ཏེ་བྲམ་ཟེ་ལ་གཏད། ཡི་དྭགས་ལ་གཅེར་བུ་ཟེར་བས་དེ་ཐུལ་བ་ལེགས་སོ་ཞེས་རྒྱལ་པོ་ལ་གཅེར་ཐུལ་དང་། དང་པོར་རི་མོ་འབྲི་བ་པོ་ཡིན་པས་དང་པོར་བྲི་བ་ཞེས་བཏགས། ཚངས་པས་བསྒོས་ཏེ་རྒྱལ་པོས་ཀྱང་གཤིན་རྗེ་ལ་ཕྱག་དང་མཆོད་པ་བྱས་ཏེ་ཀུན་དགའ་བར་གྱུར། སླར་རྒྱལ་པོས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སོང་སྟེ་རི་མོ་འབྲི་ཚུལ་ཞུས་པས། རི་ཡི་མཆོག་ནི་རི་རབ་ཡིན། ། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེས་རྣམས་ཀྱི་ནི། ། གཙོ་བོ་ནམ་མཁའ་ལྡིང་ཡིན་ནོ། ། མི་ཡི་གཙོ་བོ་ས་བདག་སྟེ། ། དེ་བཞིན་རི་མོ་སྒྱུ་རྩལ་གཙོ། ། ཞེས་སོགས་དང་། རྒྱལ་པོ་དེ་བཞིན་སྒྱུ་རྩལ་ཀུན། ། རི་མོའི་ལས་ལ་ཡང་དག་བརྟེན། ། ཞེས་སོགས་ཀྱི་བསྔགས་ནས་བི་ཤྭ་ཀརྨས་སྟོན་པར་ལུང་བསྟན་པ་བཞིན་དེས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་ཚད་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་ཚད་དང་མི་ལྡན་པའི་ཉེས་པ། ལྡན་པའི་ཕན་ཡོན་སོགས་དང་། ལུས་ལ་མཛེས་པ་མ་ཚང་ན། ། ཚད་དག་གིས་ནི་ཅི་ཞིག་བྱ། ། ཞེས་མཛེས་དགོས་པའང་བསྟན། དེ་ནས་བརྩམས་ཏེ་མིའི་བཟོ་བོ་ལས་ཀྱི་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་བཟོའི་གནས་ངོ་མཚར་བ་བྱེད་པ་རྟག་ཏུ་བྱུང་ཞིང་། ཐུབ་དབང་གཤེགས་ཀྱི་བར་ཡང་གཟུགས་རི་མོར་བྲིས་པས་དངོས་སུ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེས་ནུས་པ་བྱུང་བ་འདུལ་བ་ལུང་ལས་གསལ། སྟོན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཀྱང་ལོ་བརྒྱ་ཙམ་གྱི་བར་དེ་འདྲ་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་། ། ཨུ་དྲ་ཡ་ན་མུ་ཏིག་འཁྲི་ཤིང་ལ། ། བསྐུར་བའི་བྲིས་སྐུ་ཆུ་ལོན་འོད་ཟེར་མ། ། བསྟན་འདིར་སྐུ་ཡི་རྟེན་ལ་སྔ་བར་གྲགས། ཞེས་ཨུ་དྲ་ཡ་ན་དང་མུ་ཏིག་འཁྲི་ཤིང་ཅན་གཉིས་ལ་བསྐུར་བའི་བྲིས་སྐུ་ཆུ་ལོན་མ་དང་འོད་ཟེར་མར་གྲགས་པ་ནི་བསྟན་པ་འདི་ལ་སྐུའི་རྟེན་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་སྔ་བར་གྲགས་སོ། ། དེའང་མ་ག་དྷཱ་རྒྱལ་པོ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོ་དང་སྒྲ་སྒྲོག་རྒྱལ་པོ་ཨུ་དྲ་ཡ་ན་གཉིས་མ་མཐོང་མཛའ་བོར་གྱུར་ཏེ་སྐྱེས་ཀྱིས་འགྲུལ་བ་ལས། སྒྲ་སྒྲོག་ནས་རིན་ཐང་མེད་པའི་ནོར་བུའི་ཁྲབ་བསྐུར་བའི་སྐྱེས་ལན་དུ་གཟུགས་ཅན་སྙིང་པོས་སྟོན་པའི་སྐུ་རས་ལ་བྲིས་ཏེ་བསྐུར་བར་བརྩམས་པ་ན། སྟོན་པའི་གཟི་བྱིན་མ་བཟོད་པས་བཟོ་བོས་བྲི་བར་མ་ནུས་པ་ལ་ཁྲུས་རྫིང་གི་འགྲམ་དུ་སྟོན་པ་བཞུགས་ཏེ་ཆུ་ནང་དུ་ཤར་བ་བཞིན་རས་ལ་བྲིས། སྟེང་འོག་ཏུ་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་ལྡོག་སྐྱབས་འགྲོ་བསླབས་པའི་གཞི་ལྔ་ཕན་ཡོན་བཅས་བྲིས་ཏེ་བསྐུར་བས་ཨུ་དྲ་ཡ་ནས་བདེན་པ་མཐོང་བ་འདི་ལ་ཐུབ་པ་ཆུ་ལོན་མར་གྲུགས་ཟེར། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་སེར་སྐྱར་ཆོས་གསུངས་པའི་ཚེ་མིང་ཆེན་གྱི་ཆུང་མས་འབངས་མོ་རོ་ཧི་ཏ་དོ་ཤ་ལ་ལེན་དུ་བཏང་བ་ལམ་དུ་བ་དུས་མས་བརྡུངས་ཏེ་ཤི། དེ་སངས་རྒྱས་ལ་དད་པའི་རྒྱུས་དེ་མ་ཐག་སིངྒ་ལར་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོའི་མངལ་དུ་ཞུགས། བཙས་པ་ན་མུ་ཏིག་གི་ཆར་བབས་པས་མིང་མུ་ཏིག་ཅན་ནམ་མུ་ཏིག་འཁྲི་ཤིང་དུ་བཏགས། དེས་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་ཚོང་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཏམ་ཐོས་པས་དད་དེ་ཕྲིན་ཡིག་བསྐུར་བ་ལ། སྟོན་པས་རས་ཀྱི་ངོས་ལ་འོད་ཟེར་བཀྱེ་བ་བཞིན་རི་མོ་བས་བྲིས། བཀའི་ཚིགས་བཅད་བཅས་སྐྱེས་ལན་ཏུ་བསྐུར་བ་མཐོང་བས་བུ་མོས་བདེན་པ་མཐོང་། འདི་ལ་ཐུབ་པ་འོད་ཟེར་མར་གྲགས་ཏེ་སྐྱེ་མཆེད་གཙང་ཞིང་ཡུལ་དབུས་དང་ཤར་གྱི་ལྷ་རིགས་རྣམས་འདི་ལས་མཆེད་པ་ཡིན་ནོ། །</br>[2]འབུར་སྐུ་བྱུང་ཚུལ་ནི། གདུགས་ཚོད་གྲལ་གོང་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་ངོར། ། བཀས་གནང་རིན་ཆེན་འབུར་སྐུ་མང་དག་དང་། ། ལྷར་གཤེགས་ཚེ་ན་གསལ་ལྡན་རྒྱལ་པོ་ཡིས། ། ཙནྡན་སྐུ་བཞེངས་ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་བཞུགས། ། ཁྱིམ་བདག་དད་སྦྱིན་གྱིས་གདུགས་ཚོད་ལ་དགེ་འདུན་སྤྱན་དྲངས་པར་སྟོན་པ་མོ་གཤེགས་པའི་ཚེ་གྲལ་གྱི་ཐོག་མ་མི་བརྗིད་པར་མཐོང་ནས། སྟོན་པས་གནང་ན་སྐུ་བགྱིད་དེ་བཞུགས་པར་གསོལ་ཞེས་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱིས་ཞུས་པའི་ངོར་བཀས་གནང་སྟེ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པའི་སྐུ་གཟུགས་མང་དུ་བྱུང་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷ་ཡུལ་དུ་གཤེགས་ཤུལ་གསལ་ལྡན་གྱི་རྒྱལ་པོས་མཆོད་ཡུལ་དུ་ཙནྡན་གྱི་སྐུ་འདྲ་བཞེངས། སླར་སྟོན་པ་ལྷ་ལས་བབས་པ་ན་སྐུ་དེས་གོམ་པ་དྲུག་ཏུ་བསུས། རྒྱ་ནག་གི་ཡུལ་དགེ་ཕྱིར་བཞུད་ཅེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་མཁའ་ལས་གཤེགས་ཏེ་ད་ལྟའང་རྒྱ་ནག་ཏུ་བཞུགས་པ་ཙནྡན་ཇོ་བོ་ཞེས་འདྲ་བཤུས་ཀྱི་སི་ཐང་ཡང་མང་དུ་འབྱུང་བ་སྟེ་འབུར་སྐུའི་ཐོག་མ་ནི་འདི་དག་གོ། དེ་རྗེས་ཀླུ་ཡི་ནོར་བུར་རཱ་ཧུ་ལས། ། གངས་ཆེན་མཚོ་བཞེངས་ཕྱི་ཡི་རྒྱ་མཚོར་བཞུགས། ། ཞེས་དེའི་རྗེས་སུ་སྟོན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་ཁར་བསྟན་པ་གནས་ཤིང་མུ་སྟེགས་འདུལ་ཕྱིར་ངའི་སྐུ་ཚབ་བཞེངས་ཤིག་པར་བཀའ་བསྩལ་བ་ལྟར་ཀླུའི་ནོར་བུ་དུ་མར་རྒྱུ་དང་རཱ་ཧུ་ལས་བཟོ་བྱས་ཏེ་ལོངས་སྐུ་རྣམ་སྣང་གངས་ཆེན་མཚོ་ཆུ་ཞེང་དཔག་ཚད་བརྒྱད་ཅུ་པ་བཞེངས་ནས་ཕྱིའི་རྒྱ་མཚོའི་ནང་དུ་བཞུགས་སོ། ། དབང་པོས་ནོར་བུ་དུ་མར་བརྒྱད་བཅུ་གཉིས། ། ཉེར་ལྔའི་སྐུ་ཚབ་ལས་སྣ་ཚོགས་པས་འཕྲུལ། ། ཕྱི་མ་ལྷ་དང་གཞན་གཉིས་བོད་ན་བཞུགས། ། དངོས་ཀྱིས་བྱིན་བརླབས་སྟོན་པ་ཉིད་དང་མཚུངས། ། ཞེས་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ལྷ་དང་མིའི་ནོར་བུ་རིགས་ལྔ་དང་། འཆིང་བུ་ལྔ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་སྟེ་ནོར་བུ་དུ་མ་ལས་སྟོན་པའི་སྐུ་བཞེངས་པར་བརྩམས་ཏེ། བི་ཤྭ་ཀརྨས་སྟོན་པའི་ཞབས་ཀྱི་མཐེའུ་ཆུང་ལ་ཐིག་སྐུད་བཏགས་ནས་ཚད་གཞལ་བར་བརྩམས་པས་མ་ལོན་ཏེ་འོད་མདངས་དགའ་བའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་དགའ་བའི་དཔལ་གྱི་དྲུང་ན་སླེབས། དེས་སྐུའི་ཚད་ལ་རྟོག་པ་ཞིག་ལ་རང་གི་སྟོན་པ་ཡིད་ལ་བྱོས་ཤིག་གསུངས་པས་དེ་མ་ཐག་སྟོན་པའི་སྤྱན་སྔར་སླེབས། དགུང་ལོ་བརྒྱད་དང་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་ཚད་སྔོན་གྱིས་མ་མའི་ངག་བཞིན་དང་། ཉེར་ལྔ་པ་ཐུན་མོང་སྣང་བའི་སྐུ་ཚད་དངོས་དང་མཚུངས་པ་ལས་སྣ་ཚོགས་པའི་འཕྲུལ་གྱིས་སྐྲུན། སྟོན་པས་ཞལ་གྱི་འོད་ཟེར་སྤྲོ་བསྡུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ་ཕྱི་མ་ཉེར་ལྔ་པའི་སྐུ་ཚད་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་ལྷ་ཡུལ་དུ་སྤྱན་དྲངས། གཞན་གཉིས་ལྷ་ཡུལ་ཨོ་རྒྱན་ཀླུ་ཡུལ་རྡོ་རྗེ་གདན་རྣམས་སུ་ལོ་གྲངས་མང་པོ་དང་། དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དེ་བ་པཱ་ལའི་དུས་བཅུ་གཉིས་པ་རྒྱ་ནག་དང་། བརྒྱད་པ་བལ་པོར་གདན་དྲངས། རིམ་གྱིས་བོད་དུ་བྱོན་ཏེ་འཕྲུལ་སྣང་དང་ར་མོ་ཆེར་བཞུགས་པའི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ་སངས་རྒྱས་དངོས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་ཉིད་དང་བྱིན་རླབས་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །</br>(2)བོད་དུ་བྱུང་ཚུལ་ནི། བོད་དུ་ཆོས་འཁོར་རྣམ་གསུམ་སྐུ་རྣམས་སྔ། ། བོད་ཡུལ་དུ་སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་པོ་སྲོང་་བཙན་སྒམ་པོའི་དུས་ཁྲ་འབྲུག་གི་རྟེན་གཙོ་རྣམས་རང་བྱོན་ཁོ་ནར་གྲགས་པ་དང་། ར་སའི་རང་བྱུང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སོགས་དང་། ཁྲི་སྲོང་གི་དུས་འབུར་བཟོའང་རིམ་མཁས་གྱུར། ། ཅེས་རི་མོ་ནི་ཐོག་མར་བལ་རིས་ཁོ་ན་དར་སྲོལ་ཆེ་བ་ལས། ཇི་ཞིག་ནི་འཇམ་པའི་དབྱངས་མི་ཡི་ཡུལ་ཅན་སྨན་བླ་དོན་གྲུབ་ཞབས་ལྷོ་བྲག་སྨན་ཐང་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་པ་དང་། ཡུལ་དེའི་མཚལ་ཁ་ཡང་བྱེ། ཆུང་མའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡུལ་འཁྱར་ཏེ་གཙང་དུ་བྱོན་ནས་རྡོ་པ་བཀྲ་ཤིས་རྒྱལ་པོ་ལས་རི་མོ་གསན། སྐུ་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་རྒྱ་ནག་ཏུ་འཁྲུངས་དུས་ཀྱི་རི་མོ་སི་ཐང་གཟིགས་པས་སྔོན་གནས་དྲན་ཏེ་སྨན་ཐང་ཆེན་མོར་གྲགས་པ་སོགས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་རི་མོའི་རྒྱུན་མཛད་ཅིང་སྲས་བརྒྱུད་དང་སློབ་བརྒྱུད་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུན་བྱུང་། ཡང་མཁྱེན་བརྩེ་ཆེན་མོ་ཞེས་གོང་དཀར་སྒང་སྟོད་དུ་བྱུང་བ་དེས་ཀྱང་སྔ་མ་ལས་ཟུར་དུ་བཟོ་རྒྱུན་མཛད་དེ་སྨན་མཁྱེན་གཉིས་ཞེས་གངས་ཅན་དུ་ཉི་ཟླ་ལྟར་གྲགས་པའི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་སོ་སོ་བར་གྱུར། གཞན་ཡང་བཟོ་གནས་འདིའི་ཆེད་དུ་ངལ་བ་མེད་པར་ཉུལ་བས་སྤྲུལ་སྐུ་བྱིའུར་གྲགས་པ་རིག་རྩལ་བླ་ན་མེད་པས་བཟོ་རྒྱུན་སྔ་མ་གཉིས་ཀ་དང་མི་གཅིག་པ་ཚོན་མདངས་ནི་གཞོན་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཞིག་བྱུང་། ཕྱིས་སུ་གཙང་པ་ཆོས་དབྱིངས་རྒྱ་མཚོས་སྨན་གསར་གྱི་སྲོལ་བཏོད། དེ་སོགས་བཟོ་རྒྱུན་གཞན་དུ་མ་བྱུང་ཡང་གཙོ་ཆེར་སྔ་མ་དེ་དག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། ཡང་ཡར་སྟོད་དུ་སྤྲུལ་སྐུ་ནམ་མཁའ་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་གྲུགས་པ་བྱུང་། རྗེ་མི་བསྐྱོད་ཞབས་ཀྱིས་ཉིད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་སྤྲེལ་བ་པོར་ལུང་བསྟན། ཞྭ་དམར་དཀོན་མཆོག་ཡན་ལག་དང་རྒྱལ་ཚབ་གྲགས་པ་དོན་གྲུབ་ཀྱིས་ཞལ་བཀོད་མཛད་དེ་ཨེ་ནས་སྐལ་ལྡན་ཤར་ཕྱོགས་པ་དཀོན་མཆོག་ཕན་བདེ་བྱ་བ་རྒྱལ་མོ་བཟའ་ཀོང་ཇོའི་སྤྲུལ་པར་གྲགས་པ་དེ་ལས་སྨན་རིས་ཀྱི་རྒྱུན་བསླབས། རུས་ཚུགས་རྒྱ་གར་ལི་མ་དང་སྨན་ཐང་ལུགས་གཞིར་བཞག་པ་ལ་ཏཱ་མིང་དུས་ཀྱི་སི་ཐང་བཞིན་ཡུལ་ལྗོངས་བཀོད་པ་སོགས་པ་དང་ཚོན་མདངས་མཛད་པ་ལ་སྒར་བྲིས་སུ་གྲགས་པའི་བྲི་རྒྱུན་འདི་བྱུང་། དེ་རྗེས་ཆོས་བཀྲ་ཤིས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་བར་གྲགས་ཤིང་། ཕྱིས་སུ་ཀར་ཤོད་ཀརྨ་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་རི་མོའི་ལམ་སྲོལ་ལ་འགྲན་ཟླ་བྲལ་བའི་རྒྱུན་ད་ལྟའང་གནས་པ་བཅས་མདོར་ན་བཀྲ་ཤིས་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་སྒར་བྲིས་སྲོལ་རྒྱ་ཆེན་བཏོད། དེ་བཞིན་དུ་འབུར་ལ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ནི་སྤྲུལ་སྐུ་སླེའུ་ཆུང་པ་དང་། པདྨ་མཁར་པ་གཉིས་ཡིན་ལ། ཕྱིས་སུ་སྒར་ལུགས་མཁས་པ་དྭགས་པོ་སྒོ་པའི་ཞལ་ངོ་སྐུ་མདུན་ཀརྨ་སྲིད་བྲལ་ལམ་སྒོ་སྨྱོན་ཞེས་མཚུངས་པ་མེད་པའི་བློ་གྲོས་ཅན་རྗེ་བརྒྱད་པའི་སྐུའི་སྤྲུལ་པར་གྲགས་པ་དེ་དང་། གོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དུས་སུ་བྱུང་བའི་ཨེ་པ་ལྐུགས་པའམ་ཧོར་དང་ཅེས་པ་དང་། སྤྲུལ་སྐུ་བབ་ཕྲོ་ཞེས་སྤྲུལ་པའི་བཟོ་བོར་གྲགས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུན་ལས་ཕྱིས་སུ་འབུར་ལ་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་འདོད་དཔལ་གྱི་བཟོ་རྒྱུན་སོགས་བྱུང་བར་ངེས་སོ། ། </br>[3]ཞར་བྱུང་གཞུང་གི་ཁུངས་སྨོས་པ་ནི། དུས་འཁོར་སྡོམ་འབྱུང་ཤཱ་རིའི་བུས་ཞུས་མདོ། ། རྒྱ་བོད་གཞུང་ལུགས་ཆགས་ཚད་སྟོན་པ་མང་། ། ཞེས་དེ་དག་གི་ཁུངས་དང་རྣམ་གཞག་གང་ནས་བྱུང་ཞེ་ན། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྩ་འགྲེལ། སྡོམ་འབྱུང་རྩ་འགྲེལ། ཤཱ་རིའི་བུས་ཞུས་པའི་མདོ་རྣམས་དང་། ཀྲྀ་ཡ་ས་མུཙྪ། མཆོད་རྟེན་གྱི་ཆ་དབྱེ་བ། བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་ཆེན། ཀོ་ས་ལའི་རྒྱུན་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་གཞུང་དང་། སྨན་མཁྱེན་རྣམ་གཉིས། བུ་སྟོན་དང་རྗེ་མི་བསྐྱོད་ཞབས་ཀྱི་ཉི་མ་ཆེན་པོའི་མེ་ལོང་། ཕྱིས་སུ་རྒྱུགས་ཆེ་བའི་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོའི་གཡའ་སེལ་སོགས་བོད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཆག་ཚད་སྟོན་པའི་ཡི་གེ་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་། །</br>3.གསུང་རྟེན་ཡི་གེའི་བྱུང་ཚུལ་ནི། ཡིག་རིགས་དུ་མ་སོ་སོའི་ཡུལ་ནས་བྱུང་། ། ཞེས་ཡི་གེ་ནི་སྒྲ་དང་སྐད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ཡུལ་ཁམས་རེ་རེ་ལའང་སྒྲ་དང་ཡིག་རིགས་ཅུང་ཟད་ཅུང་ཟད་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་འབྱུང་བས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱུར་མ་མཆིས་ཤིང་། ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་པོ་ཉེར་བཞིར་འདོད་པའི་ནང་ཚན་ཡི་གེའི་བྱེད་པོ་ལྷ་རྟག་ཏུ་ཞི་བ་སྟེ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོས་བྱས་པར་འདོད། དེའང་རྒྱ་གར་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡིག་རིགས་སོགས་སོ་སོའི་ཡུལ་ནས་འབྱུང་བ་དང་དེའང་སྔ་བ་ནུབ་ཅིང་གསར་པ་དར་བ་སོགས་མང་སྟེ། རྒྱ་གར་དུ་བསྟན་པ་གནས་པའི་ཚེ་ལཉྩ་དང་ཝརྟུ་ལ་ན་ག་ར་ཡིག་སོགས་གཙོ་བོར་དར་ལ་བསྟན་པ་ནུབ་ནས་ཀླ་ཀློའི་ཡི་གེ་ཁོ་ན་དར་བ་དང་། རྒྱ་ནག་ཏུ་དྷཱི་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་དུས་སུ་བརྐོས་ཡིག་དང་འཕུལ་ཡིག་སོགས་བྱུང་ལ། ཕྱིས་སུ་བློན་ཆེན་ལི་ཙེས་དམག་ལ་སྡོད་པའི་སྐབས་རི་བོང་གི་མཇུག་མ་ལ་པིར། སྒྲོན་ཤིང་གི་དུ་བས་སྣག་ཚ་བྱས་ཏེ་བྲིས་ཡིག་བརྩམས་པར་བཤད་པ་སོགས་ཆེས་མང་ངོ་། ། གསུང་རྟེན་གླེགས་བམ་གྱི་ཐོག་མ་ནི། འཁོར་ལོ་བར་པ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་གསེར་གྱི་གླེགས་བུ་ལ་བཻཌཱུརྻའི་ཞུན་མས་བྲིས་པ་དང་། རྒྱལ་མཚན་རྩེ་མོའི་དཔུང་རྒྱན་གླེགས་བམ་ལ་བྲིས་ཏེ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ཚེ་མོར་བཏགས་པས་ལྷ་མིན་གྱི་གཡུལ་བཟློག་པ་དང་། སྟོན་པའི་བཀའི་གླེགས་བམ་འཚོང་དུ་མ་གནང་ཞིང་མུ་སྟེགས་ཀྱི་གཞུང་གནང་བར་འདུལ་བ་ལུང་ལས་བཤད་པས་དེ་དག་བྱུང་བར་གྲུབ་ཅིང་། བཀའ་བསྡུའི་ཚེ་སྡུད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རང་རང་གི་ཡུལ་དུ་སོ་སོའི་སྐད་ཀྱིས་བྲིས་པ་ལས་རིམ་པར་འཕེལ་བར་གྱུར་ཏོ། ། བོད་དུ་ཐོན་མིས་འཕགས་ཡུལ་མཁས་པ་ལས། ། སྒྲ་ཡིག་བསླབས་ལ་དཔེར་བྱས་ཡི་གེའི་གཟུགས། ། བོད་ལ་ཉེར་མཁོའི་འཕྲི་བསྣན་བཅས་པ་དང་། ། སུམ་རྟགས་ལ་སོགས་བརྡ་དག་གཞུང་བརྒྱུད་མཛད། གཡུ་ཁྲི་སུམ་པ་སོགས་ཀྱིས་དར་རྒྱས་སྤེལ། ། ཞེས་དེའང་དྲི་མེད་འོད་ལས། བོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ཐེག་གསུམ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཀྱིས་བྲིས་ཏེ་ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་བོད་ཡུལ་ན་ཐོག་མར་ཡི་གེ་དང་བརྡ་ལེགས་པར་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ལ། ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་བློན་ཆེན་འཇམ་དབྱངས་རྣམ་འཕྲུལ་ཐུ་མི་སམ་བྷོ་ཊ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཀས་བསྐུལ་བ་དང་རང་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་ཁྱད་པར་ཅན་དུས་སུ་སད་པའི་མཐུས་འཁོར་བཅུ་དྲུག་དང་བཅས་འཕགས་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་ཏེ་པཎྜི་ཏ་ལྷ་རིག་པའི་སེང་གེ་དང་། བྲམ་ཟེ་ལི་བྱིན་སོགས་མཁས་པ་རྣམས་ལས་སྒྲ་དང་ཡི་གེ་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པ་བསླབས་ནས་བོད་དུ་བྱོན། རྒྱལ་པོར་བྱ་དཀའི་ལམ་ནས་དྲངས་པའི་བསྟོད་པས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པས་དགྱེས། སྐུ་མཁར་མ་རུར་ན་ག་ར་ཡིག་ལ་དཔེར་བྱས་ནས་བོད་ཡིག་གི་གཟུགས་གསར་དུ་མཛད་དེ་དེའང་བོད་སྐད་ལ་མི་མཁོ་བའི་དབྱངས་གསལ་རྣམས་དོར། ཉེ་བར་མཁོ་བའི་ཡི་གེ་དྲུག་བསྣན་ཏེ་མ་ཡིག་སུམ་ཅུ་བུ་དྲུག་དུ་གྲགས་པ་དང་བཅས་ཡི་གེའི་སྲོལ་གཏོད་པ་དང་། སུམ་ཅུ་པ་དང་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་སོགས་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་ལུགས་བརྒྱད་མཛད་པར་གྲགས་པ་ལས་སུམ་རྟགས་མ་གཏོགས་པའི་འཕྲོས་དྲུག་པོ་གླང་དར་སྐབས་སུ་ནུབ་པར་བཤད། དེའི་ཡིག་རྒྱུན་རིམ་གྱིས་བརྒྱུད་དེ་ཁྱུང་པོ་གཡུ་ཁྲི་དང་སུམ་པ་གནོད་སྦྱིན་སོགས་ཀྱིས་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་དར་རྒྱས་སུ་སྤེལ་བ་ཡིན་ནོ། །ར་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་དར་རྒྱས་སུ་སྤེལ་བ་ཡིན་ནོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/2356  + (1.ཐོག་མར་སུ་ཞིག་གིས་དྲན་ཅིང་གང་ལས་བརྒྱུད་པ … 1.ཐོག་མར་སུ་ཞིག་གིས་དྲན་ཅིང་གང་ལས་བརྒྱུད་པ་ནི། ཚངས་པས་ཐོག་མར་ཚེ་ཡི་རིག་བྱེད་དྲན། ། བདུད་རྩི་བཙལ་ཞིང་གསོ་དཔྱད་འབུམ་པ་མཛད། དབང་པོར་རིམ་བརྒྱུད་དེ་སློབ་རྒྱུན་ཤེས་བུས། ། ཚངས་བཤད་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱའི་གཞུང་ཆེན་བརྩམས། ། ཞེས་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་ནི་རིག་བྱེད་རྟག་པ་ཚད་མའི་ལོ་རྒྱུས་དང་བཅས་ལ་ནང་པའི་རྒྱུད་གཞུང་རྣམས་ལས་རྒྱ་ཆེར་བཀག་ཀྱང་། རིག་ལམ་ཐུན་མོང་བའི་སྐབས་འདིར་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་དུ་གྲགས་པ་སོར་བཞག་པ་སློབ་དཔོན་དཔའ་བོ་སོགས་ཀྱི་དགོས་པ་ལ་གནས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྔོན་རྫོགས་ལྡན་ཆེན་པོའི་སྐབས་ཚེ་ལོ་དཔག་མེད་ནས་ཅུང་ཟད་འགྲིབ་སྟེ་ལྷ་མི་རྣམས་ལ་འཆི་བ་ཡོད་པའི་སྐབས་ཤིག་ལ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཆི་བའི་ཐབས་བགྲོས་པ་ན། ཚངས་པའི་འཁུར་ཚོས་ལས་བྱ་རྩོལ་མ་བྱས་པར་རང་བྱུང་གི་སྒྲ་ༀ་ཨ་ཐ། ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་བ་ཟླ་ཟེར་ལས་བཤད། རིག་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཞལ་ནས་རང་བྱུང་དུ་བྱུང་བར་བཤད་ཅིང་། གང་ལྟར་དེའི་རྗེས་ཐོག་ཏུ་ཞལ་བཞི་ལས་རིག་བྱེད་བཞི་བྱུང་བར་བཤད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། གང་ཕྱིར་ཚངས་པ་ཡི་ནི་ཞལ། ། དབུས་མ་ནས་ནི་ཚེའི་རིག་བྱེད། ། སྙན་ཚིག་ངེས་བརྗོད་མཆོད་སྦྱིན་རྣམས། ། ཞལ་གཞན་ནས་ནི་གསུངས་པར་མཛད། ། ཅེས་པ་ལྟར་ཐོག་མར་ཞལ་དབུས་མ་ནས་ཚེ་རིག་སྟེ་གསོ་རིག་རང་བཞིན་གྱིས་དྲན་ནས་བྱུང་། གཞན་རྣམས་རིམ་བཞིན་བྱུང་སྟེ། དེ་བཞི་ཀའང་སུས་ཀྱང་མ་བྱས་པས་རྟག་པ། བྱ་རྩོལ་གྱིས་མ་བསླད་པས་རང་བྱུང་། ཐམས་ཅད་བརྗོད་དུ་རུང་བའི་ཚད་མ་སྟེ་ཆོས་གསུམ་ལྡན་དུ་འདོད། དེ་རྗེས་རྒྱ་མཚོ་ལས་བདུད་རྩི་བཙལ་བའང་མནྡ་རས་སྲུབ་ཤིང་། ནོར་རྒྱས་བུས་སྲུབ་ཐག་བྱས་ཏེ། ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྨན་དང་བཅུད་རྣམས་བཅུག་ནས་ཆེར་བསྲུབས་པ་ན། ཐོག་མར་ནག་པོ་བརྩེགས་པ་དོན་པ་ཚངས་པས་ཧཱུྃ་གིས་བསྡིགས་པས། རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བ་ལ་ཐིམ་པ་ནི་དུག་ཅེས་གྲགས། དེ་ནས་དཔལ་མོ་རྟ་མཆོག་གླང་པོ་ཉི་ཟླ་སོགས་རིམ་པར་བྱུང་། ཆང་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་བའི་ཚེ་ཁ་ཅིག་འཇིགས་ནས་མ་འཐུང་བ་ལ་ལྷ་མ་ཡིན་དང་། འཐུང་ནུས་པ་རྣམས་ལ་ལྷར་གྲགས། མཐར་བདུད་རྩི་སྣོད་ཆེན་པོ་བརྒྱད་གང་བ་བྱུང་བ་ལྷ་མིན་གྱིས་འཕྲོགས། ཁྱབ་འཇུག་དང་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བརྫུ་བག་ལ་བརྟེན་བརྐུས་ནས་སླར་ཐོབ་པ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་འཐུངས་པས་ལྷ་ལ་འཆི་མེད་དུ་གྲགས། དེ་ནས་གསོ་དཔྱད་འབུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་ཚངས་པས་རང་གི་བུ་སྐྱེ་དགུའི་བདག་པོ་མྱུར་བ་ལ་བཤད། དེས་ལྷའི་སྨན་པ་ཐ་སྐར་གྱི་བུ་གཉིས། དེས་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་རིམ་པར་བརྒྱུད་ཅིང་བཤད། དེས་རྒྱུན་ཤེས་བུ་ཐང་ལ་འབར། དཀའ་གཉིས་སྤྱོད། མུ་ཁྱུད་འཛིན། འདྲོབས་སྐྱོང་གི་བྱ། བཤོལ་འགྲོ་སྐྱེས་རྣམས་ལ་བཤད། སྔ་མས་ཚངས་པའི་བཤད་པ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་ཆེན་པོ་བརྩམས་སོ། ། མེ་བཞིན་འཇུག་སོགས་ལྷ་ལས་མིར་བརྒྱུད་དེ། ། ཧ་རི་ཙནྡྲས་ཙ་ར་ཀ་ལ་སོགས། ། དྲང་སྲོང་མཁས་པས་སྨན་དཔྱད་གཞུང་མང་བརྩམས། ། ཞེས་སྨོས་མ་ཐག་པའི་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་དེ་དག་གི་མེ་བཞིན་འཇུག ལུག་ནག་དང་རྒྱ་སྐྱེག་སྣ། མདའ་མཆོག་དང་ལཉྩའི་ལག་པ་སོགས་ལ་བཤད་ཅིང་དེ་དག་སོ་སོས་གཞུང་རྩིང་ཞིབ་སྣ་ཚོགས་བྱས། ལྷའི་དྲང་སྲོང་དེ་དགུ་ལས་རིམ་གྱིས་མིར་བརྒྱུད་ནས་བྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་གཅེས་གྲུབ་ལས། ཚེ་འཛིན་པའི་རིག་བྱེད་འདི་ནི་ཚངས་པས་མཐོ་རིས་སུ་བཤད་དེ། རིམ་གྱིས་ཡུལ་ཀཱ་ཤིའི་རྒྱལ་པོས་མི་རྣམས་ལ་བཤད་དོ། ། ཞེས་འཕགས་ཡུལ་ཀཱ་ཤིའི་ལྗོངས་སུ་གསོ་དཔྱད་ཐོག་མར་བྱུང་བར་བཤད། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ཏེ་སྨ་ཚོགས་ཀྱི་རིག་བྱེད་རྒྱ་མཚོ་འཛིན་པ་དྲང་སྲོང་གཞུང་ལ་སྐྱེས་ཀྱི་བུ། ཉི་མ་དང་། ཟླ་བའི་སྙིང་པོ། ཤཱ་ལི་ཧོ་ཏྲ། རི་བྱི་དང་། གནས་འཇོག་ལ་སོགས་དུ་མ་བྱུང་ནས་གཞུང་མང་པོ་བྱས། ཡང་རྒྱལ་པོ་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་དགོད་པ་དང་བཅས་པས་མཚན་པ་དང་། རིག་བྱེད་ཀུན་གྱི་བདག་པོ་དྲང་སྲོང་ཧ་རི་ཙནྡྲའམ། མཐོ་བཙུན་ཙ་ར་ཀ་ཞེས་པ་བྱུང་བ་དེས་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཙ་ར་ཀ་ཞེས་བརྩམས། དེའི་བུ་བརྒྱུད་ལ་སྨན་པ་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་ནག་པོ། རོལ་པས་སྒེག གདོང་ཅན་ཟླ་བ། རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས། འཇུག་པ་བཅས་དཔལ་གྱི་མིང་དང་ལྡན་པ་བྱུང་། ཡང་དཔལ་ལྡན་ནག་པོའི་བུ་ཚངས་པ། དེའི་བུ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ས་སྟེང་ཉི་འོག་གི་མཁས་པ་ཆེན་པོར་གྲགས་པ་དེས་མངོན་བརྗོད་སྣ་ཚོགས་གསལ་བ་མཛད། གཞན་ཡང་དྲང་སྲོང་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་མང་དུ་བརྩམས་ཏེ་རྒྱུན་ཤེས་པས་ཚངས་པས་བསྟན་པ་བསྡུས་པ། ལེགས་ཐོས་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་བཅོས། མཐོ་བཙུན་དཔལ་འཕེལ་གྱིས་གཅེས་བཏུས་ལ་སོགས་པ་དུ་མའི་ནང་ནས་གྲགས་ཆེ་བ་བརྒྱུད་ཡོད་པར་བཤད་དོ། །</br>2.བར་དུ་སྟོན་པས་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཚུལ་ནི། སྟོན་པས་འདུལ་མདོ་རྒྱུད་སོགས་ཐོར་བུར་གསུངས། ། དེ་ཚེ་རྒྱུན་ཤེས་གཞོན་ནུས་གསོས་སོགས་བྱུང་། ། སྨན་གྱི་ནགས་སུ་རྒྱུད་བསྟན་ཁ་ཅིག་འདོད། ། ཅེས་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཤཱཀྱའི་དབང་པོས་བཀའ་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་སྐབས་སུ་འདུལ་བ་ལུང་གི་དུམ་བུ་གསུམ་པར་སྨན་ལུང་དུ། སྨན་དང་མས་བཏང་གི་དཔྱད་ལ་སོགས་པ་ཉུང་ཟད་ཙམ་བཤད། གཙོ་བོར་དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱི་སྨན་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དུས་སུ་རུང་བ་དང་། ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ། ཞག་བདུན་པ་དང་། ཇི་སྲིད་འཚོ་བའི་བར་དུ་བཅང་བ་རིམ་པ་ལྟར་ལྡེ་གུ་སོགས་དང་། ཤིང་ཏོག་ཞོ་ཙམ་གྱི་བཏུང་བ་སོགས་དང་། བུ་རམ་ཞུན་མར་སོགས་དང་། རྩ་བའི་སྨན་ལ་སོགས་བཀའ་བསྩལ་པ་དང་དེའི་ཞར་དུ་འཚོ་བྱེད་གཞོན་ནུས་གསོས་ཀྱི་གླེང་གཞི་རགས་རིམ་བཅས་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ནས་མདོ་སྡེ་གསེར་འོད་དམ་པ་གསུངས་པའི་ཚེ་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་གཙུག་ཏོར་ཅན་གྱི་བསྟན་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཚོང་དཔོན་གྱི་བུ་ཁྱེའུ་ཆུ་འབེབས་སུ་གྱུར་པའི་ཚེ་རང་གིས་སྨན་པ་ཆེན་པོ་རལ་པ་འཛིན་པ་ལ་ཁམས་ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་དྲིས་པ་ལ། ཟླ་གསུམ་དབྱར་སྟེ་ཟླ་གསུམ་སྟོན་དུ་ཤེས། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་གློ་ཀ་དགུ་དང་། ཆེ་བ་རྒྱ་ནག་ཏུ་འགྱུར་བ་ལས། ངས་དེར་སྔོན་གྱི་དྲང་སྲོང་གི ། ནད་ཀྱི་གསོ་དཔྱད་ལ་བསྟེན་ནས། ། ཞེས་སོགས་ཅུང་ཟད་རྒྱས་པ་དག་ཀྱང་སྔོན་ཕ་ཚོང་དཔོན་རལ་པ་འཛིན་གྱིས་དྲང་སྲོང་གི་ལུགས་ལྟར་བཤད་པའི་ཚིག་རྣམས་བསྒྱུར་ནས་གསུངས་པ་དང་། རྒྱུད་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོ་ལས། དེས་ན་སེམས་ཅན་ཀུན་ཕན་ཕྱིར། ། ཐམས་ཅད་སྙིང་པོར་བསྡུས་པ་ཡིན། ། ཞེས་སོགས་བཅུད་ལེན་གྱི་ཚུལ་དང་། འདས་པའི་དུས་སོགས་སྔོན་བྱུང་བའི། ། བདེ་ཆེན་བསྐལ་པ་དང་པོ་རུ། ། ཞེས་སོགས་དངུལ་ཆུའི་བྱུང་ཚུལ་སྦྱར་ཐབས་བཅས་པ་དང་། རོ་དྲུག་སོ་སོའི་སྡེ་ཚན། སྨན་དང་རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐྱེ་ཡུལ་བཟང་ངན་སོགས་རགས་པ་ཙམ་དང་། ཤིན་ཏུ་འཁྱག་དང་སྤྲིན་འཁྲིགས་རུང་། ། ཁྱད་པར་དུ་ནི་སོ་གའི་མཐར། ། ཞེས་སོགས་དུས་བཞིར་ནད་གསོག་ལྡང་ཞི་བའི་ཚུལ་རགས་པ་ཙམ་གསུངས་སོ། ། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས་ཀྱང་། ལུས་འདི་ལ་ནི་སེམས་ཀྱི་ཚོགས་རྣམས་མཐའ་དག་རོ་དྲུག་ཟོས་ཤིང་འཐུང་བ་དག་ལས་གྱུར་པ་སྟེ། ། ཞེས་སོགས་ལུས་ཆགས་པའི་ཚུལ་དང་། རླུང་འཇོམས་ལན་ཚྭ་སྐྱུར་པ་དག་ཏུ་རབ་ཏུ་འགྱུར་ཏེ་མངར་དང་ཁ་བ་དག་ནི་མཁྲིས་པའི་དགྲ། ། ཞེས་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་སྨན་བསྟེན་ཚུལ་དང་། འཆི་བའི་འཇིགས་པ་སྟེར་བར་བྱེད་པའི་ཚེར་མ་ཅན་གྱི་གདོན་ནི་ངེས་འཇོམས་ཏེ། ། ཞེས་སོགས་འབྲུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྲུང་བ་དང་། གསོ་བའི་ཐབས་དང་བཅུད་ལེན་དང་། སྦྲུམ་མ་བདེ་བར་བཙའ་བའི་འཁྲུལ་འཁོར་སོགས་དང་། བླ་གནས་ཀྱི་འཕོ་ཚུལ་སོགས་གསུངས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཚེའི་རིག་བྱེད་དང་། འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་སོགས་རིག་བྱེད་རྣམས་དང་གོ་བསྟུན་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ཡང་གཤིན་རྗེ་གཤེད་དམར་པོའི་རྒྱུད་སོགས་ནས་ཀྱང་ཕྲན་ཚེགས་ཀྱི་ནད་གསོ་བ་དང་། བཅུད་ལེན་གྱིས་མཚོན་ཐོར་བུར་གསུངས་པ་མང་ངོ་། ། སྟོན་པ་ཞལ་བཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་རྡོ་འཇོག་གི་རྒྱལ་པོ་པདྨའི་སྙིང་པོའི་བླ་སྨན་པ་རྒྱུན་ཤེས་ཀྱི་བུ་དང་། དེའི་སློབ་མ་འཚོ་བྱེད་ཆེན་པོ་གཞོན་ནུས་གསོས་ཞེས་མི་ལས་འདས་པའི་སྨན་པ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་སོགས་པའང་བྱུང་ཡང་གཞུང་བརྩམས་པར་ནི་མ་གྲགས་སོ། ། ཡང་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལས། སྨན་གྱི་ནགས་སུ་ལོ་བཞི་སྟེ། ། ཞེས་འབྱུང་བས་དེར་བཞུགས་པའི་ཚེ་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་སོགས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་གི་འདོད་པའང་སྣང་ངོ་། རིན་ཆེན་སྤུངས་པའི་འཁྲུལ་ངག་ལ་བརྟེན་ནས། ། གླེང་གཞི་འདི་ལ་ཅལ་ཅོལ་མང་སྨྲ་ཡང་། ། ཟུར་མཁར་ཕྱི་མའི་གསུང་ཉིད་ལེགས་བཤད་དོ། ། ཚན་པ་ཤི་ལ་ཧ་སོགས་སྲས་གསུམ་གྱིས་བྱས་པར་དངོས་སུ་བཤད་པའི་རིན་ཆེན་སྤུངས་པའི་གཞུང་ཉིད་འགའ་ཞིག་གིས་བཀའ་རུ་འདོད་ཅིང་དེའི་འཁྲུལ་པའི་ངག་ཕལ་ཆེར་ལ་བརྟེན་ནས་གླེང་གཞི་འདི་རིགས་ལ་བོད་ཀྱི་མཁས་པར་གྲགས་པ་འགའ་ཞིག་ཅལ་ཅོལ་མང་དུ་སྨྲ་ཡང་། ཟུར་མཁར་ཕྱི་མ་ལེགས་བཤད་འཚོལ་གྱི་གསུང་སྨན་གྱི་ཁོག་དབུབ་ལ་སོགས་པར་དགག་སྒྲུབ་རྒྱས་པར་མཛད་པ་ཉིད་དོན་ལ་གནས་པའི་ལེགས་བཤད་དུ་རྗེ་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་ཡབ་སྲས་རྣམས་བཞེད་དོ། ། </br>3.ཐ་མར་རྒྱ་བོད་དུ་ཇི་ལྟར་དར་བ་སྨོས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ།</br>(1)འཕགས་ཡུལ་དུ་དར་ཚུལ་ནི། དེ་རྗེས་ཉི་མ་སྲུང་བས་གཅེས་གྲུབ་དང་། ། འཕགས་པས་སྦྱོར་བ་བརྒྱ་པ་ལ་སོགས་མཛད། ། ཅེས་རྒྱལ་བ་འཇིག་རྟེན་ཏུ་བྱོན་པ་དེའི་རྗེས་སུ་འཕགས་ཡུལ་ནུབ་ཕྱོགས་རྟ་མཁན་གྱི་རིགས་ལས་བྱུང་པའི་སྨན་པ་ཉི་མ་སྲུང་བས་གཅེས་པར་གྲུབ་པའི་གཞུང་བྱས་ཀྱང་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཇི་བཞིན་མ་ཚང་བས་འདི་ཤེས་པ་ལ་སྨན་པ་དང་། ཀ་ལཱ་པ་ཤེས་པ་ལ་སྒྲ་མཁན་ཏུ་མི་བརྩི་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མཛོད་ལས། རྒྱུད་ཉུང་ཤེས་པའི་སྒྲ་མཁན་དང་། ། གཅེས་གྲུབ་ཤེས་པའི་སྨན་པ་དང་། ། དབྱིག་པ་ཐོགས་པའི་རལ་སྐོར་མཁན། ། འདི་གསུམ་འཇིག་རྟེན་བཞད་གད་གནས་། ། ཞེས་བཤད་དོ། ། འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ཀྱིས་དྲང་སྲོང་གི་གཞུང་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་སྦྱོར་བ་བརྒྱ་པ། སོགས་ཁོངས་ནས་འཚོ་བའི་མདོ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ། རྩ་ཨ་ཝའི་ཆོ་ག སྨན་ཚན་པོའི་རིམ་པ། དངུལ་ཆུ་སྦྱོར་བ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ། གསེར་འགྱུར་དང་དྲིའི་སྦྱོར་བ་རྣམས་མཛད་དོ། ། རྒ་ལོ་ལུགས་ཀྱི་ཕྱག་བཞི་པའི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ། ཤར་ཕྱོགས་མྱ་ངན་མེད་པའི་ཡུལ། ཆོས་བཟང་སྤྲིན་གྱི་ཡང་རྫོང་རང་བྱུང་གི་མཆོད་རྟེན་ནས་ནག་པོའི་རྒྱུད་དང་། ལྷན་ཅིག་གསོ་བ་རིག་པའི་རྒྱུད་སོགས་འཕགས་པས་སྤྱན་དྲངས་པར་ཡང་བཤད་དོ། ། ཁྱད་པར་བསྟན་བཅོས་སྙིང་པོ་ལེགས་བསྡུས་པ། ། ས་གསུམ་དགེ་བའི་མཚན་ལྟས་བཅོ་བརྒྱུད་ཅན། ། ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཕ་ཁོལ་མཛད་པ་ལ། ། ཟླ་བ་མངོན་དགས་འགྲེལ་པ་ཟླ་ཟེར་བྱས། ། ཞེས་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་ཅིང་ཚངས་པ་དང་དྲང་སྲོང་མང་པོའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ཀྱི་ལེགས་པའི་ཆ་སྙིང་པོར་བསྡུས་པས། རྩོམ་པའི་ཚེ་འོག་ཀླུ་སྟེང་ལྷའི་ཡུལ་དུ་ངོ་མཚར་གྱི་ལྟས་གསུམ་གསུམ། བར་མིའི་ཡུལ་དུ་ལྟས་བཅུ་གཉིས་ཏེ་ས་གསུམ་དུ་དགེ་ཞིང་ལེགས་པའི་ལྟས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་ལེའུ་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་ཡོད་པ་འདི་སྨན་པ་དགེ་འདུན་གསང་བའི་བུ་སྨན་གྱི་བུམ་པའམ། ཕ་ལ་གུས་པས་ཕ་ཁོལ་སོགས་མཚན་གྱི་རྣམ་གྲངས་དང་ལྡན་པ་དེས་མཛད།</br>(2)རྒྱ་ནག་ཏུ་དར་ཚུལ་ནི། རྒྱ་ནག་ཡུལ་དུ་རྫོགས་ལྡན་མཇུག་ནས་བཟུང་། སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་བློན་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་པར་བརྩམས། ། ཞེས་རྒྱ་ནག་གི་ཡུལ་དུ་རྫོགས་ལྡན་གྱི་མཇུག་ནས་བཟུང་སྤྲུལ་པའི་རྒྱལ་བློན་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་པར་བརྩམས་པའི་ཚུལ་རྒྱ་ཆེར་རྒྱ་ནག་གི་སྨན་པ་མཁས་པས་མཛད་པའི་སྨན་གྱི་གླེང་གཞི་གསར་འགྱུར་ལས་བྱུང་སྟེ། འདིར་མཚོན་ཙམ་སྨོས་ན། རྒྱ་ནག་རྒྱལ་པོ་དྷི་ལྔ་ཡི་དང་པོ་སྤུ་ཧུ་ཧི་དྷཱིས་སྤར་ཁ་བརྒྱད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བརྩམས། སྐུད་པའི་མདུད་པ་ལ་ཡི་གེའི་གཟུགས་བྱས་ནས་ཡི་གེ་ཐོག་མར་བྱུང་། མི་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པའི་དངོས་པོ་ནད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་བསླབས། དེ་རྗེས་ཞིང་ཧུང་རྒྱལ་པོས་ཤིང་དང་རྩྭ་ལྡུམ་གྱི་རོ་མྱོང་ནས་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་སྲོལ་བཏོད། དེ་རྗེས་ཧབ་ཏི་རྒྱལ་པོས་སློབ་དཔོན་ཁྱེ་ཕཱ་ཞེས་རྩ་ལྟ་བ་ལ་མཁས་པ་དེ་གོང་དུ་བཀུར་བས་ལྷ་རྗེ་ཞེས་གྲགས། དེས་རྩ་བ་དྲིས་པའི་མདོ་མཛད། དེ་ནས་གོང་མའི་བཀའ་ལྟར་ལུའི་ཀུང་སྨན་ལ་མཁས་པར་གྱུར་ནས་མདོ་ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པ། ཁྲག་གཏར་བ་དང་མེ་བཙའི་ཡི་གེ་རྒྱས་པར་མཛད། དེ་རྗེས་ལྷ་རྗེ་ཝུའི་ཏི་ཞེས་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དེས་མདོ་འགྲེལ་ཐེ་ཚོམ་རང་གྲོལ་ལེའུ་རྩ་གཅིག་པ་མཛད། གོང་མ་ཧྭན་ཅེས་བྱ་བའི་རིང་ལ་ཅུང་ཅུང་དང་ཧཱ་ཐོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྨན་པ་ཡོངས་གྲགས་གཉིས་སོགས་སྔ་རྗེས་ཀུན་ཏུ་སྨན་པ་མཁས་པ་དང་གཞུང་ཆེ་ཆུང་དུ་མ་བྱོན་ཅིང་ཕྱིས་ཆིན་གྱི་རྒྱལ་རབས་བཞི་པ་གོང་མ་ཁྱེན་ནོང་ནས་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་བརྩམས་པའང་ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོའི་ཕྱག་ཏུ་བྱུང་བར་སྣང་ངོ་། །</br>(3)བོད་དུ་དར་ཚུལ་ལ་ཡང་གསུམ་སྟེ། </br>[1]བསྟན་པ་སྔ་དར་བྱུང་ཚུལ་ནི། སྲོང་བཙན་དུས་སུ་ལུགས་ཆེན་གསུམ་གྱི་གཞུང་། ། ཨག་ཚོམ་རིང་ལ་རྒྱ་བཟའི་ལུགས་རྣམས་དང་། ། ཧྭ་ཤང་བི་ཇི་སོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བརྩམས་མང་། ། མཁས་མང་བགྲོས་པའི་སོ་མ་རཱ་ཛ་བྱུང་། ། ཞེས་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐུ་རིང་ལ་འུན་ཤིང་ཀོང་ཇོས་སྨན་རྩིས་ཀྱི་གཞུང་བསྣམས་པ་ཧྭ་ཤང་མ་ཧཱ་དེ་བ་དང་དྷརྨ་ཀོཥ་གཉིས་ཀྱིས་བསྒྱུར། རྒྱ་གར་ནས་བྷ་ར་དྷྭ་ཛ། རྒྱ་ནག་ནས་ཧཱན་ཝང་ཧྭང་། ཏ་ཟིག་ནས་ག་ལེ་ནུས་ཞེས་བྱ་བའི་སྨན་པ་གསུམ་སྤྱན་དྲངས། འབུ་ཤག་མ་བུ་ཆེ་ཆུང་། རྒྱུ་དཔྱད་ཐོར་བུ། མགོ་སྔོན་བསྡུས་པ་སོགས་བསྒྱུར། སྨན་པ་གསུམ་བགྲོས་ནས་མི་འཇིགས་པའི་མཚོན་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ལུགས་ཆེན་གསུམ་གྱི་གཞུང་དུ་གྲགས་པ་བྱས། ག་ལེ་ནུས་ལ་འཛོ་རོ་ཞེས་སྨན་པའི་རིགས་བརྒྱུད་བྱུང་། མེས་ཨག་ཚོམ་གྱི་དུས་རྒྱ་མོ་བཟའ་གྱིམ་ཤིང་ཀོང་ཇོས་ཁྱེར་བའི་སྨན་རྩིས་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་རྣམས་ཧྭ་ཤང་མ་ཧཱ་ཀྱིན་འདའ། ཁྱུང་པོ་ཙི་ཙི་དང་དོ་ཚུགས། རྒྱ་ཕྲུག་གར་མཁན། ཅོག་ལ་སྨོན་འབར་སོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར། ཁྲོམ་གྱི་ཡུལ་ནས་བི་ཆེ་ཙན་པ་ཤེ་ལ་ཧ་བྱ་བའི་སྨན་པ་མཁས་པ་བཀུག་ནས་ལྷ་རྗེར་བཀུར་ཏེ་མ་གསུམ་བུ་བཅུ་བཞི། ཐུན་མོང་མིན་པའི་གསང་བའི་བུ་བཞི་སྟེ་རྒྱས་པའི་སྐོར་དང་། བེ་བུམ་སྨུག་པོ་ཏི་ཀ་ཡང་ཏིག་སྟེ་འབྲིང་པོ། བསྡུས་པ་ཡི་གེ་དམར་ཆུང་སོགས་བརྩམས། རྒྱ་ནག་གི་གཞུང་དུ་མ་བསྒྱུར། གཞན་ཡང་རྩོམ་རྒྱུད་སོགས་མང་དུ་བྱུང་བར་གྲགས་ཤིང་དེའི་བུ་བརྒྱུད་ལ་བི་ཇི་ཞེས་པའི་སྨན་པ་རྣམས་བྱུང་། ཧྭ་ཤང་དང་ཁྱུང་པོ་སོགས་མཁས་པ་མང་པོ་བགྲོས་ནས་གསོ་དཔྱད་གསར་འགྱུར་རྣམས་ཀྱི་དོན་སྙིང་པོར་བླངས་པ་སོ་མ་རཱ་ཛ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་ཆེན་བརྩམས། སྔ་ཕྱི་དེ་དག་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ཟ་འོག་གི་སྒྲོམ་བུར་བཞུགས་པ་ལ་བླ་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་འཚོ་བའི་མདོ་ཞེས་གྲགས་སོ། ། ཁྲི་སྲོང་དུས་ན་སྤྲུལ་པའི་སྲས་གསུམ་གཞུང་། ། པུ་སྟི་ཁ་སེར་རྒྱལ་བློན་དམངས་གསུམ་དང་། ། རྒྱ་ཞང་ཧོར་བོད་འ་ཞའི་མཁས་གཞུང་བཙུགས། ། ཞེས་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱིས་རྒྱལ་སྲིད་ཐོག་མར་སྐྱོང་བའི་དུས་སུ། རྒྱ་གར་ནས་དྷརྨ་རཱ་ཛ། རྒྱ་ནག་ནས་མ་ཧཱ་ཀྱིན་འདའ། ཏ་ཟིག་གམ་ཁྲོམ་ནས་ཙན་པ་ཤི་ལ་ཧ་སྟེ་སྨན་པ་ཆེན་པོ་གསུམ་ཞལ་འཛོམས་པ་ལ་སྤྲུལ་པའི་སྲས་གསུམ་གྲགས། དེ་གསུམ་བགྲོས་ནས་རྒྱལ་ཁམས་སོ་སོའི་ལུགས་དང་བསྟུན་པའི་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་སྤུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྩ་བ་ཉི་ཟླའི་འཁོར་ལོ་འགྲེལ་པ་ཡན་ལག་དང་བཅས་པའི་གཞུང་ཆེན་པོ་བྱས། ཙན་པ་ཤི་ལ་ཧ་རང་ཡུལ་དུ་བྱོན་ཁར་སྲས་ལ་གདམས་པའི་སྐོར་ལ་མི་ཇིའི་པུ་སྟི་ཁ་སེར་དང་། དེ་རྒྱལ་པོ་ལ་ཕུལ་བས་རྒྱལ་པོའི་བླ་ཡིག་འོད་འབར་དུ་གྲགས། ཧྭ་ཤང་མ་ཧཱ་ཙེ་ཏས་རྒྱལ་བློན་དམངས་གསུམ་བསྡོམས་པ་རྩ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལྔ། ཡན་ལག་མཛོད་ཆེ་འབྲིང་། སྤྱི་དོན་འགྲེལ་པ་ཕྱི་ལྟར་དམངས། ནང་ལྟར་བློན་པོ། གསང་བ་རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པའི་སྐོར་གེགས་སེལ་དང་བཅས་པ་བསྒྱུར། སྐུ་ཚེའི་སྨད་ལ་མཐའ་བཞིའི་བླ་སྨན་དགུ་བྱོན་པ་སོགས་སྙིང་པོས་དབེན་པའི་བཤད་སྒྲོས་ཡིན་ལ། རྒྱལ་པོའི་ཆིབས་ཤིན་ཏུ་གཅེས་པ་ཞིག་ན་བས་དཔྱད་ལ་སྨན་པ་མཁས་དགུ་ཆོལ་ལ་ཁྲིད་ཤོག་ཅེས་བཀའ་བསྒོས་པས། རྒྱའི་ཕྲུ་གུ་ཟེའུ་ཐོ། ཞང་ཞུང་གི་ཁུ་ལོད་མུ་ཁན། ཧོར་གྱི་མུ་གན་ཁྲི་གཟིགས། བོད་ཀྱི་ཅོག་རོ་མང་པོ་གཟིགས། འ་ཞའི་ཐ་ན་ཆུ་སྐྱེས་ལྔ་བཀུག་སྟེ་ཆིབས་གསོས། རྒྱལ་པོའི་བཀའ་ལྟར་མཁས་པ་ལྔས་རྒྱལ་ཁམས་ལྔའི་མན་ངག་ཆིག་དྲིལ་གྱི་གཞུང་བརྩམས་ཏེ་རྗེ་ལ་ཕུལ་བ་དར་སྲོལ་བཙུགས། ཁྲི་སྲོང་གི་སྐུ་ཚེའི་མཇུག་ཏུ་བསྙུན་གྱིས་ཐེབས་པས་སླར་མཐའ་བཞི་ནས་སྨན་པ་བཀུག་པས་གཞན་མ་བྱོན། རྒྱ་ནག་ནས་སྟོང་གསུམ་གང་བ་བྱོན། ལམ་དུ་གསོ་བ་དཀར་པོ་ལམ་གྱི་སྒྲོན་མེ་བྱ་བ་བརྩམས་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྐྱེས་སུ་ཕུལ་ཞིང་བསྙུན་ཀྱང་གསོས། མཐའ་བཞི་ཀའི་གོ་མི་གཅིག་གིས་ཆོད་པས་མཐའ་བཞི་སྟོང་གསུམ་གང་བར་བཏགས། གཡེར་སྟོད་ས་ཆ་བྱ་དགར་གནང་བའི་བརྒྱུད་ལ་མཐའ་བཞིའི་སྨན་པ་རྣམས་བྱུང་ངོ་། ། བཻ་རོས་རྩིས་སྨན་བསྒྱུར་སོགས་གཏེར་མའི་སྒྲོས། ། འཛོ་རོ་བི་ཇི་མཐའ་བཞི་བླ་སྨན་བརྒྱུད། ། ཅེས་ལོ་ཆེན་བཻ་རོ་ཙ་ནས་ཆོས་བོན་རྩིས་སྨན་འདྲེས་མར་བསྒྱུར་རོ་ཞེས་སོགས་གཏེར་མ་ཁ་ཅིག་གི་ཚིག་སྒྲོས་ལ་ཁུངས་བཅོལ་ནས་བརྟག་པར་སླ་བའི་བོད་གཞུང་མང་པོ་བཻ་རོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱུ་གཞུང་དུ་བཟུང་བ་སོགས་ནི་དཔྱོད་ལྡན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཀག་ཟིན་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་བོད་སྨན་མཁས་པ་མི་དགུ་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་དུས་སུ་བྱུང་བར་འཆད་པའང་ཤིན་ཏུ་ནོར་ཏེ་དེ་དག་ཕལ་ཆེར་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། གོང་སྨོས་འཛོ་རོ། བི་ཇི། མཐའ་བཞི་གསུམ་པོ་ནི་ཆོས་རྒྱལ་བླ་སྨན་གྱི་བརྒྱུད་པ་མ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནོ། །</br>[2]ཕྱི་དར་ལ་བྱུང་ཚུལ་ནི། ཕྱི་དར་རྒྱ་གཞུང་སྔ་རྗེས་བསྒྱུར་མང་ཡང་། ། རིན་ཆེན་བཟང་པོས་བརྒྱུད་པ་སྤེལ་བ་ལས། ། པུ་ཧྲོང་སྨན་པ་མི་བཞི་ལས་བརྒྱུད་དོ། ། ཞང་ཞིག་དར་མགོན་གཡུ་ཐོག་པ་ལ་སོགས། ། བོད་ཀྱི་གཞན་ཕན་ཅན་རྣམས་ཐོག་མར་གྱེས། ། ཞེས་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་ལྷ་བླ་ཡེ་ཤེས་འོད་ཀྱི་སྐུ་ཚེའི་སྟོད་ལ་སྙེ་བོ་ལོ་ཙཱ་བ་དབྱིག་གི་རིན་ཆེན་སོགས་ཀྱིས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་དང་རང་འགྲེལ། གཅེས་གྲུབ་བསྒྱུར་བ་སོགས་རྒྱ་གཞུང་སྔ་རྗེས་སུ་བསྒྱུར་སྤེལ་མཛད་པ་མང་ཡང་། གཙོ་བོར་སྐྱེས་མཆོག་རིན་ཆེན་བཟང་པོས་ཁ་ཆེའི་པཎྜི་ཏ་དྡྷཱ་ན་ལ་གསེར་སྲང་བརྒྱ་ཕུལ་ནས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་བསླབས། གཞུང་དེ་དང་ཟླ་ཟེར་རྟ་དཔྱད་ཤ་ལི་ཏོ་ཏྲ་སོགས་བསྒྱུར་བཤད་ཀྱིས་སྤེལ་བའི་སློབ་མ་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་གཙོ་བོ་མྱང་འདས་སེང་གེ་སྒྲ། ཤོག་ཁྲི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས། ཨོང་སྨན་ཨ་ལེ། མང་ལོ་སྨན་བཙུན་ཏེ་པུ་ཧྲོང་སྨན་པ་མི་བཞི་གྲགས་ཏེ། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་མང་ལོ་མཁས་ཤིང་ཕྲིན་ལས་ཆེ་བས་དབུས་གཙང་གི་སྨན་པ་ཕལ་ཆེར་གྱིས་གཏུགས། ཁྱད་པར་ཆེར་རྗེ་ཏི་པ་ལ་གཞུང་འགྲེལ་རྫོགས་པར་གནང་། སྲས་བརྒྱུད་བཞི་པ་ཆེར་རྗེ་ཞང་སྟོན་ཞིག་པོས་ཁོག་དབུབ་ས་བཅད་བཀའ་ཚོམས་འགྲེལ་པ་ལག་ལེན་སོགས་མཛད། སློབ་མའི་ནང་ནས་གཙང་སྟོད་དར་མ་མགོན་པོས་ཟིན་ཏིག་དང་ཡང་ཏིག་མཛད་དེ་བོ་དོང་ཕྱོགས་སུ་རྒྱུན་འཕེལ། ཡང་ལོ་ཆེན་སློབ་མ་ཞང་ཞུང་པ་ཤེས་རབ་འོད་ཀྱིས་རྒྱ་སྟོན་གྲགས་པ་ཤེས་རབ། དེས་གཡུ་ཐོག་རྒྱ་གར་རྡོ་རྗེ་ལ་བཤད། དེས་ཀྱང་ཡིག་ཆ་གསལ་བར་མཛད་ཅིང་གཡུ་ཐོག་བརྗིད་པོ་དང་ཁྱུང་པོ་ནས་གཡུ་ཐོག་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ལ་བརྒྱུད། ཡང་ཞང་ཞུང་པས་རོག་བྱང་སྨན། གཡུང་དྲུང་འོད། གཡུ་ཐོག་གྲགས་སེ། དེས་ཀྱང་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ལ་བརྒྱུད་དེ་མདོར་ན་ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་གི་བཀའ་དྲིན་ལ་བོད་ཀྱི་སྨན་པ་གཞན་ཕན་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐོག་མར་གྱེས་སོ། ། མཁས་པ་མི་དགུར་གྲགས་པའང་དེ་ལ་བརྟེན། ། བོད་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ཡིག་ཆ་མཐའ་ཡས་སོ། ། དུས་དེ་ཙ་ན་དབུས་གཙང་དུ་མཁས་པ་མི་དགུར་གྲགས་པ་བྱུང་སྟེ། སྨད་ཀྱི་མཁས་པ་གཡུ་རུ་གཡའ་གྱོང་པོ། སྟོད་ལུང་གི་ལྷ་རྗེ་སུམ་སྨན། དབུ་རུའི་མཐའ་བཞི། བར་གྱི་མཁས་པ་གཡུ་ཐོག་རྒྱ་གར་རྡོ་རྗེ། མི་ཉག་ཟླ་གྲགས། བྲང་ཏི་རྒྱལ་པོ། སྟོད་ཀྱི་མཁས་པ་བི་ཇི་ལྷན་ནེ། འུག་པ་ཆོས་སེང་། ཆེར་རྗེ་སྟག་ལ་དགའ་གསུམ་སྟེ་དེ་དག་ཀྱང་ལོ་ཆེན་གྱི་བཤད་རྒྱུན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཅིང་། དེ་རྣམས་དང་གཞན་དག་བོད་ཀྱི་མཁས་པས་བརྩམས་པའི་ཡིག་ཆ་སྔ་ཕྱིར་བྱུང་བ་ནི་མཐའ་ཡས་སོ། ། ཞང་སྟོན་སྟོད་སྟོན་གཉིས་ཀྱང་འཕགས་ཡུལ་ཕྱིན། ། བརྒྱད་པ་ལ་མཁས་གཞུང་བརྩམས་ཕྲིན་ལས་རྒྱས། ། ཞེས་ཡར་ཀླུང་གི་ཞང་སྟོན་གཟི་བརྗིད་འབར་དང་། ཚ་ལུང་པ་སྟོད་སྟོན་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་གཉིས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་སྨན་པ་ལ་མ་མགུ་ནས་རྒྱ་གར་དུ་ཕྱིན། སྔ་མས་ན་ལེནྡོར་དྲང་སྲོང་ཙནྡྲ་སི་བྱ་བ་དང་། ཕྱི་མས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཤཱནྟི་པ་མཇལ། ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་མཁས་པར་བསླབས་ནས་ཞང་གིས་གཞུང་དྲི་མེད་གཟི་བརྗིད་འགྲེལ་པ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་སོགས་བརྩམས། སློབ་མ་ལྔ་ལས་མཁས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བྱུང་། སྟོད་སྟོན་གྱིས་དཔྱད་བསྡུས་དོན་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བ་དང་གཞུང་མཆན་བཅས་མཛད་ནས་གཡུ་ཐོག་མགོན་པོ་ལ་གནང་སྟེ་ཕྲིན་ལས་རྒྱུས་སོ། ། འཁྱུད་དཔྱད་དངུལ་ཆུའི་སྦྱོར་བ་གཉན་བཅོས་སོགས། ། བཀའ་གཏེར་གདམས་པ་ཕྱིས་བྱུང་ཚད་ལྡན་མང་། ། ཞེས་གཞན་ཡང་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པ་ཕ་དམ་པའི་འཁྱུད་དཔྱད་དཀར་ནག་ཁྲ་གསུམ། ཁྲོ་ཕུ་ལོ་ཙཱའི་ཡེ་ཤེས་མཁའ་འགྲོའི་ནད་སེལ་གྱི་གདམས་པ། བལ་པོ་དེ་བ་ཙནྡྲའི་སྙན་བརྒྱུད་བདུད་རྩིའི་ཐིགས་པ། གྲུབ་ཆེན་ཨོ་རྒྱན་པའི་དངུལ་ཆུའི་སྦྱོར་བའི་གཞུང་སྐོར་གསུམ་སོགས་དང་། གཏེར་མའི་ཕྱོགས་ཤིན་ཏུ་མང་ཡང་ཅུང་ཟད་བསྡོམས་ན། རྡོར་འབུམ་ཆོས་གྲགས་བོན་པོ་དྲག་རྩལ་གྱི། ། བདུད་རྩི་བུམ་ཆེན་ལ་སྟོད་དམར་པོ་དང་། ། རྒྱུ་བན་རྡོར་འོད་བདུད་རྩིའི་བཅུད་ལེན་སྐོར། ། ཀུ་ས་སྨན་པ་བོན་པོ་ལྷ་འབུམ་དང་། ། ར་མོ་ཤེལ་སྨན་སྨན་རྫས་སྲུང་བའི་རིགས། ། སྣ་ནམ་སོག་སྨན་གཡུ་གཞེར་དུག་རྐེ་རྨ། ། གནུབས་སྟོན་ཞང་ཁྲོམ་བྱ་འདྲེ་ཁྱི་སྨྱོན་བཅོས། ། ཉང་རལ་ལྷ་གསུམ་ལས་ཚོགས་གསོ་དཔྱད་དང་། ། ཚེས་དབང་དྲང་སྲོང་སྙིང་ཐིག་སྨན་སྒྲུབ་སྐོར། ། རྒོད་ལྡེམ་པད་གླིང་བདུད་རྩི་བུམ་ཆུང་དང་། ། སངས་གླིང་མིག་སྨན་རིན་གླིང་དངུལ་ཆུའི་སྦྱོར། ། རཏྣའི་གཏེར་བུམ་ཁྱུང་རྒོད་བདུད་རྩི་བུམ། ། རྡོར་གླིང་ཆོས་འབར་པདྨ་གཅེས་ཕྲེང་དང་། ། ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོའི་རིལ་བུ་དེ་ཀོར་དམར་དང་། ། བྱུག་སྨན་བདུད་རྩི་འཆི་གསོས་ལས་འཕྲོ་གླིང་། ། བདུད་རྩི་ཚེ་བུམ་གནམ་ཆོས་སྔགས་སྨན་མང་། ། ཞེས་དེས་ན་བཀའ་གཏེར་གྱི་གདམས་པ་ཕྱིས་བྱུང་ཚད་ལྡན་ཤིན་ཏུ་མང་བས་འདིར་མཐའ་དག་སྨོས་སུ་མི་ལང་ངོ་། །</br>[3]དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྲིན་ལས་བྱུང་ཚུལ་ནི། བརྒྱུད་སྲོལ་ཀུན་འདུས་གཡུ་ཐོག་སྨན་གྱི་བླར། ། དཔལ་ལྡན་ཕྲེང་བས་གསང་མཛོད་དངོས་སུ་བསྩལ། ། ཡུལ་ཀུན་གདམས་པའི་བཅུད་བླངས་རྒྱུད་ཆེ་ཆུང་། ། ཐུན་མོང་ཁྱད་པར་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་ལས། ། ཞེས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བཤད་རྒྱུན་གྱི་སྲོལ་ཀ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཡུ་ཐོག་པ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ལ་འདུས་ཤིང་བབས། དེའང་ཕྱི་ལྟར་ན་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་པའི་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ། ནང་ལྟར་འཕགས་པའི་ས་ལ་བཞུགས་པའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཆེན་པོ། གསང་བ་ལྟར་ན་བོད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨན་གྱི་བླ་མ་ཉིད་སྨན་པའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ལ། སྣང་ཚུལ་ཙམ་དུ་འཛམ་བུའི་གླིང་ཀུན་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཕེབས། ཁྱད་པར་འཕགས་ཡུལ་དུ་ལན་དྲུག་ཕྱིན། ཨོ་རྒྱན་ནས་མཁའ་འགྲོའི་གཙོ་མོ་དཔལ་ལྡན་ཕྲེང་བས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་དང་ལྕང་ལོ་ནག་པོའི་རྒྱུད་སོགས་གདམས་པའི་གསང་མཛོད་གཏད། གཞན་ཡང་ལྷ་དང་མིའི་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་རྣམས་དངོས་སུ་མཇལ་ནས་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་གདམས་པ་བསྩལ། འཛམ་གླིང་དང་སིངྒ་ལ་སོགས་གླིང་ཕྲན་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་ཀུན་གྱི་མན་ངག་དང་མཁས་གྲུབ་རྣམས་ཀྱི་གདམས་པའི་བཅུད་བླངས་ནས་སྐུ་ཚེའི་སྟོད་ལ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་སྙིང་པོ་འདུས་པ་དང་ལེའུ་དང་པོའི་འགྲེལ་པ་སོགས་མཛད། སྐུ་ཚེའི་སྨད་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་བཀོད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་བཅས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལས། གཞུང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་བདུད་རྩི་སྙིང་པོ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་གསང་བ་མན་ངག་གི་རྒྱུད་ཆེན་བཞི། རྒྱུད་ཆུང་བདུད་རྩི་བུམ་པ། ཆ་ལག་འགའ་ཞིག་བཅས་མཛད། ཐུན་མོང་གསོ་དཔྱད་དང་། ཁྱད་པར་སྐལ་པ་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སློབ་མ་སུམ་སྟོན་ཡེ་ཤེས་གཟུངས་ལ་གསང་བ་སྙིང་ཐིག་གི་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་ཏེ་རྒྱུད་བཞི་སྙིང་ཏིག་དང་བཅས་པ་ལོ་བཅུ་གཉིས་སུ་བཀའ་རྒྱས་བཏབ་ནས་བསྩལ། མཐར་སྐུ་ལུས་མ་སྤངས་པར་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོའི་ཞིང་དུ་གཤེགས་སོ། ། དེ་ལྟར་རྒྱུད་བཞི་ལ་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གང་རུང་དུ་འདོད་པ། གཉིས་ཀར་འདོད་པ། བསྟན་བཅོས་ལའང་འདོད་ལུགས་མི་གཅིག་པ་དུ་མར་བྱུང་ཡང་། ཕྱི་ལྟར་ན་རྒྱལ་བའི་བཀའ། ནང་ལྟར་གཏེར་མའི་རྒྱུན། གསང་བ་ལྟར་ན་གཡུ་ཐོག་པ་ཉིད་ཀྱི་གསུང་དུ་འདོད་པ་ཉིད་ལེགས་པའི་ཕྱོགས་སུ་རྗེ་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་ཡབ་སྲས་སོགས་ཀྱིས་བཞེད་པ་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་ནི་སྡུད་པ་ལས། རྒྱལ་བའི་ཉན་ཐོས་པ་དག་ཇི་སྙེད་ཆོས་སྟོན་སོགས་དང་། རྒྱུད་བླར། གང་ཞིག་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་འབའ་ཞིག་སོགས་ཀྱི་ལུང་གིས་གྲུབ་ཅིང་། གང་ཟག་མཆོག་དམན་མེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཤིང་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་གཞུང་ལུགས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་དང་མཚུངས་པ་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་མ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། གཉིས་པའང་བཻ་རོས་སྦས་པའི་གཏེར་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་རྩ་བ་ཙམ་ཕྱུངས་ནས་གཡུ་ཐོག་པ་ལ་གཏད་པའང་མི་འགལ་ཏེ་འབྲེལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དང་། གསུམ་པ་ནི་སྙིང་ཐིག་གི་ལོ་རྒྱུས་ངེས་ཤེས་འདྲེན་བྱེད་ལས་དངོས་སུ་གསུངས་པར་མ་ཟད་རྒྱུད་རང་ལ་བརྟགས་ན་དེ་ལྟར་འཐད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ལས་ཞེས་པ་ཕྱི་མ་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱི་སྒྲའོ། ། སྨན་པའི་ཚང་བརྡོལ་བརྒྱུད་འཛིན་ཚད་མེད་ཀྱང་། ། བྱང་པ་ཡབ་སྲས་ཟུར་མཁར་ཁུ་དབོན་སྲོལ། ། ཕྱིས་ནས་གྲགས་ཆེ་སངས་རྒྱས་ཆོས་འབྱུང་གིས། ། དེ་བསྟན་གསལ་བས་བོད་ཁམས་ཉེར་འཚོར་མཛད། ། ཅེས་གཡུ་ཐོག་པ་ལ་སྐུ་ཚེའི་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་དུ་སློབ་མ་གནམ་གྱི་སྐར་མ་དང་སའི་དྲེག་པ་ལྟར་བྱུང་བའི་སྨན་པའི་ཚང་བརྡོལ་ཏེ་བརྒྱུད་འཛིན་གྲངས་དང་ཚད་མེད་ཀྱང་གཙོ་བོ་རྫ་སྨན་ལེབ་པོ། བྱང་སྨན་དཔལ་ལེ་སོགས་གྲགས་ཆེ་བ་བཅུ་གཅིག་གི་ནང་ནས་གདམས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སུམ་སྟོན་ཡེ་ཤེས་གཟུངས་ལ་རྒྱུད་བཞི་སྙིང་ཏིག་ཆ་ལག་དང་བཅས་པའི་བཀའ་བབས། གཡུ་ཐོག་འབུམ་སེང་། བི་ཇི་ལེགས་ལྡན་མགོན་པོ། བྲང་ཏི་དཔལ་ལྡན་འཚོ་བྱེད་སོགས་སྔ་ཕྱིར་རྒྱུད་ལ་འགྲེལ་པ་བྱེད་པ་དུ་མ་བྱུང་། ཁྱད་པར་ཕྱིས་སུ་བྱང་པ་ཡབ་རིགས་ལྡན་ཆེན་པོ་རྣམ་རྒྱལ་གྲགས་བཟང་། སྲས་མིའི་ཉི་མ། ལྷ་བཙུན་བཀྲ་ཤིས་དཔལ་བཟང་། བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱུད་འགྲེལ་ཁོག་དབུབ་ལྷན་ཐབས་དུ་མ་མཛད་དེ་བྱང་ལུགས་ཞེས་པའི་སྲོལ་བཏོད། ཡང་ཟུར་མཁར་ཁུ་བོ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ལ་གཡུ་ཐོག་པས་དངོས་སུ་རྗེས་སུ་གནང་བ་ལྟར་རྒྱུད་བཞི་དག་ཐེར། བླ་སྒྲུབ་ཁ་སྐོང་། བྱེ་བ་རིང་བསྲེལ་སོགས་སྨན་གཞུང་མང་པོ་མཛད། སློབ་མ་བྱིན་རླབས་ཞུགས་པ་བརྒྱད་སོགས་དུ་མའི་ནང་ནས་གསོ་རིག་ལ་མན་ངག ཕྲིན་ལས། ལག་ལེན། བཤད་པ་མཐར་ཕྱིན་བཞི་བྱུང་བའི་རྒྱུན་ལས། ཀོང་སྨད་རྐྱེན་པ་བླ་རྟ་ཚེ་དབང་། མཚོ་སྨད་མཁན་ཆེན། བྱར་པོ་པཎ་ཆེན་སོགས་མཁས་པ་མང་པོས་ཡིག་ཆ་རྒྱ་ཆེར་མཛད། ཁྱད་པར་ཨ་བོ་ཆོས་རྗེའི་དབོན་ཟུར་མཁར་བློ་གྲོས་རྒྱལ་པོའམ་ཀརྨ་ལེགས་བཤད་འཚོལ་ལ་རྗེ་མི་བསྐྱོད་རྡོ་རྗེས་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་ཐུགས་བརྩོན་ཆེན་པོས་གསོ་རིག་གི་གཞུང་ལུགས་འཆད་སྤེལ་དང་། མེས་པོའི་ཞལ་ལུང་སོགས་ཡིག་ཆ་མང་པོ་མཛད། དེ་དག་གི་རྒྱུན་ལ་ཟུར་ལུགས་ཞེས་གྲགས། བྱང་ཟུར་གྱི་རིང་སྲོལ་འཛིན་པ་བར་མ་ཆད་དུ་བྱུང་བའི་ནང་ཕྱིས་ཀྱི་དུས་སུ་གྲགས་ཆེ་བ་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་རྒྱུད་འགྲེལ་བཻ་ཌཱུར་སྔོན་པོ། ལྷན་ཐབས་དུས་མིན་འཆི་ཞགས་གཅོད་པའི་རལ་གྲི་སོགས་མཛད་ཅིང་ལུགས་སྲོལ་གཙོ་བོ་བྱང་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས། ད་ལྟའི་བར་དུ་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ཕྲིན་ལས་ཆེ། སྨན་གྱི་སློབ་གྲྭའང་བཙུགས། ཡང་ཀུན་གཟིགས་ཆོས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཉིད་གསོ་བ་རིག་པ་ལ་སྔོན་སྦྱངས་སད་པ་ལྟ་བུས་ཀློང་བརྡོལ་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་མཁས་པར་གྱུར་ཅིང་། ཟུར་མཁར་ཕྱི་མའི་སློབ་བརྒྱུད་དཔོན་ཚང་ཡེ་ཤེས་དང་། འཕགས་ཡུལ་ནུབ་ཕྱོགས་ཕྲེང་གིའི་སྨན་པ་ཨེ་ཏྲི་སེ། རྒྱ་ནག་གི་སྨན་པ་མཁས་པ་རྣམས་ལས་བཤད་རྒྱུན་དང་དཀའ་གནད་འདྲི་མོལ་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་སྨན་གྱི་བླ་མ་གཉིས་པའི་གོ་འཕང་བརྙེས། སློབ་མ་མཁས་པ་མང་དུ་བྱོན་ཅིང་ད་ལྟའི་བར་དུ་བཤད་པ་དང་ལག་ལེན་གྱི་རྒྱུན་མ་ཉམས་པས་བརྒྱུད་འཛིན་རྣམས་ཀྱང་སྨན་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པས་མཚོན། མདོར་ན་དེ་དག་གིས་གསོ་བ་རིག་པའི་བསྟན་པ་གསལ་བས་བོད་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཉེར་འཚོར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །བས་བོད་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཉེར་འཚོར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/11038  + (1.དབྱུག་གུ་སྐར་གསུམ་རྟ་མགོའི་མགུལ། ། རུས་ན … 1.དབྱུག་གུ་སྐར་གསུམ་རྟ་མགོའི་མགུལ། ། རུས་ནི་རྟ་འཇིག་ལྷ་དྲི་ཟ། ། ཟས་ཤ་སྦྲང་རྩི་རླུང་གི་ཁམས། ། དགྲ་སྐར་མི་བརྟན་རྐུན་པོའི་བླ། ། ཆོས་འཆད་རབ་བྱུང་སྡོམ་པ་འབེབས། ། ལྷ་གཡང་དགེ་ལེགས་དྲ་གྱོན་ཚོང་། ། སྲི་མནན་དམག་དང་རོ་འདོན་རྩོད། ། ཐབ་འཆའ་བ་དན་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། གཤིན་ལས་དུར་སྤོ་སྐྲ་སེན་འབྲེག སྐྲ་འཁྲུ་རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་པ་འདྲུ། ། དོན་གཉེར་བོན་ཆོག་ཕྱུགས་འདུལ་བསྡུམས། ། མཆོད་བཟོ་ཕྱིར་འཇལ་ཁྱི་བསྟེན་ལམ། ། དགྲ་འདུལ་རྐུན་ཇག་ཡུལ་དབྱུང་བ། ། བཟློག་པ་བྱོལ་ཟོར་ཡུགས་ས་བོར། ། གྲ་སྒྲུབ་བོན་རྫོང་གཏམ་ཁུངས་བཅད། ། དམིགས་བསལ་མ་གཏོགས་ལས་བཞི་དང་། ། རིམ་གྲོ་ལྟད་མོ་མིང་འདོགས་བཟང་། ། བཙོན་ཚུད་ཞག་པོ་གསུམ་ན་ཐར། ། ས་དབྱེ་འདུ་ལོང་ཆེན་པོའི་ལས། ། རྒྱན་འདོགས་སྨན་སྦྱོར་གསོན་ལས་གཉེན། ། མཁར་ལས་གཏར་སྲེག་ཚེ་འགུགས་སྐྱས། ། རྩིག་རྨང་འདིང་དང་བག་མ་དང་། ། བུ་སྲིང་ཕྱིར་གཏོང་ལ་སོགས་ངན། ། གང་སྐྱེས་ལོ་ནི་དྲུག་ཅུ་ནུས། ། བརྒྱུད་ཅུའི་བར་འཚོ་ལྕེ་བདེ་ཞིང་། ། གཟུགས་བཟང་ཆོས་དཀར་སྨན་པའི་རིགས། ། གླུ་གར་རོལ་མོའི་སྒྲ་ལ་མཁས། ། བློ་ལུས་མི་བརྟན་སྡོད་མི་ཚུགས། ། ནད་བཏབ་འགྲུལ་དང་ཆུ་ཡི་ལས། ། གཅན་གཟན་གོས་ལོན་གཏོ་ཐབས་ལ། ། རྟེན་ཕྱེའི་རྟ་ཡི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། ཉ་སྐམ་དང་ནི་མེ་ཏོག་བཅུག ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བསྒྱུར་བས་གྲོལ། ། ཤི་ན་ཁྱིམ་མཚེས་དག་ལ་ངན། ། ལྟས་བྱུང་ནང་འཁྲུག་རླུང་ཆེན་ལྡང་། ། རིམས་ནད་སྔགས་བོན་རྣམས་ལ་ངན། ། འདི་ལ་ཆར་བབས་ཐོན་པ་འབྱུང་། ། སྐུར་ཆུང་དྲག་པོ་སྟོབས་ལྡན་ཞེས། ། དྲག་ལས་རོ་འདྲེན་ཤིན་ཏུ་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་རྟ་ཡི་ཐོད་པ་ནི། རང་གི་སྟེང་དུ་བཟུང་བས་ཐུབ། ། </br>2.བྲ་ཉེ་སྐར་གསུམ་མོ་མཚན་དབྱིབས། ། རུས་ནི་ཝན་ལྷོ་གཤིན་རྗེ། ། ཁ་ཟས་ཏིལ་འབྲས་མེ་ཡི་ཁམས། ། དམེ་སྐར་འཕུང་བྱེད་ར་ཡི་བླ། ། གནག་མཚོན་འཁོར་བསྟེན་རྟ་ཕྱུགས་ཉོ། ། ལིང་འདྲི་དགྲ་མནན་ཡུགས་སྐུ་འཁྲུ། ། ཟོར་འཕེན་འདྲེ་བསྐྲད་ར་ཕྱུག་ལེན། ། རང་འཐག་སྐྱེད་འཛུགས་ས་གཞི་ཚོང་། ། སྲི་མནན་ཀུན་མ་སྔགས་བཟླ་དང་། ། རིགས་ངན་ཤིང་བྱེད་དབང་དྲག་ལས། ། ཡུགས་ས་ཕོ་མོ་གསོ་བ་དང་། ། ལིངས་བྱེད་བྲེས་འཆོས་གཏད་སེལ་འཛུགས། ། རོ་བསྲེག་དབང་བསྐུར་མིང་འདོགས་བཟང་། ། ལྷ་གསོལ་མཁར་ལས་ས་བོན་གདབ། ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། དགེ་བཤེས་ཆེ་འདོན་ཆོ་ག་དང་། ། དྲ་གྱོན་མོ་རྩིས་བང་མཛོད་བརྩིག ། ཕྱིར་འཇལ་དུར་འདེབས་བཟློག་རིམ་བྱ། ། ཞལ་ཆེ་དམག་དྲང་ས་ཁ་དབྱེ། ། ར་འཇལ་ཚོང་བྱེད་གཉེན་སྦྱོར་ལམ། མི་ཤི་གསུམ་ཟློས་མོད་ལ་སྦ། ། ཞི་རྒྱས་ལས་དང་རབ་གནས་བྱ། ། གཡང་བསླན་སྐྱེ་ཤིང་འཛུགས་པ་དང་། ། སྨན་སྦྱོར་གཏར་སྲེག་སྦྱིན་སྲེག་གཏད། ། རྒྱལ་མཚན་བ་དན་འཕྱར་འཛུགས་དང་། ། དོན་གཉེར་ཚེ་ནོར་སྒྲུབ་པ་སོགས། ། དགེ་ལས་དཀར་ཕྱོགས་བྱ་བ་འཛེམ། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་བུ་སྐྱེས་ངན། ། ཕོ་མོ་གང་སྐྱེས་སེམས་བརྟན་ཞིང་། ། ནད་མེད་བདེན་སྨྲ་སྙིང་རྗེ་ཆུང་། ། ཚེ་ལོ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གམ། ། རིང་ན་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔ་འཚོ། བཟོ་ལ་མཁས་ཤིང་བརྩོན་འགྲུས་ཆེ། ། སྙིང་རྗེ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བས་ན། ། ཕྱི་མ་དམྱལ་བའི་གནས་སུ་སྐྱེ། ། ནད་བཏབ་མྱ་ངན་སར་ཕྱིན་ལན། ། རྟེན་ཕྱེའི་གླང་གི་གཟུགས་ཀྱི་ནི། ། ཁ་དང་རྣ་བར་ཡུངས་ཀར་བླུག ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བཞི་མདོར་སྐྱུར། ། མི་ཤི་གསུམ་ཟློས་མོད་ལ་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་མགོ་ནད་མིག་ནད་དང་། ། བད་ཀན་ནད་འབྱུང་འབྲུ་དཀོན་ཞིང་། ། གྲོང་ཁྱེར་མེས་ཚིག་རྒྱ་ནག་ངན། ། ཆར་བབས་སླར་ཡང་འབབ་པ་ཡིན། ། སྐར་ཆུང་ཕུང་རྒྱུབ་ཅན་ཞེས་པ། ། དགྲ་འདུལ་ཡུལ་ཕྱོགས་རྩོད་པ་སོགས། ། གཤིན་གྱི་ཆང་བཙོ་སྐྱེད་འཛུགས་འབྲིང་། ། སྒྲིབ་ན་གླང་ལུག་ཐོད་པ་ནི། ། རང་གི་ཕྱོགས་སུ་འཕྱར་བས་ཐུབ། །</br>3.སྨིན་དྲུག་སྐར་དྲུག་སྤུ་གྲིའི་དབྱིབས། ། རྗེ་རིགས་མེ་ལྷ་ཟས་ནི་ཞོ། ། མེ་ཁམས་ཟློས་སྐར་བུད་མེད་བླ། ། བཏང་སྙོམས་ཅན་ལ་དགེ་ཆོས་འགྲུབ། ། ཆོས་སློབ་ལྷ་ཁང་མཆོད་རྟེན་གསོ། ། རབ་གནས་ལྷ་གཡང་མངའ་གསོལ་བྱེད། ། སྦྱིན་སྲེག་ཡོན་འབུལ་སྨན་སྦྱོར་རྩིས། ། རྒྱན་འདོགས་སྐྱིད་སྟོན་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། ཐབ་འཆའ་ཚུར་ལེན་སྦྲ་ཁྱིམ་འབུབས། ། གཉེན་ཕྲད་རྟ་རྒྱུག་སྒ་རྒྱག་པ། ། ལྟད་མོ་སྐྲ་འཁྲུ་བཙོན་བཟུང་བ། ། རིན་ཆེན་བཟོ་དང་བུད་མེད་བསྟེན། ། ཆུ་རགས་དཀར་ཕྱོགས་བྱ་བ་བཟང་། ། མཁར་ལས་ཕར་འཇལ་ལམ་ཞུགས་ཤིང་། ། རྒྱལ་མཚན་བ་དན་བང་མཛོད་དབྱེ། ། རྫིང་ཡུར་ཞིང་འདེབས་ས་ཁ་དབྱེ། ། དྲ་གྱོན་དམག་ཇག་དྲག་ལས་སྐྱས། ། གཤིན་ལས་ཤིད་སྟོན་སྲི་གནོན་དང་། ། བག་མ་ཁྱོར་ངན་སྐྱེད་ཁ་འདྲེན། ། བུ་འབོགས་མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་འཛེམ། ། བུ་སྐྱེས་སྙན་གྲགས་ལོངས་སྤྱོད་འཕེལ། ། མཁས་ཤིང་དཔའ་བ་ཚེ་སྟོད་ངན། ། ཚེ་སྨད་བཟང་ཞིང་ཚེ་རིང་འགྱུར། ། བུ་མོ་སྐྱེས་ན་ངན་པའོ། ། ནད་བཏབ་མི་གཙང་མནོལ་གྱིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱིའི་གཟུགས་ཁར་ཞོ་བླུག་པ། ། ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བསྒྱུར་ན་ཕན། ། མི་ཤི་དྲུག་ཟློས་མོད་ལ་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་ཐན་པ་འགོ་ནད་དང་། ། མིག་ནད་འགྲོ་ཀུན་གྲོང་ཁྱེར་འཚིག ། འདི་ལ་ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་འཐེན། ། སྐར་ཆུང་མཐེབ་ཆུང་ཟུར་ཕུད་ཅན། ། ཉི་མ་རྩེ་ཤར་ཅི་ཡང་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་སྤྲེའུའི་ཐོད་པའི་གཟུགས། ། རང་གི་ཕྱོགས་ནས་བསྟན་ན་ཐུག ། </br>4.སྣར་མ་སྐར་ལྔ་ཤིང་རྟའི་དབྱིབས། ། རུས་ནི་གོ་འུ་ཏ་མ་ལ། ། ས་ཁམས་གཡང་གི་སྐར་མ་སྟེ། ། ཟས་ནི་ཞོ་སྦྲང་རབ་ཏུ་བརྟན། ། ཡུལ་མཁར་གནས་གཞི་བཟུང་རྒྱལ་ས། ། རབ་བྱུང་འཆད་ཉན་རབ་གནས་བྱ། ། སློབ་གཉེར་ལྷ་གསོལ་ཚེ་གཡང་སྐྱོབ། ། ཕྱུགས་སྦྱར་སྨན་སྦྱོར་ནོར་ཕྱུགས་ལེན། ། མདུན་གྲོས་མཁར་བརྩིག་བྲེས་འཆོས་པ། ། ཉོ་ཚོང་གཏར་སྲེག་དགྲ་ལ་རྒོལ། ། ས་བོན་རྟ་འདུལ་སྒོ་རྒྱག་རྒྱུག ། བུ་ལོན་སྙེག་དང་ཕོ་མོ་བཙས། ། ཀུན་ར་བརྩིག་དང་ཞི་རྒྱས་ལས། ། དྲ་གྱོན་སྐྲ་འཁྲུ་བང་མཛོད་བཅའ། ། དོན་གཉེར་ཤར་བཟང་ས་ཁ་དབྱེ། ། སྦྲ་ཁྱིམ་ཕྱི་ཐེར་འཚེམ་འབུབས་བཟང་། ། ལམ་ཞུགས་སྟོན་མོ་ཕྱུགས་ནོར་འཇལ། ། དམག་ཇག་འཕོ་སྐྱེས་རུས་བུ་སྤོ ། མི་ཤི་ནོར་ངན་ཕྱུགས་གཡང་སྐར། ། གཉེན་བྱེད་བཟློག་པ་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། བུ་སྲིང་རྫོང་དང་གཤིན་ལས་འཛེམ། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་གཉིས་ཀ་ངན། ། བུ་སྐྱེས་ཚེ་རིང་གཟུགས་བཟང་མཛེས། ། ཕྱུག་ཅིང་ཆོས་ལྡན་གཡོ་སྒྱུ་ཆུང་། ། དཔའ་ཞིང་ཕུན་ཚོགས་དགྲ་ལས་རྒྱལ། ། ནད་བཏབ་ཐབ་དང་གཞོབ་ཀྱིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་ཁྱི་ ཡི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། མར་བཅུག་ནད་པར་བསྐོར་ལ་བསྐྱུར། ། ཕོ་མོ་གང་ཤི་ནོར་ལ་ངན། ། ལྷས་བྱུང་རྒྱལ་སྲིད་བདེ་བ་དང་། ། འབྲས་བུ་རྒྱས་ལ་འཁྲུག་པ་ཞི། ། ཆར་བབས་ཕྱིས་ཆེ་འབྲུ་མི་སྐྱེ། ། སྐར་ཆུང་ལྷ་མོ་གཡང་སྐྱོང་བྱེད། ། ཕྱི་རུ་དབང་བསྐུར་གཡང་ལོན་བཟང་། སྒྲིབ་ན་ཁྱི་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟེན། ། </br>5.མགོ་ནི་སྐར་གསུམ་རི་དྭགས་མགོ ། རུས་ནི་བ་རབྷུ་ཛ་དང་། ། ལྷ་ནི་ཟླ་བ་ཟས་སུ་ནི། ། རི་དྭགས་ཤ་ཟ་རླུང་གི་ཁམས། ། མྱུར་བཟང་དམེ་སྐར་བཙད་པོའི་བླ་། ཆོས་འཆད་རབ་བྱུང་རབ་གནས་གཉེན། ། ཁྱིམ་གསར་སྒོ་འཛུགས་ལྷ་གསོལ་གཡང་། ། གསོན་ཆོས་རྒྱན་སྤྲོས་ཤིང་བཟོ་ཁྲོམ། ། ཞིང་ལས་གསོན་ལས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། སྨན་སྦྱོར་བློ་གྲོས་གཞི་འདིང་བ། ། མཁར་ལས་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་ཁྲུས ། དམག་ཇོག་དགྲ་འདུལ་མོ་རྩིས་བྱ། ། དྲག་ཅིང་རྩུབ་པའི་ལས་རྣམས་དང་། ། ཐབ་འཆའ་འདུ་ལོང་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། ནོར་བླང་དྲག་ལས་འདྲེ་འདུལ་བ ། བཟློག་པ་སྲི་མནན་ས་ཁ་དབྱེ། ། སྐྲ་སེན་འབྲེག་དང་རྟ་རྒྱུག་བཟོ། ། རྟ་བོང་དྲེའུ་སྒོ་རྒྱག་བཅོས། ། སྟོན་མོ་ཚོང་དང་མིང་འདོགས་ལྟད། ། ཕྱུགས་འདུལ་རྩེད་མོ་འདོད་དོན་སྒྲུབ། ། དྲག་རྒྱས་བཟང་ལ་དབང་ཞི་རུང་། ། དགེ་ལེགས་མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་བཟང་། ། མི་ནོར་ཕྱིར་གཏོང་ལམ་ཞུགས་ཤིང་། ། གཤིན་ལས་དུར་འདེབས་ཁ་སྨྲས་དང་། ། འཇམ་ལས་ཞལ་ཆེ་འཕོ་སྐྱས་བྱེད། ། དྲ་གྱོན་ཤི་བ་མགོ་འཆི་ངན། ། བག་མ་ཚུར་བཟང་པར་གཏོང་ངན། ། བུ་སྐྱེས་ཚེ་ལོ་ཉེར་བརྒྱུད་དམ། ། ཡང་ན་རེ་གཉིས་དགུ་བཅུ་འཚོ། ། ཆོས་ལྡན་སྡོམ་བརྩོན་བདེན་པར་སྨྲ། ། དཔའ་ཞིང་བློ་གསལ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ། ། བུ་མོ་བཙས་པ་ཁ་དྲག་ཟེར། ། ནད་བཏབ་འཁོན་དང་ཡུགས་ཀྱིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་ཁྱི་ཡི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། རི་དྭགས་ཤ་བཅུག་ནད་བསྐོར་བསྐྱུར། ། ལྟས་བྱུང་འཁྲུག་རྩོད་རླུང་ཆེན་ལྡང་། ། རིམས་ནད་མང་ཞིང་སྔགས་བོན་དང་། ། འཕགས་ཡུལ་བར་ངན་ཆར་བབས་ཆེ། ། མགོ་ལག་བར་འདིར་སྐར་ཆུང་ཉིད། ། མེད་པར་རྒྱུད་སྡེ་ཕལ་ཆེར་བཤད། ། དུར་མཛོད་ཡོད་པར་བཤད་པ་ལྟར། ། སྐར་ཆུང་མ་ནམ་ཉི་དྲོས་ཡོང་། ། འདི་ལ་མི་ཤི་བྱུང་བ་ངན། ། སྒྲིབ་ན་ཝ་ཐོད་རང་སྟེང་འཕྱར། །</br>6.ལག་ནི་སྐར་གཅིག་ཐིག་ལེའི་དབྱིབས། ། རིགས་ནི་དམངས་པོ་ཟས་ཁྲག་ཆུ། ། ལྷ་ནི་གཏམ་དྲག་བཤན་པའི་བླ། ། ཆུ་ཁམས་མགྲོན་སྐར་འབྲས་བུ་ངན། །གཡང་ལོན་བཟོ་ཡི་ཞལ་ཆེ་གཅོད། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་དགེ་ལས་སྒྲུབ། ། རྒྱན་སྤྲོས་སྐྲ་འཁྲུ་ས་བོན་གདབ། ། རོ་ལམ་གཏོད་པ་འཇལ་ལེན་བྱེད། ། དམག་ཇག་དྲག་ལས་གསོད་གཅོད་རྐུ། ། འཐབ་རྩོད་དགྲ་ཡི་སྲི་སྒྲུབ་པ། ། ཚེ་འགུགས་བོན་ཆོག་སྲི་མནན་བྱ། ། མོ་འདེབས་བཟློག་པ་རྫིང་ཡུར་འཚོས། ། མཐོ་ལ་ཞུ་འབུལ་ཐུག་འགྱེད་པ། ། མེ་ཏོག་སྐྱེ་ཤིང་འཛུགས་པ་བཟང་། ། ལྷ་གསོལ་བ་དང་གཤིན་ལས་རིགས། ། གཉེན་དང་ཕྱུགས་འཇལ་དོན་གཉེར་སྐྱས། ། དྲ་གྱོན་ལམ་ཞུགས་རྒྱལ་ས་བསྡུམས། ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་བ་དན་འཛུགས། ། གཏར་ཁ་མེ་བཙའ་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། ཐབ་བཅའ་ཆུ་རགས་རྒྱག་པ་དང་། ། ཞི་རྒྱས་དབང་དང་བཀྲ་ཤིས་ལས། ། སྦྱིན་སྲེག་བྱ་སོགས་ཕལ་ཆེར་ངན། ། བག་མ་བྱས་ན་ཁྱོ་ལ་ངན། ། གང་སྐྱེས་ཚེ་ལོ་སོ་ལྔའམ། ། རེ་ལྔ་ཆོམ་པོའི་ལས་ཀྱིས་འཚོ། ། གཏུམ་ཞིང་གཡོ་མེད་ལག་མི་བཟོ། ། དབུལ་ཞིང་ང་རྒྱལ་སྡིག་ལ་དགའ། ། ཁྱད་པར་བུ་སྐྱེས་རྩལ་ཆེ་བ། ། བུ་མོ་བལ་གྱི་ལས་ལ་སྐྱེན། ། ནད་བཏབ་འཁོར་མང་དབུས་ཕྱིན་ལོན། ། ལག་པར་ནད་ཡོང་རྟེན་གྱི་ནི། ། ཁྱི་གཟུགས་ཁ་ལ་ཁྲག་བླུག་པ། ། ནད་པར་བསྐོར་ལ་བསྐྱུར་བར་བྱ། ། ལྟས་བྱུང་ཆར་བབས་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། ནད་མེད་སྨན་དང་རི་དྭགས་འཕེལ། ། ལོར་ངན་ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་འགྱངས། ། ཟེའུ་སྙིང་གབ་གུད་གཉིས་ཡོད། ། དེ་ལ་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་བ་ཐོད་རང་སྟེང་འཕྱར། ། </br>7.ནབས་སོ་སྐར་གཉིས་ཁྲི་ནང་དབྱིངས། ། ཉི་མའི་ལྷ་དེ་རུས་དབང་བྱེད། ། ཟས་འཁུར་རླུང་ཁམས་གཡང་སྐར་ཏེ། ། མྱུར་ཞིང་འགྱུར་བ་ལུག་གི་བླ། ། རང་བྱུང་རབ་གནས་ཆོས་འཆད་དབང་། ། ལྷ་གསོལ་གཡང་འགུགས་སྦྱིན་སྲེག་བྱ། ། སྒྲུབ་མཆོད་སློབ་གཉེར་དཀྱིལ་འཁོར་བྲི། ། ས་བོན་ཐོག་འབུབས་རྩིག་རྨང་འདིང་། ། སྐྱེད་འཛུགས་ཐུག་འབྱེད་བུ་ལོན་འཇལ། ། ཁ་སྨྲས་ཚུར་འགུགས་འཐབ་མོ་ཤིད། དོན་གཉེར་རྒྱན་སྤྲོས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། སྨན་སྦྱོར་དྲ་གྱོན་མོ་རྩིས་བྱ། ། མཁར་ལས་ཁྱིམ་འཛིན་གྲོང་ཁྱེར་བརྩིག ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་བཟློག་པ་ཟོར། ། འཁོར་བསྟེན་ཕྲ་མོའི་ལས་རིགས་བརྩམ། ། ཕྱུགས་འཇལ་གཤིན་ལས་བང་མཛོད་བཅའ། ། ཞིང་འདེབས་ས་དབྱེ་སྦྲ་ཕྱིར་འཚེམ། ། ལམ་ཞུགས་ཚོང་དང་ལུག་ནད་ལེན། ། རྟ་བོང་སྒོ་རྒྱག་གཏར་སྲེག་བཅོས། ། ཞུ་བ་གསོལ་དང་མིང་འདོགས་པ། ། དབང་དང་རྒྱས་པ་ཞི་བའི་ལས། ། སྟོན་མོ་གསོན་པོའི་བྱ་བ་བཟང་། ། བུ་འབོགས་རོ་འདོན་འབྲིང་དུ་བྱེད། ། དམག་ཇག་ཕར་རྒོལ་ལུག་འཇལ་དྲག ། ནོར་གཏོང་ས་འཛིན་ལྷ་ཁང་བཤིག ། ཐབ་ཁོ་འཛུགས་དང་སྡིག་ལས་འཛེམ། ། བག་མ་ཕར་ངན་ ཚུར་ལེན་བཟང་། ། བཙས་པ་ལྔ་བཅུ་དྲུག་ཅུར་འཚོ། ། ཞིང་ས་ལོངས་སྤྱོད་ལྡན་པའམ། ། ཆོས་སྨྲ་ཁྲིམས་ལྡན་རང་བཞིན་གླེན། ། བློ་བརྟན་ནད་མེད་ཆོག་ཤེས་བྱ། ། བུ་མོ་བསྐྱིས་ནི་རྨེ་བ་བྱེད། ། ནད་བཏབ་མགྲོན་བཞུད་ཀྱིས་ལན་ཏེ། ། སྟོད་ན་རྗེན་ཕྱེའི་ཕག་གཟུགས་ཁར། ། འབྲས་གཏོར་བཅུག་ལ་ནད་བསྐོར་བསྐྱུར། ། འདི་ལ་མི་ཤི་མོད་ལ་སྦོ། ། ལྟས་བྱུང་འཁྲུག་རྩོད་ཚོང་པར་ངན། ། ཆར་བབས་སླར་ཡང་མྱུར་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་འོད་ཆུང་རྒྱལ་མོ་ཅན། ། ཉི་ཕྱེད་དུས་སུ་ཞལ་ཆེ་ངན། ། སྒྲིབ་ན་ཕག་ཐོད་རོང་སྟེང་འཕྱར། །</br>8.རྒྱལ་ནི་སྐར་གསུམ་རིལ་བའི་དབྱིབས། ། རུས་ནི་རྩྭ་ཤིང་གྱོན་པའི་རིགས། ། ཕུར་བུ་ལྷར་འཛིན་སྦྱང་ས་ཟས། ། མེ་ཁམས་འགྲུབ་སྐུར་ལུག་གི་བླ། ། མི་བརྟན་འགྱུར་ལ་རབ་བྱུང་དབང་། ། རབ་གནས་སྒྲུབ་མཆོད་ཡུལ་གསར་འཛིན། ། ཆོས་འཆད་མངའ་གསོལ་ཡོན་འབུལ་བ། ། རྒྱན་སྤྲོས་དྲ་གྱོན་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། ལྷ་གཡང་བཟློག་པ་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི། ། སྨན་སྦྱོར་མོ་རྩིས་འཁོར་བསྟེན་གཏར། ། ལམ་ཞུགས་ནོར་ཕྱུགས་ཚུར་ལེན་པ། ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་རྟ་གླང་འདུལ། ། སྒོ་རྒྱག་ཐབ་བཅའ་མཛོད་འཛིན་ལྟད། ། ཞི་རྒྱས་དབང་དང་བཀྲ་ཤིས་ལས། ། མྱུར་སྒྲུབ་གོང་མར་ཞུ་ནོར་འབུལ། ། མིང་འདོགས་ཆུ་རགས་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། གསོན་གཤིན་དོན་གཉེར་ཤིང་འཛུགས་བཟང་། ། ཚོང་དང་ཁ་མཆུ་ཕར་འཇལ་སྐྱས། ། རྔོན་རྐུ་ཞིང་འདེབས་མཁར་གྱི་ལས། ། གཡང་ཅན་མི་ཕྱུགས་ལུག་ཕྱིར་གཏོང་། ། སྟོན་མོ་སྲི་མནན་སྐུ་འཁྲུ་འཛེམ། ། ཤི་བ་ཟློས་མེད་བཟང་བ་ཡིན། ། བག་མ་ཕར་ངན་ཚུར་ལེན་བཟང་། ། ཁྱིའུ་གཡང་ཆེ་བརྒྱད་ཅུར་འཚོ། ། ཆོས་ལྡན་སྦྱིན་གཏོང་ལས་ལ་བརྩོན། ། གཟུགས་བཟང་ལྕེ་བདེ་ལོག་པ་བཟོ། ། བློ་ལུས་མི་བརྟན་སྡོད་མི་ ཚུགས། ། མཁས་ཤིང་ནོར་ལྡན་སྐལ་པ་བཟང་། ། ནད་བཏབ་ཕྲུ་རློག་ཆུ་ལས་ལན། ། ལུས་ཀྱི་སྨད་ལ་ནད་འབྱུང་ཞིང་། ། རྗེན་ཕྱེའི་ར་གཟུགས་ཁར་རུས་སྦལ། ། བཅུག་ལ་ནད་པར་བསྐོར་ནས་བསྒྱུར། ། ལྟས་བྱུང་བད་ཀན་ནད་ལྡང་ཞིང་། ། ཆར་བབས་ཐན་པ་འབྱུང་བ་དང་། ། སྐར་ཆུང་འགྲུལ་པོ་ནམ་ཕྱེད་འོང་། ། དེ་ལ་བྱ་བ་ཅི་ཡང་ངན། སྒྲིབ་ན་ར་མགོ་རང་སྟེང་འཕྱར། །</br>9.སྐག་ནི་སྐར་དྲུག་གདེངས་ཀའི་དབྱིབས། ། རིགས་ནི་སྨན་རྒྱུད་ལྷ་ལྟ་འགྲོ། ། ཁ་ཟས་སྦྲུལ་ཤ་མགྲོན་སྐར་ཏེ། ། ཆུ་ཁམས་འབྲས་ངན་ཁྱི་གཅན་བླ། ། དམག་ཇག་གསོད་གཅོད་གྲོང་ཁྱེར་འཇོམས། ། ཞུ་གསོལ་སྲི་མནན་གསེབ་གཏོང་ཚོང་། ། གཡོ་བསླུས་སྐབ་ཆོག་བུ་ལོན་འཇལ། ། རྫིང་ཡུར་ཆུ་རགས་སྐྱེ་ཤིང་འཛུགས། ། མི་ཤི་གཤིན་ཆོས་གྲོས་ཐག་གཅོད། ། དྲག་ལས་ཆུ་བོ་བསྒྱུར་རྣམས་བཟང་། ། ལྷ་གསོལ་རབ་གནས་སྨན་སྦྱོར་སྐྱས། ། དྲ་གྱོན་རྒྱན་སྤྲོས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་མོ་རྩིས་བྱ། ། མཁར་ལས་དོན་གཉེར་ཁྱིམ་གསར་འཛིན། ། ལམ་ཞུགས་ཕྱུགས་འདུལ་འབྲེལ་སྙེག་པ། ། ཐབ་བཅའ་སྦྲ་ཕྱར་གྲོང་ཁྱེར་རྩིག ། ཞི་རྒྱས་དབང་གི་ལས་རྣམས་དང་། ། བཀྲ་ཤིས་དགེ་ལེགས་དགེ་བའི་ལས། ། རྟ་བོང་སྒ་བཅོས་ར་ཕྱིར་གཏོང་། ། རྐུན་མ་ལྟད་མོ་ཐགས་ཁྲི་འཛུགས། ། རབ་བྱུང་འཆད་ཉན་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི། ། སློབ་གཉེར་བྱ་དང་དབང་བསྐུར་བ། ། དོན་གཉེར་ཚེ་ནོར་སྒྲུབ་པ་དང་། ། ཁ་མཆུ་དགེ་ཆོས་བརྟན་ལས་སྤང་། ཁྲི་གདན་ཕྱི་ལ་བཏང་ན་འཆི། ། རོ་འདོན་ངན་ལ་ཤིད་སྟོན་རུང་། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་གཉིས་ཀ་འཛེམ། ། བུ་བཙས་ལྔ་བཅུ་རེ་གསུམ་འཚོ། ། གླེན་ལ་བུ་མོ་སྐྱིད་ཆུང་ཞིང་། ། བཞིན་མཛེས་མ་དང་འགྲོགས་ཡུན་ཐུང་། ། ཁྲོ་ཞིང་སྡིག་དང་གཡེམ་ལ་དགའ། ། སྲིད་ཆེ་སྟེར་ཕོད་ངན་ལས་བརྩོན། ། ནད་བཏབ་བྱེས་དང་ཟས་ངན་ལན། ། ཐབ་ནད་རྗེན་ཕྱེའི་པག་གཟུགས་ཁར། ། སྦྲུལ་པ་བཅུག་ལ་ནད་བསྐོར་བསྐྱུར། ། ལྟས་བྱུང་ཧོར་བོད་གཉིས་ལ་ངན། ། གཟས་གཟུང་ཆར་བབས་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། ནད་མེད་སྐྱ་རྒྱལ་སྨན་དང་ལྡན། ། རིགས་སྔགས་འཕེལ་ཞིང་བདེ་ལེགས་ཐོབ། ། ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་འགྱང་ཞེས་ཟེར། ། སྐར་ཆུང་ཤེ་མོང་འདབ་སྐར་ཞེས། ནམ་གུང་བྱ་བ་ཅི་ཡང་ངན། ། སྒྲིབ་ན་བྱི་ཐོད་རང་ཐོག་འཕྱར། །</br>10.མཆུ་ནི་སྐར་དྲུག་ཆུ་བོ་འདྲ། ། ལྷ་ནི་སྤེན་པ་གསེར་སྐྱའི་རིགས། ། ཟས་ནི་ཏིལ་ཐུག་མེ་ཡི་ཁམས། ། བརྟན་པའི་དོན་འགྲུབ་གཏུམ་དྲག་ཅན། ། དགྲ་སྐར་ཕྱུགས་དང་ཇོག་པའི་བླ། ། རབ་བྱུང་དགེ་སྒྲུབ་འཆད་ཉན་དབང་། ། སློབ་གཉེར་སྒྲུབ་མཆོད་ལྷ་རྟེན་བཞེང་། ། མོ་རྩིས་ཡིག་སློབ་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི། ། མཐུ་བཟློག་སྲི་མནན་སྦྱིན་སྲེག་ཟོར། ། ཕར་རྒོལ་དམག་ཇག་དབང་དྲག་ལས། ། གཏར་བསྲེག་རྒྱས་ལས་སྨྲ་ལབ་འཛུགས། ཁྱིམ་གསར་ས་བོན་འཁོར་གཡོག་བསྟེན། ། ས་འཛིན་རྒྱུན་སྤྲོས་བང་མཛོད་དབྱེ། ། ནོར་ལེན་གཡང་ལོན་རྟ་ཕྱུགས་ཉོ། ། བཟོ་དང་ཞུ་བ་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། དཀར་ཕྱོགས་ལས་འགོ་ཁྱི་བསྟེན་བཟང་། ། སྐྱེས་བྱ་རབ་གནས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། མཁར་ལས་ལམ་ཞུགས་དོན་གཉེར་བ། ། ལྷ་གསོལ་སྟོན་མོ་ཐབ་བཅའ་བ། ། སྐྲ་འཁྲུ་བསྡུམས་བྱ་དྲ་གྱོན་ཤིང་། ། ཆུ་རགས་རྫིང་ཁྲོན་ས་ཁ་དབྱེ། ། རྟ་བོ་སྒོ་རྒྱག་འདུལ་བཅོས་བྱེད། ། དགེ་བཤེས་ཆེ་འདོན་བྱ་བ་དང་། ། ནོར་རྫས་ཕྱིར་གཏོང་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། མོན་ཆོག་མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་པ། ། བ་དན་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས་སོགས་འཛེམ། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་བྱར་མི་རུང་། ། སྐྱེས་པ་ལོ་དགུར་མ་ཤི་ན། ། དགུ་བཅུ་གོ་ལྔའི་བར་དུ་འཚོ། ། བུ་སྐྱེས་ཕར་ངན་བུ་མོ་འཆི། ། རྫུན་དགའ་འཁོར་མང་ལོངས་སྤྱོད་ལྡན། ། བཟོ་མཁས་བཙུན་ཞིང་དགེ་བར་བརྩོན། ། ནད་བཏབ་རྡོ་དང་བྲག་བརྐོས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་ཕག་གཟུགས་ཁར་ཏིལ་བཅུག ། ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བསྐྱུར་བས་གྲོལ། ། མི་ཤི་བདུན་ཟློས་ཡུལ་མིར་ངན། ། ས་གཡོས་ལྟས་བྱུང་བྲན་གཡོག་འཚོ། ། གཟས་བཟུང་མི་ནད་འགོ་ནད་དང་། ། བད་ཀན་ལྡང་ཞིང་འབྲུ་ནོར་དཀོན། ། གྲོང་ཁྱེར་མེས་ཚིག་མཚན་མ་རྩུབ། ། ཆར་བབ་སླར་ཡང་མྱུར་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་སྲི་རྟ་རྐང་གཉིས་ཏེ། ། བྱ་བ་ཀུན་ལ་ངན་པས་འཛེམ། ། སྒྲིབ་ན་སྦྲུལ་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟན། །</br>11.གྲེ་ནི་སྐར་གཉིས་ལྷ་ཁྱབ་འཇུག ། དབྱིབས་ནི་མི་རྐང་ལྟ་བུ་སྟེ། ། རུས་གཞོན་རྩི་མོའི་ཁྱིམ་ཐབ་རྒྱུད། ། ཟས་སུ་འབྲས་དང་ཏིལ་ཚིག་མ། ། མེ་ཁམས་དམེ་སྐར་ཇག་པའི་བླ། ། བརྟན་པའི་དོན་གྲུབ་སྐར་མ་སྟེ། ། གཉེན་སྦྱོར་ནོར་བླང་ཚེ་གཡང་མདོས། ། གཉན་ཕྲད་ཚུར་འགུགས་བང་མཛོད་དབྱེ། ། སྲུང་འགུག་གཞིས་ཚོང་ཕྱུགས་ནོར་ལེན། ། ལྷ་གསོལ་དབང་བསྐུར་ས་འཛིན་མཁར། ། དབང་ལས་རྒྱན་སྤྲོས་མོ་རྩིས་བྱ། ། ལུག་འཇལ་ཐུག་འགྱེད་ལྷོ་ནུབ་བགྲོད། ། བརྟན་ལས་ཐབ་བཅའ་ཆུ་རགས་རྒྱག རབ་བྱུང་འཆད་ཉན་དཀྱིལ་འཁོར་འབྲི། ། སྦྱིན་སྲེག་བྱ་བ་ལ་སོགས་བཟང་། ། རབ་གནས་གཤིན་ལས་སྟོན་མོ་ཤིང་། ། དགྲ་འདུལ་དྲག་ལས་རྟ་ཉོ་ལམ། ། བུ་ལོན་འཇལ་ཇག་སྨན་བཅོས་མཚོན། ། གཏེར་སྲེག་བོང་བུ་ནོར་རྫས་གཏོང་། ། རྟ་བོང་སྒ་བཅོས་ས་ཁ་དབྱེ། ། དྲ་གྱོན་སྐྲ་འཁྲུ་བང་མཛོད་བཅའ། ། རྒྱལ་མཚན་བ་དན་འཛུགས་པ་དང་། ། རྫིང་ཡུར་ཕྱུགས་འདུལ་མིང་འདོགས་པ། ། སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ་དང་འབུབས་པའི་ལས། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་འཁོར་བསྟེན་ངན། ། བཙས་པ་ལོ་བརྒྱད་མ་ཤི་ན། ། ལྔ་བཅུ་གོ་ལྔ་གང་རིགས་འཚོ། ། མ་ཤིའི་བར་དུ་རང་བཞིན་ངན། ། གཡོ་དང་འདོད་ཆགས་སེར་སྣ་ཆེ། ། བཟོ་མཁས་གོས་རྒྱན་གཏམ་ལ་དགའ། ། སྒོ་ལེགས་ཁ་འཇམ་ཟས་ལ་ཡང་། ། བུ་ཡིན་ཁ་དྲག་བུ་མོ་ཡིན། ། ནད་མང་འདི་ལ་ནད་བཏབ་ན། ། ཤིང་བཅད་ན་ཁ་རློག་པས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་སྤྲེའུའི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། ཤིང་ཏོག་བཅུག་ལ་ནད་པར་བསྐོར། ། བསྒྱུར་བས་ཉིན་གཅིག་དག་ལ་གྲོལ། ། མི་ཤི་བ་ནི་འབྲིང་དུ་བྱེད། ། ལྟས་བྱུང་རྒྱ་གར་ཤར་ཕྱོགས་ངན། ། གཟའ་བཟུང་འགོ་ནད་མིག་ནད་འབྱུང་། ། ཆར་བབས་སླར་ཡང་མྱུར་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་ཚོ་གཟའ་ཐེའུ་རྐང་ཞེས། ། ཉི་མ་ཕྱེད་ལ་ཅི་ཡང་ངན། ། སྒྲིབ་ན་བྱེལ་ཐོད་རང་ཕྱོགས་སྟོན། །</br>12.དབོ་ནི་སྐར་གཉིས་ཁྲི་ཡི་དབྱིབས། ། རུས་ནི་མ་ཧེ་ཁ་ཟས་ཁྲེ། ། ལྷ་ནི་གཤིན་རྗེ་རླུང་གི་ཁམས། ། རབ་ཏུ་བརྟེན་པ་ལུག་གི་བླ། ། དགྲ་སྐར་ཞེས་བྱ་འདི་ཉིད་ལ། ། ལྷ་གཡང་ཡུལ་གསར་གནས་གཞི་བཟུང་། ། ཚེ་སྒྲུབ་རབ་གནས་ཟོར་འཕེན་དང་། ། འཆད་ཉན་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་བཟློག ། སྐྲ་འཁྲུ་རྒྱན་སྤྲོས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། གཉེན་སྦྱོར་མོ་རྩིས་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། ཆུ་རགས་མཁར་ལས་ཐབ་ཁ་བཅའ། ། སྐྱེད་འཛུགས་བུ་འབོགས་འཕོ་སྐྱས་བྱ། ། སྟོན་མོ་མིང་འདོགས་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། རྟ་བོང་སྒ་རྒྱག་བྲེས་བརྩིག་པ། ། རྩུབ་ལས་གསོད་གཅོད་དབང་དྲག་ལས། ། དགེ་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་འཁོར་བསྟེན་པ། ། བརྟག་ཅིང་བརྟན་པའི་ལས་ཀྱི་རིགས། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་ཞི་བའི་ལས། ། ནོར་རྫས་ཕྱིར་གཏོང་མདུན་གྲོས་བྱ། ། དོན་གཉེར་དུ་གྱོན་སྦྲ་ཁྱིམས་འབུབས། ། རྫིང་ཡུར་ཁྲོན་འདུ་དམག་དང་བསྡུམས། ། རང་དོན་ལྟ་ཕྱུགས་འདུལ་བ་བཟང་། ། ལམ་ཞུགས་སྤྱིར་ངན་ལྷོ་བྱང་དགེ། ། ཞིང་ལས་ས་བོན་ལ་ཁ་དབྱེ། ། མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་བུ་སྲིང་རྫོང་། ། འབྲི་གནག་ར་ལུག་ཕྱིར་གཏོང་དང་། ། བཟོ་དང་སྐྲ་སེན་འདྲེག་སོགས་འཛེམ། ། སྐྱེས་ལོ་བརྒྱ་འཚོ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ། ། ཁྲིམས་ལྡན་སྦྱིན་དགའ་བདེན་པར་སྨྲ། ། འགྲོ་དང་བསྙེན་གནས་ལ་དགའ་ཞིང་། ། ཅུང་ཟད་བླུན་ཅིང་དུག་གིས་འཆི། ། ནད་བཏབ་ཕྲུ་སློག་བྱས་པས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་ཕག་གི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། སྔོ་བཅུག་བསྐོར་ཞིང་བསྐྱུར་ན་གྲོལ། ། མི་ཤི་ཟློས་མེད་གཤིན་ལས་འབྲིང་། ། ལྟས་བྱུང་ཚོང་ངན་གཟས་བཟུང་ན། ། འཁྲུག་རྩོད་རླུང་ཆེན་རིམས་ནད་ལྡང་། ། སྔགས་པ་བོན་པོ་དག་ལ་ངན། ། ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་མང་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་མཚོ་གཟའ་ལྷམ་བུ་ཞེས། ། ས་སྲོས་ཟས་ནི་ཕྱིར་མི་གཏོང་། ། ཉི་ཕྱེད་མཚམས་སུ་ཅི་ཡང་ངན ། སྒྲིབ་ན་དོམ་ཐོད་རང་སྟེང་འཕྱུར། །</br>13.མེ་བཞི་སྐར་ལྔ་ལག་པའི་དབྱིབས། ། རུས་ནི་འོད་སྲུངས་ལྷ་མེ་ལྷ། ། བྱ་ཤ་སྲེ་དའི་ཁ་ཟས་ཟ། ། ཤིང་གི་སྐར་མ་རླུང་གི་ཁམས། ། མི་བརྟན་འགྱུར་བ་ལུག་གི་བླ། ། མཆོད་པ་རབ་བྱུང་རབ་གནས་དབང་། ། འཆད་ཉན་སྒྲུབ་མཆོད་དཀྱིལ་འཁོར་བྲི། ། སློབ་གཉེར་ལྷ་གཡང་སྡོམས་པ་འབོགས། ། མཁར་ལས་ཁྱིམ་གསར་རྒྱན་སྤྲོས་བཟོ། ། དྲ་གྱོན་སྨན་སྦྱོར་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། དུར་འདེབས་མོ་རྩིས་ས་བོན་གདབ། ། ཞིང་ལས་ཐབ་བཅའ་གྲོང་ཁྱེར་བརྩིག ། གཉེན་ཆོས་དགའ་སྟོན་མདུན་ཀློས་བྱ། ། སྣ་ལེན་གཤིན་ལས་རྒོད་ཕྱུགས་འདུལ། ། བསྡུམས་དང་ཤ་རགས་ས་ཁ་དབྱེ། ། དགེ་ལེགས་འབུལ་བ་གནག་ལུག་འཛུགས། ། རྟ་བོང་སྒ་རྒྱག་ཟེ་རྔོག་འབྲེག ། དོན་གཉེར་བ་དང་མྱུར་སྒྲུབ་ལས། ། ཕར་རྒོལ་དམག་ཇག་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། ཕྱུགས་བསྲེལ་མནན་པ་སྐྲ་སེན་འབྲེག། ། ཡུལ་བཟུང་ཡིག་བསླབ་དམིགས་བསལ་ཡིན། ། དབང་དྲག་ཞི་རྒྱས་ལས་ཕལ་ཆེར། ། འདི་ཉིད་ལ་ནི་བཟང་བར་བཤད། ། ཕྱིར་འཇལ་སྦྲ་ཁྱིམ་རྐུན་མ་ལམ། ། ཤིད་རོ་བསྲེག་འདོན་རྫིང་ཁྲོན་འདུ། ། ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེངས་ལྟད་མོ་སྐྱེས། ། འབྲི་ནག་ལུག་གཏོང་ཕྱུགས་ནད་ལེན། ། གཉའ་སྲོ་བ་དང་ཐོག་འབུབས་པ། ། མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་ཚོང་བྱེད་སྤང་། ། མི་ཤི་ཟློས་འབྱུང་བག་མ་ངན། ། སྐྱེས་པ་མར་ངན་བརྒྱད་ཅུར་འཚོ། ། གཟུགས་བཟང་ལྕེ་བདེ་ལག་པ་བཟོ། ། སྤོབས་པ་ཤེད་ཆེ་སྡོད་མི་ཚུགས། ། ནོར་ལྡན་མཆོད་སྦྱིན་གཡོ་སྒྱུ་ཆེ། ། ཡང་ན་རྐུན་མ་སྐོམ་དད་ཅན། ། ནད་བཏབ་བྱེད་དངངས་དག་གིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་མ་ཧེ་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། པདྨའི་རྩ་བ་བཅུག་བྱས་ལ། ། ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བསྒྱུར་ན་ཕན། ། ལྟས་བྱུང་ཡིག་མཁན་རྫས་མཁན་ངན། ། གཟས་བཟུང་འཁྲུག་རྩོད་མང་བ་དང་། ། རླུང་ཆེན་རིམས་ནད་སྔགས་བོན་ངན། ། འདི་ལ་ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་འཐེན། ། སྐར་ཆུང་ལུ་གུ་སྣ་ཞེས་པ། ། སྣ་འབུགས་ར་ལེན་ལ་སོགས་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་མ་ཧེའི་ཐོད་པ་དེ། ། རང་གི་ཕྱོགས་སུ་བསྟན་པས་སྒྲིབ། །</br>14.ནག་པ་སྐར་གཅིག་པད་སྙེ་དབྱིབས། ། རིགས་ནི་སཱ་ལའི་ཤིང་གྲོང་རྒྱུད། ། ལྷ་ནི་ཉི་མ་ཟས་ཤིང་ཏོག ། ཟློས་སྐར་རླུང་ཁམས་གནག་དང་རའི། ། བླ་སྐར་མྱུར་ལ་བཟང་བ་དེ། ། རབ་བྱུང་རྟེན་བཞེང་དཀྱིལ་འཁོར་བྲི། ། དགེ་ལེགས་ཆོས་ཉན་མྱུར་ལས་སྒྲུབ། ། སྒྲུབ་མཆོད་དབང་བསྐུར་བཟློག་རིམ་བྱ། ། ཚེ་གཡང་རྒྱན་སྤྲོས་སྐུ་སེན་འབྲེག མདུན་གྲོས་དྲ་གྱོན་ནོར་ཕྱུགས་ལེན། ། སྨན་སྦྱོར་སྐྲ་འཁྲུ་རི་མོ་བཟོ། ། ཞིང་ལས་ས་བོན་ཁང་གསར་བཟུང་། ། གཡོས་བྱ་རྟ་རྒྱུག་མདོས་གཏོ་འཕང་། ། ཤིང་དང་ཕྱུགས་འདུལ་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། ར་གནག་ཚུར་ལེན་དབང་རྒྱས་ལས། ། གསོན་ལས་དཀར་ཕྱོགས་བྱ་བ་བཟུང་། རབ་གནས་ལྷ་གསོལ་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། དགེ་བཤེས་ཆེ་འདོན་བྱ་བ་དང་། ། ཞུ་བ་ར་ཕྱུགས་ཕར་འཇལ་ལམ། ། དོན་གཉེར་མོ་རྩིས་སྦྲ་ཁྱིམ་འབུབས། ། ངན་ཞིང་གཞིས་ཀ་ཡིན་ན་དགེ། ། དུར་འདེབས་དུར་ཁ་འབྱེད་དང་སྐྱས། ། རྐུ་ཇག་རྫིང་ཡུར་བང་མཛོད་འབྱེད། ། རྒྱལ་སྲིད་བྱ་བ་ཞུ་བསྙེན་བསྐུར། ། དགྲ་འཐབ་གཤིན་ལས་ཞལ་ཆེ་གཅོད། ། ཞི་བ་དྲག་པོའི་ལས་ཕལ་ཆེར། ། ཆུ་རགས་ལྟད་མོ་མིང་འདོགས་ངན། ། བག་མ་བྱས་ན་བུ་མོ་འཆི། ། བཙས་པ་ཉེར་བརྒྱད་འཚོ་བ་སྟེ། ། གླུ་གར་རོལ་མོ་སྦྱིན་དགའ་མཛེས། ། ལྕེ་བདེ་འདོད་སྤྱོད་བློ་རྣོ་གྲགས། ། རྫུན་མེད་ངན་རྩུབ་འདོད་ཆགས་ཆེ། ། གཤིས་གྱོད་འགྱུར་མདོག་ཆེ་བ་དང་། ། སྣ་ཚོགས་གོས་གྱོན་ཕྲེང་བ་ཐོགས། ། ནད་བཏབ་ཟས་གྲིབ་ཅན་གྱིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་སྟག་གི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། མངར་བའི་འབྲས་བཅུག་བསྐྱུར་བས་གྲོལ། ། མི་ཤི་ཟློས་ཆུང་མོད་ལ་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་འབྲས་ངན་འཁྲུག་རྩོད་མང་། ། ཡིག་མཁན་རྗེ་མཁན་སོགས་ལ་ངན། ། ཆར་བབས་སླར་ཡང་མྱུར་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་བག་མ་སྣ་རུམ་ཞེས། ། ཕྱུགས་ར་རྩིག་དང་གཡང་བསློན་པ། ། བག་མ་རྣམས་ལ་ངན་པ་སྟེ། ། སྒྲིབ་ན་སྟག་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟེན། །</br>15.ས་རི་སྐར་གཅིག་ནོར་བུ་དབྱིབས། ། རུས་ནི་རིན་ཆེན་ལྷ་རླུང་ལྷ། ། ཕྱེ་དང་ཏིལ་ཐུག་བལ་སྲིན་ཟ། ། རླུང་ཁམས་དགྲ་སྐར་བརྗེའི་འབྲུ། ། གནག་བླ་མི་བརྟན་འགྱུར་བ་སྟེ། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་བྱ་བ་དང་། ། དགེ་ལེགས་དཀྱིལ་འཁོར་སློབ་གཉེར་དབང་། ། སྨན་སྦྱོར་ལྷ་སྒྲུབ་འཆད་ཉན་བྱ། ། ལྷ་གཡང་ཞལ་གསོ་རྟེན་བཞེང་དང་། ། ཞིང་ལས་འབྲུ་འཐོར་ས་ཁ་དབྱེ། ། ཚེ་འགུགས་བཟློག་པ་སྲི་མནན་བསྡུམས། ། དྲ་གྱོན་རྒྱལ་ས་བང་མཛོད་འཛིན། ། ཞལ་ཆེ་ཆུ་བརྒལ་སྦྲ་ཁྱིམ་འབུབས། ། གཉེན་སྦྱོར་ལམ་ཞུགས་རྟ་གླང་འདུལ། ། སྟོན་མོ་བག་ཁྲུས་སྦྱིན་སྲེག་བྱེད། ། རྫིང་ཡུར་ཁྱིམ་གསར་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། རྟ་བོང་དྲེའུ་སྒོ་རྒྱག་བཅོས། ། གཏར་བསྲེག་ཆུ་རགས་ལྡུམ་ར་གདབ། ། ཡུལ་མཁར་ཚུར་ལེན་གཤེ་བླང་སོགས། ། རྒྱུས་དབང་ཞི་བ་ཡིས་མཚོན་པའི། ། གསོན་གཤིན་ལས་རྣམས་ཕལ་ཆེར་བཟང་། ། མཁར་ལས་ས་ཞིང་ཡུལ་མཁར་གཏོང་། ། ཕར་འཇལ་དོན་གཉེར་འབྲུ་བང་འབྱེད། ། ལྟད་མོ་ལྟ་རྒྱུག་དུར་འདེབས་སྐྱས། ། རྐུ་ཇག་དྲག་ལས་ངན་པས་འཛེམ། ། བཙས་ན་ཉི་ཤུ་དྲུག་ཅུར་འཚོ། ། རྩིས་པ་འབྱོར་རྙེད་ཁྲོ་བར་མྱུར། ། གཡོ་སྒྱུ་སེམས་ནད་ལོངས་སྤྱོད་ལྡན། ། བཞིན་མཛེས་ཡས་བྱམས་མས་སྡང་ཞིང་། ། ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་རང་བཞིན་མཉེན། ། གྲོས་བརྩམ་སྤྲོ་ཞིང་བླ་འདུལ་སྤྱོད། ། བུ་ཡིན་བཙན་ཐུབ་བུ་མོ་བཙན། ། ནད་བཏབ་ཞིག་རལ་སར་ཕྱིན་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་མ་ཧེའི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། ཤ་མེ་བཅུག་ལ་ནད་པར་བསྐོར། ། མི་ཤི་ཟློས་མེད་མོད་ལ་སྦ། ། ས་གཡོས་སྡིགས་དང་གཟས་བཟུང་ངན། ། ལྟས་བྱུང་འཁྲུག་རྩོད་འཕེལ་བ་དང་། ། ཕུ་རལ་ངན་ཞིང་ཆར་བབས་ཞོད། ། སྐར་ཆུང་སྲིན་མོ་མེ་ཁྱེར་ཞེས། ། དབྱར་འབྲིང་ཉིད་དེ་སྟོན་ནམ་གུང་། ། དེ་ལ་ཡོ་ལང་བྱ་མི་རུང་། ། སྒྲིབ་ན་མནོལ་གྱི་ཐོད་པ་དེ། ། རང་སྟེང་བཞག་པས་གནོད་པ་ཞི། །</br>16.ས་ག་སྐར་བཞི་ར་མགོའི་དབྱིབས། ། རུས་མཚན་དབང་པོ་མེ་ལྷ་ལྷ། ། ཏིལ་ངང་མེ་ཏོག་རྒྱ་སྲན་ཟས། ། འགྲུབ་སྐར་མེ་ཁམས་ཞིང་གི་བླ། ། བཏང་སྙོམས་ཅན་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བྲི། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་དབང་བསྐུར་སྒྲུབ། ། སྦྱིན་སྲེག་འཆད་ཉན་སློབ་གཉེར་བྱ། ། གཉེན་སྦྱོར་དྲ་གྱོན་བུ་ལོན་འཇལ། ། བཟོ་དང་ཁྱིམ་གསར་བང་མཛོད་འཛིན། ། སྲི་མནན་རྟ་གླང་འདུལ་བ་དང་། ། ཞིང་ལས་ས་བོན་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ཆེད་བརྩིག་དོན་གཉེར་དབང་དྲག་ལས། ། ཆུ་རགས་དགྲ་འདུལ་ལས་རྣམས་བཟང་། དུར་གནག་ཞིང་བཙོང་བང་མཛོད་དབྱེ། ། ཁྱིམ་འབུབས་མཁའ་ལས་མགྲོན་འགྲོ་ལམ། ། ལྷ་གཡང་ཞུ་གསོལ་ཤིང་དང་ཚོང་། ། རྒྱལ་ས་ལྷ་ཁང་རྟེན་བཞེང་བ། ། སྨན་སྦྱོར་ཞི་དང་རྒྱས་པའི་ལས། ། འབྲུ་འཇལ་ཁ་མཆུ་བུན་གཏོང་སྐྱས། ། སྟོན་མོ་སྐྲ་འཁྲུ་མོ་རྩིས་བྱ། ། བསྡུམ་དང་མེ་ཏོག་ཤིང་འཛུགས་ངན། ། གསོན་པོའི་ལས་དང་ཞིང་ཉོ་འབྲིང་། ། བག་མ་ལེན་བཟང་གཏོང་བ་ངན། ། བཙས་པ་ཚེ་ལོ་བདུན་ཅུར་འཚོ། ། གཟི་བརྗིད་དཔལ་ཆེ་འཁོར་ནོར་ལྡན། ། དགྲ་འདུལ་ཤེས་རབ་བུད་མེད་འདུ། ། ཚེ་སྟོད་ངན་ལ་ཚེ་སྨད་བཟང་། ། ནད་བཏབ་མཚན་མོའི་འགྲུལ་གྱིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་སྟག་གི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། བུ་རམ་བཅུག་ལ་བསྐོར་ཞིང་བསྐྱུར། ། མི་ཤི་དེ་ཡི་མོད་ལ་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་འགོ་ནད་བད་ཀན་ལྡང་། ། འགྲོ་ཀུན་མེས་ཚིག་ཆོམ་རྐུན་འཆི། ། ཆར་བབས་དེ་ནས་སླར་ཡང་འབབ། ། སྐར་ཆུང་འབྲུ་མོ་ཐང་སྐྱོན་ཞེས། ། དེ་ལ་བྱ་བ་གང་ཡང་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་སྟག་ཐོད་རང་གནས་འཕྱར། །</br>17.ལྷ་མཚམས་སྐར་བཞི་གླང་པོའི་དབྱིབས། ། རིགས་དམངས་ལྷ་ཉི་ཟས་ཆང་དང་། ། སྨན་ཆུང་སྦྲང་རྩི་ས་ཡི་ཁམས། ། མྱུར་བཟང་ཟློས་སྐར་བནྡེའི་བླ། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་ལྷ་གཡང་སྨན། ། དགེ་ལས་ཆོས་སྟོན་མཆོད་རྟེན་གསོ། ། དྲ་གྱོན་རྒྱན་སྤྲོད་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། སྐྲ་འཁྲུ་གཏར་སྲེག་རི་མོ་བཟོ། ། དམག་དྲག་ཕར་རྒོལ་གཏད་དྲག་ལས། དབང་དང་རྒྱས་པའི་ལས་སྤྱི་དང་། ། ཚེ་བསྒྲུབ་ཞིང་ལས་ས་བོན་གདབ། ། ལམ་ཞུགས་རྩེད་འཇོ་མྱུར་སྒྲུབ་ལས། ། རྟ་བོང་དྲེའུ་སྒོ་རྒྱག་པ། ། ཞལ་ཆེ་གཤེ་སྡུར་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ཐག་རིང་བགྲོད་དང་བལ་གཡང་བསྐྱོན། ། རྙེད་ཚུར་ལེན་དང་བྱ་རི་དགས། ། གཤོར་ལ་དོན་གཉེར་ལྷོ་དང་ནུབ། ། ཡུལ་བཟུང་སློབ་གཉེར་ཚུར་ལེན་བཟང་། ། ཁྱིམ་འབུབས་གཤིན་ལས་ཕྱིར་འཇལ་དང་། ། གྲོས་མདུན་མཁར་ལས་ཁྱིམ་གསར་འཛིན། ། ཞི་ལས་སྟོན་མོ་ས་ཁ་དབྱེ། ། རྟ་བོང་དྲེལ་འདུལ་བཅོས་བྱེད་པ། ། བཟློག་པ་སྲི་མནན་གྲོང་ཁྱེར་བརྩིག ། ཞིང་རྨོ་བུ་འབོགས་ཐོབ་འཆའ་ངན། ། བག་མ་ཁྱོ་དང་འབྲལ་བས་འཛེམ། ། བུ་བཙས་ཚེ་ལོ་ཉེར་བརྒྱད་འཚོ། ། ཁྱིམས་ལྡན་ལྕེ་བདེ་གཟུགས་བཟང་ཕྱུག ། དབང་ངལ་ཆོས་ལྡན་བློ་གྲོས་ཆེ། ། བུ་མོ་བཙས་ན་ངན་པ་དང་། ། ནད་བཏབ་འཐབ་མོ་བར་ཞུགས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་རི་དྭགས་ཀྲིཎའི་ཁར། ། སྲན་མ་བཅུག་པ་ནད་བསྐོར་བསྐྱུར། ། མི་ཤི་ལྔ་ལ་ཟློས་པས་ངན། ། ལྟས་བྱུང་རྒྱལ་སྲིད་བདེ་བ་དང་། ། འབྲུ་བཏབ་རྒྱུས་ལ་འཁྲུག་རྩོད་མེད། ། ཆར་བབས་དེ་ནས་མྱུར་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་བུམ་ལྡན་ཞེས་བྱ་སྟེ། ། དེ་ལ་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་འཛེམ། ། སྒྲིབ་ན་ཁྲི་སྙན་ཐོད་པ་ནི། ། རང་སྟེང་བཞག་པས་ཉེས་ཀུན་ཞི། །</br>18.སྣོན་ནི་སྐར་གང་ཐེམ་སྐས་དབྱིབས། ། ལྷ་དབང་པོ་དང་རུས་ལེགས་བྱད། ། ཁ་བྲས་འབྲས་དམར་འབྲས་ཐུག་ཟ། ། ས་ཁམས་མགྲོན་སྐར་ར་ཡི་བླ། ། གཏུམ་དྲག་ངན་ལ་གཡུལ་གཤོམ་དང་། ། མནན་གཏད་འཇོམས་འཕྲོག་དྲག་པོའི་ལས། ། ཕུར་སྒྲུབ་གཡུལ་འགྱེད་བསད་པའི་ལས། ། རྐུན་ཇག་ངན་འཐབ་ཞུ་བ་གསོལ། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་ཚེ་ཡང་འགུགས། ། ལྷ་གསོལ་བཀྲ་ཤིས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། དགེ་ལེགས་སློབ་གཉེར་ས་བོན་གདབ། ། རྒྱུན་སྤྲོད་ནོར་བླང་བུ་ལོན་སྙེག ། སྐྱེ་ཤིང་ཟམ་འཛུགས་ཆུ་རྐ་ལེན། ། གཏར་སྲེག་རྟ་ཕྱུགས་ཁྱུ་ལ་གཏོང་། ། ལྷོ་དང་ནུབ་ལ་དོན་གཉེར་བ། ། གྲོང་ཁྱེར་གཞོམ་དང་སྲི་མནན་པ། མངོན་སྤྱོད་ཐུགས་འགྱེད་གསོན་ལས་བཟང་། ། མཁར་ལས་དྲ་གྱོན་ལམ་ཞུགས་བཟོ། ། སྨན་སྦྱར་མོ་རྩིས་རྟེན་བཞེང་འདུམས། ། གཤིན་ལས་བྲན་བསྟེན་ར་ཕྱུགས་གཏོང་། ། མིང་འདོགས་ཆུ་རགས་སྐྱོར་བཤས་བྱེད། ། ཤི་ཆོས་དོན་གཉེར་བུ་མོ་སྐྱེས། ། ཞི་རྒྱས་དབང་གི་ལས་རྣམས་དང་། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་གཉིས་ཀ་ངན། ། སྐྱེས་པ་སོ་ལྔ་སྙིང་རྗེ་ཆུང་། ། དབུལ་ཞིང་འདོད་ཆུང་ངན་ལ་བརྩོན། ། མཆོད་སྦྱིན་འཕེལ་ཞིང་ཚེ་ཚད་ཐུང་། ། ཆོས་བྱས་མྱུར་དུ་ཁྲིམས་འཆལ་འགྱུར། ། ནད་བཏབ་མཚན་ལ་བྲོས་འུར་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་སྤྲུལ་གཟུགས་བྱས་པའི་ཁར། ། རྒྱུ་ཡི་སྲན་མ་བཅུག་བསྐྱུར་ཐུབ། ། མི་ཤི་འབྲིང་ཡིན་བསྒྲུབས་ལ་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་འབྲུ་རྒྱས་ནད་འཁྲུག་ཞི། ། ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་ཆུང་བ་ཡིན། ། སྐར་ཆུང་ཆེ་ནམ་ཞེས་བྱ་ནི། ། གོས་བཙེམས་ངན་ལ་གཡང་སྒོ་སྡོམ། ། སྒྲིབ་ན་སྤྲེལ་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟན། །</br>19.སྣུབས་ནི་སྐར་དགུ་སྡིག་པའི་དབྱིབས། ། ལྷ་ནི་རྔོན་པ་ཅན་དང་ནི། ། རུས་ནི་ཀ་ཏྱཱ་ཡ་ན་འོ། ། འོ་མ་ནགས་རྩ་སྟོང་འབྲས་ཟ། ། དམེ་སྐར་ཆུ་ཁམས་དམངས་པོའི་བླ། ། འབྲས་བུ་ངན་ལ་དམག་འདྲེན་མཚོན། ། བསད་དྲག་ངན་ཐབས་གྲོང་ཁྱེར་འཇོམས། ། རབ་གནས་ཚེ་གཡང་རྟེན་བཞེང་ཚོང་། ། ལྷ་གསོལ་ཞལ་གསོ་སྐྱས་བྱ་བ། ། མཁར་ལས་སྟོན་མོ་ས་བོན་གདབ། ། གཤིན་ལས་མོ་རྩིས་སྲི་མནན་བཟློག ། ཞི་ལས་སྒོ་འཛུགས་བང་བ་བརྩིག ། རྒྱུན་སྤྲོད་གཏམ་གཏོང་ཐུག་འགྱེད་པ། ། ནོར་རྫས་ཚུར་ལེན་ལས་ཕྲ་མོ། ། དབང་དྲག་ལ་སོགས་གསོན་པོའི་ལས། ། མདོས་དང་གཏོར་མ་བྲན་ལས་བཟུང་། ། ཕར་འཇལ་ལམ་ཞུགས་རྒྱལ་སར་འཇུག ། དོན་གཉེར་དྲ་གྱོན་ཤེ་མར་གཏོང་། ། སྒྲ་ཕྱིར་ཐབ་བཅའ་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། དུར་འདེབས་བསྡུད་ཁ་ཟ་འོག་འཇུག ། མིང་འདོགས་ཆུ་རགས་ཁྱིམ་གསར་འཛིན། ། སྦྱིན་སྲེག་བྱེས་བགྲོད་རྒྱལ་པོའི་ལས། ། ཞི་བ་རྒྱས་པའི་ལས་སྤྱི་དང་། ། མདུན་གྲོས་བཀྲ་ཤིས་དགེ་ལེགས་ལས། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་ངན་པས་སྤང་། ། བཙས་པ་སོ་ལྔ་རེ་གསུམ་འཚོ། ། སྐལ་ལྡན་ཁང་ནོར་འབྲུ་ཡི་བདག ། བུ་མོ་བཙས་ན་སོས་པ་དཀའ། ། ང་རྒྱལ་སྲིད་དང་ངན་ལས་བརྩོན། ། ནད་བཏབ་མི་གཙང་ཤ་མར་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་རྨ་བྱའི་གཟུགས་ ཀྱི་ཁར། ། ཏིལ་བཙུག་ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བསྐྱུར། ། མི་ཤི་ནོར་ངན་མོད་ལ་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་ཞོད་ཆེ་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། ནད་མེད་སྐྱ་རྒྱལ་སྨན་རིགས་དང་། རིགས་སྔགས་ཚོང་རྣམས་འཕེལ་བར་འགྱུར། ། ཚོང་བ་གྲུ་མཁན་དག་ལ་ངན། ། ཆར་བབས་ཕྱིས་ནས་འཐེན་ཞེས་ཟེར། ། སྐར་ཆུང་ཁྲུས་མོ་བུ་སྐྱེས་བྱ། ། དེ་ལ་བུ་སྲིང་རྫོང་པ་ངན། ། སྒྲིབ་ན་རྨ་བྱའི་ཐོད་པ་དེ། ། རང་ཐོག་འཕྱར་བས་ཉེས་པ་ཞི། །</br>20.ཆུ་སྟོད་སྐར་བཞི་ཀ་ཏྱའི་རིགས། ། ཆུ་ལྷ་ལྷར་འཛིན་མཆོད་རྟེན་དབྱིབས། ། ནྱ་གྲོ་ཏ་ནི་ཟས་སུ་ཟ། ། ཆུ་ཁམས་གཡང་སྐར་བརྟན་དོན་འགྲུབ། ། གཏུམ་དྲག་ཤ་མར་ནས་ཀྱི་བླ་། ། རང་བྱུང་རབ་གནས་ལྷ་གཡང་དབང་། ། གཉེན་སྦྱོར་རྒྱལ་ས་སྐྱེད་ཚལ་བཟོ། ། ཞལ་གསོ་འཁོར་དང་བུད་མེད་བསྟེན། ། ཞུ་གསོལ་ས་བོན་ནོར་ཕྱུགས་ལེན། ། རྒྱུན་སྤྲོད་སྐུ་འཁྲུ་ས་ཁ་དབྱེ། ། ལྟད་མོ་རྟ་ཕྱུགས་ཞིང་ཁང་ཉོ། ། བཟློག་རིམ་སྦྱིན་སྲེག་བང་མཛོད་བཅའ། ། མཁར་ལས་རྒྱལ་སར་བསྐོ་བ་དང་། ། ཚེ་སྒྲུབ་མིང་འདོགས་དྲག་ལས་ཤིད། ། ལམ་ཞུགས་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ་དང་ཚོང་། ། བཀྲ་ཤིས་དོན་གཉེར་ལྷོ་དང་ནུབ། ། རྨོས་འཛུགས་ངོ་བསྲོ་དགྲ་དང་འཐབ། ། གཉེར་གསར་བསྐོ་སོགས་གསོན་ལས་བཟང་། ། འབྲུ་ནོར་ཕྱིར་གཏོང་བང་ཁ་དབྱེ། ། དྲ་གྱོན་གཤིན་ལས་ཐབ་ཁ་འཆའ། ། འཕོ་སྐྱེས་སྟོན་མོ་རྟ་རྒྱུག་པ། ཞི་རྒྱས་ལས་དང་ཆུ་རགས་བརྩིག ། བག་མ་མི་རུང་ངན་པས་སྤང་། ། བཙས་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ཆོས་ལྡན་ཐོས། ། བཟོ་དང་བྱ་བ་ཀུན་ལ་མཁས། ། འཁོར་དུང་ང་རྒྱལ་ཆེ་ནའང་། ། ཚེ་རིང་ལྡན་པས་མཐོ་རིས་ཐོབ། ། བུ་མོ་སྐྱེས་ན་ངན་པར་འགྱུར། ། ནད་བཏབ་བྱུར་ཅན་ཡུགས་སས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་ཆུ་སྲིན་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། ཤུ་ཐག་བཅུག་བསྒྱུར་ནད་ལས་གྲོལ། ། མི་ཤི་ནོར་ངན་ཕྱིར་དབྱུང་ངོ་། ། ལྟས་བྱུང་ཆར་བབས་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། ནད་མེད་སྐྱ་རྒྱལ་སྨན་སྔགས་འཕེལ། ། མགར་བ་རྣམས་ལ་ངན་པ་ཙམ། ། ཆར་བབས་དེ་ནས་སླར་ཡང་འབབ། ། སྐར་ཆུང་ཁྱེའུ་རྒྱས་བྱེད་ལ། ། ལས་དང་བྱ་བ་གང་ཡང་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་ཆུ་སྲིན་གཟུགས་ཚང་བ། ། རང་སྟེང་བཟུང་བས་ཉེས་ཀུན་ཞི། །</br>21.ཆུ་སྨད་སྐར་བཞི་བྲེ་ལྷ་བུ། ། རིགས་ནི་རྟག་གུ་ལྷ་ཐམས་ཅད། ། ཁ་ཟས་སྦྱང་ཡོས་ས་ཡི་ཁམས། ། འགྲུབ་སྐར་རབ་བརྟན་འབྲུ་ཡི་བླ། ། རྒྱན་འདོགས་རབ་གནས་འཆད་ཉན་དབང་། ། བསྙེན་སྒྲུབ་སྡོམ་ལེན་བྲན་གཡོག་བསྟེན། ། འབྲུ་ནོར་ཚུར་ལེན་སྐྱེད་པོ་འཇུགས། ། རྟེན་བཞེང་དྲ་གྱོན་རྒྱལ་སར་འཛུག ། མཁར་ལས་ཡུལ་གསར་གནས་གཞི་བཟུང་། ། ལྷ་གཡང་ཚེ་སྒྲུབ་མོ་རྩིས་བྱ། ། སྐྱེ་ཤིང་མེ་ཏོག་སྐྲ་འཁྲུ་ཁྲུས། མདུན་གྲོས་བཀྲ་ཤིས་བྱ་བ་དང་། ། གཤིན་ལས་ས་བོན་བང་མཛོད་བཅའ། ། ཟློག་རིམ་སྦྲ་ཕྱར་འཕོ་སྐྱས་བསྡུམས། ། རྟ་བོང་དྲེའུ་སྒ་རྒྱག་བཅོས། ། རྒྱལ་མཚན་བ་དན་རྫིང་ཡུར་འཆོས། ། སྨན་སྦྱོར་བག་མ་གཏོང་ལེན་བྱ། ། དབང་དང་ཞི་རྒྱས་ལས་སྤྱི་དང་། ། མིང་འདོགས་གསོན་པོའི་བྱ་བ་བཟང་། ། ཕྱུགས་བཤུག་འབྲུ་འཇལ་མར་གཏོང་བ། ། རོ་བསྲེག་ལམ་ཞུགས་བང་མཛོད་དབྱེ། ། སྐྲ་སེན་ཆུ་རགས་དུར་སྦ་བཟོ། དྲག་ལས་མཛོ་མོ་ཕྱི་ལ་གཏོང་། ། སྦྲ་ཁྱིམ་འབུབས་དང་དོན་གཉེར་འཛེམ། ། བཙས་ན་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་ལྔ་འཚོ། ། ཕྱུག་ཅིང་སྦྱིན་གཏོང་རྫུན་བྲལ་དྲང་། ། བུ་གྲོགས་མང་ཞིང་མཁས་རིག་བཟོ། ། ནད་བཏབ་ཞིང་རྨོས་ས་ཁས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་ཁྱུང་གི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། སྡོ་བཅུག་ནད་པར་བསྐོར་ལ་བསྐྱུར། ། ཤི་བ་ནོར་ལ་ངན་པ་ཡིན། ། ཆར་བབས་སླར་ཡང་ཆེ་བར་འབབ། ། ལྟས་བྱུང་རྒྱལ་སྲིད་བདེ་བ་དང་། ། ནང་འཁྲུག་རྩོད་ཅིང་འབྲུ་རྣམས་རྒྱས། ། མགར་བའི་རིགས་ལ་ངན་པར་བྱེད། ། སྐར་ཆུང་རྡེའུ་ཐོད་དཀར་ཞེས། ། བག་མ་ལེན་དང་ཤི་བ་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་དྲེད་ཐོད་རང་སྟེང་འཕྱུར། །</br>22.གྲོ་བཞིན་སྐར་གསུམ་བྲེ་ལྟ་བུ། ། རུས་ནི་མོའུ་གལ་ལྷ་ཁྱབ་འཇུག ། ཁ་ཟས་མར་གསར་བྱ་ཤ་ཟ། ། ས་ཁམས་མགྲོན་སྐར་བོན་པོའི་བླ། ། མྱུར་ཞིང་འགྱུར་ལ་བློ་གྲོས་གཞི། ། རྫིང་ཡུར་ཆུ་ལས་སོ་ནམ་ཚོང་། ། སྐྱིད་སྟོན་དགེ་ལེགས་ཚེ་གཡང་གཉེན། ། དྲ་གྱོན་རྒྱན་སྤྲོས་ཁྱིམ་གསར་འཛིན། ། རྟེན་བཞེང་བཟློག་རིམ་མོ་རྩིས་བྱ། ། སྨན་སྦྱོར་གཏར་སྲེག་ཕར་རྒོལ་བསྡུམ། ། ལྷ་གསོལ་འབྲུ་གདབ་ས་ཁ་དབྱེ། ། བཟའ་ཚང་ནོར་བཙལ་བང་མཛོད་དབྱེ། ། ལམ་ཞུགས་དོན་གཉེར་རྟ་གླང་འདུལ། ། བང་བརྩིག་ནོར་འཇལ་ལྟད་མོ་དང་། ། མི་གཡང་འགུགས་རྩེད་མྱུར་ལས་བཟང་། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། གསོན་ཆོས་བྱ་དང་བོན་ཆོག་བྱ། གཤིན་ལས་དམག་ཇག་བུ་ལོན་འཇལ། ། རྟ་བོང་བྱ་གཅོད་ཡོན་སྤྲོད་པ། ། སྲི་མནན་སྟོན་མོ་ཤིད་ལས་སྤང་། ། བག་མ་ལེན་ལ་ཤིས་པ་ཡིན། ། ཞི་དྲུག་ལས་རུང་དབང་རྒྱས་ངན། ། བཙས་ན་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་འཚོ། ། ཤེས་ཡངས་སེམས་བཟང་རྒྱལ་པོ་བྱམས། ། དཔའ་ཞིང་ནད་དཀོན་དགྲ་ལས་རྒྱལ། ། ནད་བཏབ་འདོང་སྣ་འདྲེས་ཀྱི་སར། ། ཕྱིན་ལན་རྟེན་ཕྱེའི་མ་ཧེའི་གཟུགས། ། ཁ་རུ་ཁྲག་དྲུག་བསྐྱུར་ན་ཕན། ལྟས་བྱུང་ཆར་བབས་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། སྐྱ་རྒྱལ་སྨན་དང་རིག་སྔགས་འཕེལ། ། ཆར་བབས་དེ་ནས་མྱུར་དུ་འབབ། ། སྐར་ཆུང་རྡེའུ་མགོ་དམར་ཞེས། ། གསོན་གཤིན་ལས་རྣམས་ཕལ་ཆེར་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་གླང་ཐོད་རང་སྟེང་འཕྱར། །</br>23.བྱི་བཞིན་སྐར་གསུམ་དབྱིབས་གླང་མགོ ། རུས་ནི་སོ་མ་ལྷ་ཚངས་པ། ། གཤིན་སྐར་རླུང་ཟ་ས་ཡི་ཁམས། ། མྱུར་ལ་འགྱུར་བའི་སྐར་མ་སྟེ། ། རབ་གནས་སྐྲ་བཞར་སེལ་བྱེད་པ། ། དགྲ་ལྷ་གསོལ་དང་དགྲ་ལ་རྒོལ། ། ཕྱིར་འཇལ་གསོན་དགེ་གཤིན་ལས་དང་། ། ཆང་བཙོ་མཁར་ལས་ས་བོན་འདེབས། ། སྲི་མནན་པ་དང་མོ་འདེབས་བཟང་། ། མདུན་གྲོས་དོན་གཉེར་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། དྲ་གྱོན་མཐུ་འགྱེད་གསེབ་གཏོང་བ། ། བཀྲ་ཤིས་དགེ་ལེགས་བྱ་བའི་རིགས། ། གཤིན་དང་ཚེ་ནོར་སྒྲུབ་པ་སོགས། ། དམིགས་བསལ་མ་གཏོགས་ཞི་རྒྱས་དབང་། ། དྲག་པོའི་ལས་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ངན། ། འབྲས་བུ་བྱིངས་ནི་གྲོ་བཞིན་མཚུངས། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་ཤཱ་རགས་སྤང་། ། སྐྱེས་པ་དྲུག་ཅུ་འཚོ་བ་དང་། ། ཐོས་ལྡན་མཁས་པ་ཆགས་སྲེད་ཆུང་། ། སེམས་བཟང་དགྲ་འདུལ་འབྱོར་སྟོབས་ལྡན། ། སྐར་ཆུང་ལྷ་ལྕམ་སྐར་གཅིག་ཅེས། ། ཤི་བ་སྦེད་ཅིང་གླུ་བྲོ་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་ཤ་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟན། །</br>24.མོན་གྲེ་སྐུར་བཞི་བྱ་ལྷ་བུ། ། རུས་ནི་གནས་འཇོག་ལྷ་ནོར་ལྷ། ། ཁ་ཟས་རྒྱ་སྲན་བྱི་ལའི་ཤ། ། ཆུ་ཁམས་མགྲོན་སྐར་རྟ་བོང་བླ། ། མྱུར་ཞིང་འགྱུར་ལ་རབ་གནས་དབང་། ། རབ་བྱུང་གཡང་འགུགས་སྨན་སྦྱོར་ཚོང་། ། རྟེན་བཞེང་མཁར་ལས་ཁྱིམ་གསར་འཛིན། ། དྲ་གྱོན་རྒྱུན་སྤྲོས་རྟ་བོང་འདུལ། ། བྲེས་བརྩིག་ཞིང་འདེབས་ས་ཁ་དབྱེ། ། ལམ་ཞུགས་དོན་གཉེར་ཞུ་བ་གསོལ། ། དབང་དང་དྲག་པོའི་ལས་སྤྱི་དང་། ། གསོན་ལས་དམག་ཇག་ཆོས་སྟོན་འདྲེན། ། ལྷ་གསོལ་མདུན་མ་ཆད་པ་བརྩིག ། སྐྲ་འཁྲུ་རྟ་བཅོས་བྱེད་སོགས་བཟང་། ། གཤིན་ལས་ནོར་རྫས་རྟ་ཕྱུགས་གཏོང་། ། བཟློག་པ་སྲི་མནན་རྒྱལ་སར་འཇུག</br>རྟ་བོང་དྲེའུ་སྤུ་རྒྱུག་རྒྱུག ། ཞི་རྒྱས་འཕོ་སྐྱས་ཐབ་འཆའ་གཉེན། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་ངན་པས་འཛེམ། ། བཙས་པ་ཉེར་ལྔའམ་དྲུག་ཅུར་འཚོ། ། སེམས་བཟང་སྨན་མཁས་བུ་ནོར་འཕེལ། ། ཁྲོ་ཞིང་བྱ་བརྩོན་རང་བཞིན་ངན། ། བློ་རྩིང་སྟར་ཕོད་གླུ་གར་མཁས། ། བླུན་ཞིང་ཆུ་ཡིས་འཆི་བ་འགྱུར། ། བུ་མོ་བཙས་པ་མཛེས་པར་ལྡན། ། སྐར་ཆུང་རྒྱལ་ནམ་གང་ཡང་བཟང་། ། ནད་བཏབ་འགུལ་ཕྱིན་ལན་པ་སྟེ། ། རྗེན་ཕྱེའི་མི་ཡི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། སྔོ་བཅུག་ནད་པར་བསྐོར་ལ་བསྐྱུར། ། ཤི་ན་གཅིག་ཟློས་མེད་དུར་སྦ། ། ལྟས་བྱུང་རྒྱལ་སྲིད་བདེ་བ་དང་། ། ནད་མེད་འཁྲུག་ཞི་འབྲུ་འཕེལ་བྱེད། ། རྟ་བོང་ངན་ལ་ཆར་བབས་ཞོད། ། སྒྲིབ་ན་རྟ་ཐོད་རང་སྟེང་འཕྱུར། །</br>25.མོན་གྲུ་མི་རིང་ལྟ་བུ་འམ། ། མེ་ཏོག་ཕུང་དབྱིབས་ལྷ་ཆུ་ལྷ། ། རུས་ནི་སྐར་མའི་བུ་ཡི་བརྒྱུད། ། ཁ་ཟས་ར་ཤ་ས་ཡི་ཁམས། ། གཡང་སྐར་རབ་བརྟན་རྟ་བོང་བླ། ། ཆོས་འཆད་རབ་གནས་རབ་བྱུང་དབང་། ། སྨན་སྦྱོར་ས་བོན་རྒྱལ་སར་བསྐོ། ། གཞན་གྱི་སློབ་དཔོན་གནས་གཞི་བཟུང་། ། རྟེན་བཞེང་མཛོད་བཅའ་ས་ཁ་དབྱེ། ། རྟ་བཅོས་རྟ་འདུལ་རྟ་ཕྱུགས་ཉོ། ། གཤིན་ཆོས་ལམ་ཞུགས་ཚུར་ལེན་བསྡུམས། ། ཉོ་ཚོང་ཡུལ་བཟུང་སྐྱེ་ཤིང་འཛུགས། ། དགེ་ལེགས་མདུན་གྲོས་གསོན་བརྟན་ལས། ། དོན་གཉེར་སྒྲུབ་མཆོད་གཡང་ལོན་ལྷ། ། དམག་ཇག་ས་འཛིན་ལྟད་མོ་སོགས། ། དམིགས་བསལ་མ་གཏོགས་ཞི་རྒྱས་དབང་། ། ལས་སྤྱི་བཟང་ལ་དྲག་ལས་རུང་། ། རྒྱུན་སྤྲོས་དྲ་གྱོན་རྫིང་ཡུར་འདུ། ། བཟློག་པ་བཟོ་དང་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། རྟ་བོང་ནོར་གཏོང་སྣོད་ཁ་དབྱེ། ། མཁར་ལས་བྱ་དང་རྐུན་མ་ཤིང་། ། རྟ་རྒྱུག་སྦྲ་ཕྱིར་འཚེམ་ལ་སོགས། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་གཉིས་ཀ་ངན། ། བཙས་པ་མྱུར་འཆི་ཁྲོ་རྒོད་ལྡན། ། ཕྱུག་ཅིང་གཟུགས་བཟང་སྟེར་ཕོད་བརྩོན། ། བབ་ཅོལ་ནད་མེད་སྙིང་ཡང་ཆེ། ། ནད་བཏབ་ཡུགས་སའི་ཟས་ཀྱིས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་མི་གཟུགས་བཟོས་པའི་ཁར། ། འབྲས་བཅུག་ནོད་པར་བསྐོར་ལ་བསྒྱུར། ། མི་ཤི་ཡུལ་ཚོགས་དེ་ལ་ངན། ། ལྟས་བྱུང་སྲིད་བདེ་འབྲུ་འཕེལ་ཞིང་། ། ནད་འཁྲུག་ཞི་ལ་ཆར་བབས་ན། ། སླར་འབབ་ཆུ་ནང་སེམས་ཅན་ངན། ། སྐར་ཆུང་ལྷ་མོ་གཡང་སྐར་ཞེས། ། ལྷ་གསོལ་གཡང་བསླན་ཚུར་ལེན་བཟང་། ། སྒྲིབ་ན་འུག་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟན། །</br>26.ཁྲུམས་སྟོད་སྐོར་གཉིས་ཤིང་རྟའི་དབྱིབས། ། སྐྱེ་བོ་ལས་ཀྱི་རྒྱུད་ཡིན་ལ། ། ལྷ་ནི་འབའ་ཞིག་འཚོ་བ་སྟེ། ། ཁ་ཟས་ལུག་གི་ཤ་ཁྲག་སྤྱོད། ། གཤིན་སྐར་མེ་ཁམས་བརྗེའི་བླ། ། བརྟན་པའི་དོན་གྲུབ་སྐར་མ་སྟེ། ། དབང་བསྐུར་རབ་གནས་ཚེ་འགུགས་གཉན། ། ལྷ་གསོལ་སྦྱིན་སྲེག་མཁར་ལས་བསྡུམས། ། སྨན་སྦྱོར་གསོན་ལས་མདུན་གྲོས་སྐྱས། ། ཕྱུགས་མ་ཉོ་དང་རྟ་ཕྱུགས་འདུལ། ། ནོར་ལེན་ཐབ་བཅའི་རྒྱལ་མཚན་འཛུགས། ། ཤིང་འཛུགས་བྲན་བསྟེན་བཟོ་རིག་སློབ། ། གཤིན་ལས་སེལ་འཛུགས་གཞི་ཡི་ཚོང་། དགེ་བའི་ལས་དང་ཁྱི་བསྟེན་པ། ། ཤཱ་རགས་བརྩིག་སོགས་ཆུ་བོ་བསྲུང་། ། ས་བཟུང་སྦྲ་ཕྱར་མིང་འདོགས་བཟང་། ། ནོར་འཇལ་ཞལ་ཆེ་ཁ་སྨྲས་ལམ། ། དྲ་གྱོན་སྐྲ་འཁྲུ་རྫིང་ཡུར་འདུ། ། དོན་གཉེར་ཐག་རིང་ས་ཁ་དབྱེ། ། སོ་ནམ་འགོ་འཛུགས་ཤིང་རྐུ་ཇག ། རྨོས་འབྱེད་ཞིང་ལས་རྟ་རྒྱུག་པ། ། བག་མ་གཏོང་ལེན་ངན་པས་སྤང་། ། དབང་དྲག་ལས་རུང་ཞི་རྒྱས་ངན། ། བཙས་པ་གོ་ལྔ་གཤིས་ངན་བླུན། ། སྐུ་གསོད་དམག་ཇག་གཡོ་སྒྱུ་དགའ། ། གཉེན་བརྩེ་ནོར་ལྡན་ཕྱིར་མི་སྡང་། ། གཞན་ལ་གནོད་ཚེ་སྟེར་མི་ཕོད། ། ནད་བཏབ་རྟེན་འབྲེལ་མོན་གྲུ་བཞིན། ། མི་ཤི་མྱུར་དུ་བཏང་ན་བཟང་། ། ལྟས་བྱུང་མགོ་ནད་མིག་ནད་ལྡང་། འབྲུ་དཀོན་ནོར་འཚིག་བཤན་པར་ངན། ། བད་ཀན་ནད་མང་ཆར་བབས་ཞོད། ། སྐར་ཆུང་ལུ་ཁུ་གཉིས་ལྡན་ཞེས། ། ར་བ་འགྲོ་མཁར་གང་ཡང་ངན། ། སྒྲིབ་ན་རབས་ཆད་ཐོད་པ་ནི། ། རང་སྟེང་བསྟན་ན་ཉེས་པ་ཞི། །</br>27.ཁྲུམས་སྨད་སྐར་གཉིས་རྣ་བའི་དབྱིབས། ། ལྷ་ནི་སྦྲུལ་གཟའ་རུས་ནོར་རྒྱུས། ། ཁ་ཟས་པལ་སྲན་ཆུ་ཡི་ཁམས། ། གཤིན་སྐར་མྱུར་བཟང་དྲག་ཤུལ་ཆེ། ། རྒྱན་སྤྲོས་ལམ་སྨན་རི་མོ་བཟོ། ། རབ་གནས་ཕྱུགས་སྤེལ་འཇལ་ལེན་བྱེད། ། རྒྱལ་ས་འཆད་ཉན་དབང་སྡོམ་ལེན། ། དྲ་གྱོན་མདུན་མ་འབྲུ་ནོར་སྡུད། ། རྫིང་ཡུར་ཞིང་ལས་ས་བོན་གདབ། ། རྟེན་བཞེང་བཟློག་པ་སྲི་མནན་བྱ། ། གཤིན་ལས་བྲན་བསྟེན་སྐྲ་འཁྲུ་ཤིད། དབང་དྲག་མྱུར་ལས་དམག་བརྐུ་ཇགོ ། ཆང་བཙོ་ཉོ་ཚོང་ས་ཁ་དབྱེ། ། སྐྱེ་ཤིང་མེ་ཏོག་འཛུགས་པ་བཟང་། ། ལྷ་གསོལ་གཡང་འགུགས་འདུ་ལོང་བྱེད། ། མཁར་ལས་ཁྱིམ་འཛིན་གྲོང་ཁྱེར་བརྩིག་གཏར་སྲེག་ཐབ་བཅའ་སྦྲ་ཕྱར་འཚེམ། ། གསོན་ལས་དོན་གཉེར་སྟོན་མོ་བསྡུམས། ། མཐོང་འཛུགས་ཆུ་རགས་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ལྟད་མོ་བུ་མོ་བཙས་དང་ཤིང་། ། ཞི་རྒྱས་བག་མ་དུར་འདེབས་ངན། ། བུ་བཙས་ལྔ་བཅུའམ་དྲུག་ཅུར་འཚོ། གླུ་གར་རིགས་མཁས་ཆོས་སྦྱིན་བྱེད། ། ཕྱུག་ཅིང་སྦྱིན་དགའ་དྲང་པོར་སྨྲ། ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཤེས་རབ་སྙིང་རྗེ་ལྡན། ། འཁོར་བསྟེན་འདུ་ཞིང་དགྲ་ལས་རྒྱལ། ། ནད་བཏབ་ཆང་བསིངས་འཐུངས་པས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་མི་ཡི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། སྔོ་བཅུག་ནད་པར་བསྐོར་ཞིང་བསྐྱུར། ། སྐར་ཆུང་སྐར་དྲུག་ཅེས་བྱ་བར། ། རྡེའུ་འགོ་དྲོས་ལས་མི་བྱེད། ། ལྟས་བྱུང་ཆར་བབས་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། ནད་མེད་སྐྱ་རྒྱལ་སྨན་རིག་འཕེལ། ། བཟོ་བོའི་རིགས་ལ་ངན་པ་ཙམ། ། ཆར་བབས་མྱུར་འབབ་སྒྲིབ་པའི་ཚེ། ། སྦྲུལ་ཐོད་རང་སྟེང་བསྟན་པས་ཐུབ། །</br>28.ནམ་གྲུ་སྐར་མ་སུམ་ཅུ་གཉིས། ། གྲུ་དབྱིབས་རུས་ནི་སྐྱེས་པའི་བུ། ། ལྷ་ནི་ཉི་མ་ཕྱེ་ཤ་ཟ། ། ཆུ་ཁམས་འགྲུབ་སྐར་མི་བརྟན་འགྱུར། ། རབ་བྱུང་རབ་གནས་ཆོས་འཆད་དབང་། ། ལྷ་སྒྲུབ་སྡོམ་འབོགས་གོས་གསར་གྱོན། ། མཁར་ལས་ཞལ་ཆེ་རྒྱལ་སར་བསྐོ ། ལྷ་གཡང་སྨན་སྦྱོར་དགེ་ལེགས་ཚོང་། ། སྟོན་མོ་ཕྱུགས་འབྱེད་ས་བོན་གདབ། ། ཁྱིམ་འཛིན་སྐྲ་འཁྲུ་ས་ཁ་འབྱེད། ། གཤིན་ལས་རོ་དྲང་ཤིང་དང་སྐྱས། ། གཏར་སྲེག་མིང་འདོགས་སྐྲ་སེན་འབྲེག ། ཞུ་འབུལ་མདུན་མ་རང་དོན་སྒྲུབ། ། ཕྱུགས་འདུལ་ཁ་སྨྲས་རྐུ་བ་དང་། ། རྟ་དང་བོང་བུའི་བྱ་གཅོད་པ། ། གསོན་ལས་སྐྱེ་ཤིང་འཛུགས་པ་སོགས། ། དབང་ཞིའི་ལས་བཟང་རྒྱུས་པ་རུང་། ། གོས་དྲ་ལམ་ཞུགས་བུ་འབོགས་འགྱེད། ། དམག་དྲག་འཕྲོག་འཇོམས་བརྟན་ལས་དང་། ། བཟློག་རིམ་ཐབ་འཆའ་སྦྲ་ཕྱིར་འཚེམ། ། བསྡུམས་བྱ་ཆུ་རགས་བུ་མོ་འབོགས། ། ཐུག་འགྱེད་བྱ་དང་ཡུལ་འདོན་དང་། ། གསེབ་སྤྲོད་འབྲུ་ནོར་ཕྱིར་གཏོང་ངན། ། དོན་གཉེར་བྱེས་ངན་རང་ཡུལ་བཟང་། ། བག་མ་བྱེས་ན་བུ་མི་སྐྱེ། ། བཙས་ན་ཉེར་བརྒྱད་དགུ་བཅུ་འཚོ། ། རབ་མཛངས་འབྲུ་ནོར་འབྱོར་ལ་བརྩོན། ། མི་གཞན་དག་ལ་རབ་ཏུ་བཟང་། ། དབང་པོ་ཚང་ཞིང་དཔའ་བ་ཡིན། ། སྐར་ཆུང་ལས་སྣ་གྲོ་ལོད་ཅེས། ། ནམ་ཕྱེད་ཉི་ཕྱེད་ལས་མི་བྱེད། ། ནད་བཏབ་བུད་མེད་ཤི་བས་ལན། ། རྗེན་ཕྱེའི་མི་ཡི་གཟུགས་ཀྱི་ཁར། ། བུ་རམ་བཅུག་ལ་བཞི་མདོར་བསྐྱུར། ། དེ་ཡིས་ཞག་གསུམ་ནད་ལས་གྲོལ། ། མི་ཤི་རྩིས་མཁན་དག་ལ་ངན་། ། ལྟས་བྱུང་ཆར་བབས་སྦྲུམ་མ་བདེ། ། སྐྱ་རྒྱལ་སྨན་དང་རིག་སྔགས་འཕེལ། ། རྩིས་མཁན་ལ་ངན་ཆར་བབས་ཞོད། ། སྒྲིབ་ན་རབས་ཆད་མོ་ཡི་ཐོད། ། རང་གི་ཕྱོགས་བསྟན་ཉེས་པ་ཞི། ། དེ་རྣམས་རྒྱུ་སྐར་སོ་སོ་ཡི། ། སྒོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མདོ་ཙམ་བཤད། །སོ་སོ་ཡི། ། སྒོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མདོ་ཙམ་བཤད། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/50  + (1.བཀའི་ངོ་བོ། བརྗོད་བྱ་བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན། ར … 1.བཀའི་ངོ་བོ། བརྗོད་བྱ་བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན། རྗོད་བྱེད་ངག་ཚིག་དྲི་མེད། སྒྲུབ་བྱེད་ཚད་མ་གསུམ་ལྡན། འབྲས་བུ་ཐོག་མཐའ་བར་དུ་དགེ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། མགོན་པོ་བྱམས་པས། བསླབ་པ་གསུམ་བརྗོད་ངག་ཚིག་དྲི་མ་མེད། ། ཚད་མ་གསུམ་ལྡན་ཐོག་མཐའ་བར་དགེ་བ། ། དེ་ནི་ཆེན་པོར་གསུངས་པ་རྒྱལ་བའི་བཀའ། ། བཟློག་པ་གཞན་གྱི་གཞུང་དུ་ཤེས་པར་བྱ། ། ཞེས་དང་། འདུལ་བ་འོད་ལྡན་ལས། བསླབ་པ་གསུམ་ནི་རབ་སྟོན་ཞིང་། ། ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་དང་ཡང་དག་ལྡན། ། ཐོག་མ་བར་དང་མཐར་དགེ་བ། ། སངས་རྒྱས་གསུང་དུ་མཁས་པས་རྟོགས། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། འདིར་ཚད་མ་གསུམ་ནི། མངོན་སུམ་རྗེས་དཔག་ལུང་ཚད་མའོ། ། ཡང་ན་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། གང་ཞིག་དོན་ལྡན་ཆོས་དང་ཉེར་འབྲེལ་ཞིང་། ། ཁམས་གསུམ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སྤོང་བྱེད་གསུང་། ། ཞི་བའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་པར་མཛད་པ་གང་། ། དེ་ནི་དྲང་སྲོང་གསུང་ཡིན་བཟློག་པ་གཞན། ། ཞེས་པ་ལྟར། བརྗོད་བྱ་དོན་ལྡན་གྱི་ཆོས་དང་ཉེ་བར་འབྲེལ་ཞིང་། བྱེད་ལས་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་མྱོང་བའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པ། འབྲས་བུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བའི་ཕྱོགས་སུ་གཞོལ་ཞིང་འབབ་པའི་ངག་བདག་རྐྱེན་གཙོ་བོར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའོ། ། དེའང་ངེས་ཚིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། སུ་བྷཱ་ཥི་ཏ། ཞེས་ལེགས་པར་གསུངས་པ་སྟེ། རྣམ་བཤད་རིགས་པར་དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡང་དག་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་གསུངས་པའོ། ། ཞེས་སོ། ། དེའི་དོན་ཡང་མདོ་ལས་དམ་པའི་ཆོས་ནི་ཐོག་མར་དགེ་བ་སོགས་དགུ་གསུངས་པ་སྟེ།</br>(1) ཐོག་མར་དགེ་བ་ནི། སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཉན་པ་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །</br>(2) བར་དུ་དགེ་བ་ནི། རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཚེགས་ཆུང་ངུས་མཐའ་གཉིས་རྣམ་པར་སྤངས་པ་དབུ་མའི་ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟེན་པའོ། ། </br>(3) ཐ་མར་དགེ་བ་ནི། ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་འདོད་ཆགས་བྲལ་བའི་ མཐར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། ། </br>(4) དོན་བཟང་པོ་ནི། ཕན་པ་དང་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །</br>(5) ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ་ནི། མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པར་ལེགས་པར་སྦྱར་བ་དང་། ཚིག་ཏུ་འདོན་པ་ཟུར་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །</br>(6) མ་འདྲེས་པ་ནི། འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། ། </br>(7) ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི། ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བྱུང་བའོ། །</br>(8) ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི། རང་བཞིན་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །</br>(9) ཡོངས་སུ་བྱུང་བ་ནི། རྒྱུད་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་དགུའོ། །</br>2.བཀའི་དབྱེ་བ་ལ་བཞི་སྟེ།</br>(1) བདག་རྐྱེན་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཀའ་ལ་དབྱེ་སྒོ་མང་ཡང་གསུང་བ་པོ་བདག་པོའི་རྐྱེན་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་གསུམ་སྟེ།</br>[1] ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་བཀའ་ནི། མདོ་སྡུད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་དཔལ་གྱི་མགུར་ནས་གསུངས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ།</br>[2] བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ལ་གསུམ་སྟེ། ། </br>〈1〉སྐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ནི། དེའང་སྐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་སྤྱི་བོར་ཕྱག་བཞག་ནས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་འཆད་པའི་སྤོབས་པ་སྐྱེས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་དྲིས་པ་ལྟ་བུའོ། །</br>〈2〉གསུང་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ནི། འཇམ་དཔལ་ལ་མ་སྐྱེས་དགྲའི་འགྱོད་པ་སོལ་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པས་འཇམ་དཔལ་གྱིས་མ་སྐྱེས་དགྲའི་འགྱོད་པ་བསལ་བའི་མདོ་བྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། ། །</br>〈3〉ཐུགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཟབ་མོ་སྣང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་ནས། ཤཱ་རིའི་བུ་དང་སྤྱན་རས་གཟིགས་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །</br>གཞན་ཡང་ཡོན་ཏན་དང་ཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་བྱིན་རླབས་འོད་ཟེར་བཀྱེ་བ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་སྣང་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་འབུམ་གྱི་གླེང་གཞི་ལས་བཤད་པ་ལྟ་བུ་དང་། རི་དང་། ཤིང་དང་། བྱ་དང་། པདྨ་དང་། རྔ་བོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཉན་ཐོས་གང་དག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་མཐུ་ལས་ཆོས་སྨྲ་བ་དང་། སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་ལ་སོགས་པའི་འཕྲིན་ལས་ཆེན་པོའི་མཐུས་ཆོས་སྨྲ་བ་དག་ཀྱང་བཀར་བསྡུ་བ་ནི། སྡུད་པ་ལས། རྒྱལ་བའི་ཉན་ཐོས་པ་དག་ཇི་སྙེད་ཆོས་སྟོན་དང་། ། འཆད་དང་རིགས་པ་དག་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པ་དང་། ། མཆོག་འཕགས་བདེ་བ་བྱེད་དང་དེ་ཡི་འབྲས་ཐོབ་པ། ། དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐྱེས་བུའི་མཐུ། ། ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན་རྒྱལ་བས་ཆོས་ཚུལ་གང་བསྟན་པ། ། དེ་ལ་མི་མཆོག་སློབ་མར་བཅས་པས་སྔོན་བསླབས་ཤིང་། ། མངོན་སུམ་བྱས་ནས་བསླབ་པ་ཇི་བཞིན་སྟོན་བྱེད་པ། ། སངས་རྒྱས་མཐུས་བྱེད་རང་གི་སྟོབས་ཀྱི་མཐུས་མ་ཡིན། ། ཅེས་སོ། ། དེས་ན་སྔ་འགྱུར་གཏེར་མའི་ཕྱོགས་སུ་གཏེར་སྟོན་སྤྲུལ་པའི་སྐྱེས་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས་ཤོག་སེར་གྱི་བརྡ་དང་། དག་སྣང་དང་། དགོངས་པའི་རྩལ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་ལུང་དང་རིགས་པ་འདིས་ཚད་མར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །</br>[3] རྗེས་སུ་གནང་བའི་བཀའ་ནི། བཀའི་སྡུད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས། མགོར་གླེང་གཞི། བར་དུ་མཚམས་སྦྱོར། མཐར་མཐུན་འགྱུར་ལ་སོགས་པ་བཀོད་པ་རྣམས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་པད་དཀར་ལས། ཀུན་དགའ་བོ། དེ་ན་དགེ་སློང་དེ་དག་གིས་ཁྱོད་ལ་དེ་སྐད་དྲིས་པ་དང་འདི་སྐད་ལུང་སྟོན་ཅིག འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་པོ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཡུལ་མ་ག་དྷཱ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་བཞུགས། ཞེས་སོགས་ནས། དོན་ཚིག་དང་ཡི་གེ་གང་དང་གང་དག་གིས་རྣམ་གྲངས་གང་དང་གང་གསུངས་པ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་གླེང་གཞི་དང་བཅས་པ་དང་། རྒྱུ་དང་བཅས་པ་དང་། རྐྱེན་དང་བཅས་པ་དང་། དོན་བཟང་པོ་དང་། ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ་རྒྱས་པར་སྟོན་ཅིག མདོ༌སྡེའི་མཇུག་ཏུའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་བསྩལ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། ། ཞེས་བྲིས་ཤིག ཀུན་དགའ་བོ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་བྱའོ། །ཞེས་དང་། ལུང་ལས་ཀྱང་། གནས་མ་དྲན་ན་གྲོང་ཁྱེར་དྲུག་པོ་གང་རུང་སྨྲོས་ཤིག ཅེས་སོགས་རྗེས་སུ་གནང་བར་མཛད་པའོ། །</br>(2) བརྗོད་བྱའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ནི། བརྗོད་བྱའི་དབང་བྱས་རྗོད་བྱེད་སྡེ་སྣོད་གསུམ། ། དེ་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་འདུལ་བ་ཏིང་འཛིན་མདོ། ། ཤེས་རབ་བསླབ་པ་མངོན་པས་གཙོ་བོར་སྟོན། ། བཀའ་ཐམས་ཅད་བརྗོད་བྱ་བསླབ་པ་གསུམ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྗོད་བྱེད་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་དབྱེ་ན། འདུལ་བ། མདོ་སྡེ། མངོན་པ་གསུམ་མོ། ། དེ་ཡང་། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་གསུང་རབ་ནི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད། ལྷག་པ་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་གསུང་རབ་ནི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད། ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་བརྗོད་བྱའི་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་གསུང་རབ་ནི་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། ། དེ་དག་གི་མཚན་གཞི་ནི་རིམ་པ་བཞིན། ལུང་སྡེ་བཞི་སོགས་དང་། ཤེར་ཕྱིན་འབུམ་པ་སོགས་དང་། མངོན་པ་སྡེ་བདུན་སོགས་སོ། ། དེ་དག་གི་མིང་དོན་ཡང་། སྤྱིར་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བ་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་པི་ཊ་ཀ་སྟེ། དེ་གོང་བུ་དང་བྲེ་བོ་ཆེ་ལ་འཇུག་ཕྱིར། དོན་མང་པོ་འདུས་པས་བྲེ་བོ་ཆེ་ལྟ་བུ་སྟེ། བྲེ་བོ་ཆེ་ལ་བྲེའུ་ཆུང་མང་པོ་འདུས་པ་བཞིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ཡང་། སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་ཀྱིས། ཅིའི་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཞེས་སོགས་གསུངས་སོ། ། ནང་གསེས་འདུལ་བའི་མདོ་སོགས་དགུར་དབྱེ་བས། ། དོན་གྱི་དབང་དུ་བསླབ་པའང་དགུ་རུ་འགྱུར། ། ཞེས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་པོ་དེ་ལ་ནང་གསེས་འདུལ་བའི་འདུལ་བ། འདུལ་བའི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་དགུར་དབྱེ་བ་གསུངས་པས། དོན་ཐོབ་ཀྱི་དབང་དུ་བསླབ་པ་གསུམ་ལའང་ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བས་དབུ་རུ་འགྱུར་བར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེའང་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་འདུལ་བའི་འདུལ་བ་བཅས་པ་དང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཆེ་ལོང་རྣམས་དང་། འདུལ་བའི་མདོ་སྡེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱ་བའི་རིམ་པ་དང་། འདུལ་བའི་མངོན་པ་དེ་དག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། ། མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་གཙོ་བོར་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་སྟོན་པ་ལས། མདོ་སྡེའི་འདུལ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པའི་ཚོགས་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། མདོ་སྡེའི་མདོ་སྡེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། མདོ་སྡེའི་མངོན་པ་ས་དང་ལམ་དང་གཟུངས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་སོ། ། མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ལས། མངོན་པའི་འདུལ་བ་ཚེགས་ཆུང་ཞིང་སླ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་འདུལ་བ་རྣམས་དང་། མངོན་པའི་མདོ་སྡེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་རྒྱ་མཚོ་དང་། མངོན་པའི་མངོན་པ་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་དབང་པོ་རྣམ་ཤེས་སོགས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་ཁམས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཆ་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། ། གཞན་ཡང་སོ་བྱང་སྔགས་ལ་སྡེ་སྣོད་དགུ། ། མིང་རྐྱང་དང་ནི་ལྷག་དང་ཟབ་སྒྲས་བརྒྱན། ། ཞེས་བཤད་མ་ཐག་པ་དེར་མ་ཟད་སྡེ་སྣོད་གསུམ་པོ་ལ་དབྱེ་ཚུལ་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། ཐེག་དམན་སོ་ཐར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གསུམ། ཐེག་ཆེན་བྱང་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་གསུམ། གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་གསུམ་སྟེ་བསྡོམས་པས་སྡེ་སྣོད་དགུ་རུ་འགྱུར་ཞིང་། དེ་དག་ཀྱང་རིམ་པར་འདུལ་མདོ་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་མིང་རྐྱང་ཙམ་ཕྱིའི་སྡེ་སྣོད་དང་། ལྷག་པའི་བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན་པའི་ཆ་ནས་སྟོན་བྱེད་སྡེ་སྣོད་ལའང་ལྷག་པའི་སྒྲ་དོན་གྱིས་ཐོབ་པ་དང་། ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་སྟོན་པས་ཟབ་མོའི་འདུལ་བ་སོགས་ཀྱི་སྒྲས་བརྒྱན་པ་ནང་གི་སྡེ་སྣོད་དེ། འདུལ་དང་མདོ་སྡེ་ཕྱིར་ཤེས་པས། ། ཉན་རང་འབྲས་བུ་ཐོབ་བྱེད་དེ། ། ཟབ་མོའི་མདོ་འདུལ་མངོན་པ་རྣམས། ། སྤྱོད་བྱེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་འགྱུར། ། ཞེས་སོགས་འབྱུང་བས་རྒྱལ་བ་གཉིས་པ་རང་བྱུང་ཞབས་ཀྱི་དོན་གྱི་བཞད་པ་ཡང་དག་པའོ། ། མདོ་འདུལ་མངོན་པ་རྒྱུ་མཚན་བཞི་བཞེས་བརྗོད། ། ཅེས་མདོ་འདུལ་མངོན་པ་ཞེས་བྱ་བའང་ངེས་ཚིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་རྒྱུ་མཚན་བཞི་བཞི་ལྡན་པས་དེར་བརྗོད་པ་སྟེ། དེ་ལ་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་སཱུ་ཏྲ་སྟེ་དོན་གྱི་སྡོམ་སྨོས་པ་ཡིན་ལ་དེའང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། གནས་རྣམས་དང་ནི་མཚན་ཉིད་དང་། ། ཆོས་དོན་སྨོས་ཕྱིར་མདོ་ཡིན་ནོ། ། ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་ཡུལ་གང་དུ་གང་ཟག་གང་གི་ཕྱིར་གསུངས་པ་སྨོས་པས་གནས་དང་། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་སྨོས་པས་མཚན་ཉིད་དང་། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པས་ཆོས་དང་། དགོངས་པའི་དོན་ཟབ་མོ་དག་སྟོན་པས་དོན་ནོ། ། འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བི་ན་ཡ་སྟེ། མདོ་རྒྱན་ལས།ལྟུང་དང་འབྱུང་དང་ལྡང་བ་དང་། ། ངེས་པར་འབྱུང་དང་གང་ཟག་དང་། ། བཅས་པ་དང་ནི་རབ་དབྱེ་དང་། ། རྣམ་པར་ངེས་ཕྱིར་འདུལ་བ་ཉིད། ། ཅེས་བཞི་ཚན་གཉིས་ཀྱིས་བཤད་པ་ལས། ལྟུང་བ་ནི་ལྟུང་བ་སྡེ་ལྔ་ དང་། ལྟུང་བ་དེ་དག་གང་ལས་འབྱུང་བ་ནི། མི་ཤེས་པ། བག་མེད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མང་བ། མ་གུས་པ་རྣམས་དང་། ལྟུང་བ་དེ་དག་ལས་ལྡང་བ་ནི་སྤང་བའི་སེམས་པ་སོར་ཆུད་པ་དང་། ལྟུང་བ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཆད་པའི་ལས་ཁས་ལེན་པ་དང་། རྗེས་ནས་གནང་བ་དང་། བག་ཡངས་སུ་བྱ་བ་དང་། རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཡང་དག་པ་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཐོབ་པ་རྣམས་སོ། ། དེ་ལྟར་གནས་བཞི་པོ་དེ་སྟོན་པས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་རམ། གང་ལ་བརྟེན་ནས་བསླབ་པ་བཅའ་བ་གང་ཟག བསླབ་པ་བཅས་པ་དངོས། དེ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ། ལྟུང་བ་དང་ལྟུང་མེད་རྣམ་པར་ངེས་པ་སྟེ་རྣམ་པ་བཞི་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མངོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཨ་བྷི་སྟེ། མདོ་རྒྱན་ལས། མངོན་དུའི་ཕྱིར་དང་ཡང་དང་ཡང་། ། ཟིལ་གནོན་རྟོགས་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས། ། ཞེས་པ་ལྟར་རྒྱུ་མཚན་བཞིས་དེ་ལྟར་བརྗོད་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་རེ་རེ་ལའང་གཟུགས་ཅན་དང་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་སོགས་ཞིབ་མོར་ཕྱེ་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕས་རྒོལ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་དང་། འདིས་མདོ་སྡེའི་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཐེ་ཚོམ་སྤྱོད་དང་ལྟ་བ་ཕྱིན་ལོག་སྤོང་། ། ཞེས་དེ་ལྟར་སྡེ་སྣོད་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཞེ་ན། ཐར་པ་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤང་བྱའི་གཙོ་བོ་ལམ་གོང་མ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་། རང་ལམ་ལ་སྤྱོད་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་། ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟེ་གསུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གི་གཉེན་པོར་ མདོ་འདུལ་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་གསུངས་པ་སྟེ། སྡེ་སྣོད་དང་པོ་ནི། གང་ཞིག་དོན་གང་ལ་ཐེ་ཚོམ་པ་དེ་ལ་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ་གང་ཞིག གཉིས་པ་ནི། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པའི་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་འདོད་སྲེད་ཀྱི་དབང་གིས་གསོག་འཇོག་བྱེད་པ་སོགས་བཀག་པའི་སྒོ་ནས་འདོད་པ་བསོད་ཉམས་ལ་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བའི་མཐའ་སྤོང་བ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་དག་ཅིང་མ་ཞེན་པར་ལྷག་པར་རྙེད་ན། བརྒྱ་སྟོང་རི་བའི་གོས་ལ་སོགས་པའང་རྗེས་སུ་གནང་བའི་སྒོ་ནས་བདག་ཉིད་དུབ་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་མཐའ་སྤོང་བ་སྟེ་མཐའ་གཉིས་སྤོང་བའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང་། གསུམ་པ་ནི། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། སྡེ་སྣོད་གསུམ་བཞག་གདུལ་བྱའི་དབང་བྱས་ནས། ། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་སྡེ་སྣོད་གཉིས་སུ་འདུ། ། ཞེས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་ན་ཆོས་དོན་བཤད་པ་དང་། ཆོས་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། ཆོས་དོན་འབྲེལ་བའི་གཏམ་གཏན་ལ་དབབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། དེ་ལ་ཆོས་དང་དོན་ནི། མདོ་སྡེ་རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་བཤད་ལས། མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། ། དེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ནི་དོན་ཞེས་བྱའོ། ། ཡང་ན་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། ། དགོངས་པ་བཞི་དང་ལྡེམ་པོ་ངག་བཞི་ལ་ནི་དོན་ཞེས་བྱའོ། ། ཡང་ན་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དགེ་བ་བཅུ་ལ་ནི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་བདུན་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་དོན་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་སོགས་བཤད་དོ། ། འདི་དག་ལ་དགོངས་ནས་མདོ་རྒྱུན་དུ། སྡེ་སྣོད་དག་ནི་གསུམ་མམ་གཉིས་ཀྱང་རུང་། ། བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྒྱུ་ནི་དགུར་འདོད་དོ། ། ཞེས་འབྱུང་ངོ་། ། ཡང་གདུལ་བྱའི་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། ཐེག་ཆེན་ལ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་དང་ཐེག་པ་ཆུང་ངུར་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་གཉིས་སུ་ངེས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་དང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་གཉིས་སུའང་འདུ་བ་ཡིན་ལ། དེའང་བཤད་མ་ཐག་པའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་སོ་སོ་ལ་གཉིས་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་སྟེ། དམན་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོར་གསུངས་པ་དང་། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོར་གསུངས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། ། དེ་ལ་ཐོགས་མེད་ཞབས་ཀྱིས། གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་ཐེག་པ་དམན་པ་དང་། ཐེག་པ་མཆོག་གི་བྱེ་བྲག་གིས་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་དོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །</br>(3) རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ནི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཏེ།</br>[1]མདོ་སྡེ་ནི། འདུས་བྱས་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་ངེས་སུ། དེ་ལ་ཚིག་རྐྱང་ལྷུག་གིས་མདོ་མདོར་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མདོའོ། ། ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྨོས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཚིག་ལྷུག་པས་དོན་མདོར་བསྟན་པའི་གསུང་རབ་ཡིན་ཞིང་། སྨོས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གསུངས་པ་ལ་ཕན་ཡོན་བཅུ་ཡོད་པ་ཀུན་བཏུས་ལས་གསུངས་ཏེ། སྡོམ་ནི། བཞག་དང་བཤད་དང་བཟུང་བར༌སླ། ། གུས་པས་ཚོགས་རྫོགས་ཆོས་ཉིད་རྟོགས། ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་ཐོབ། ། མཐོང་ཆོས་བདེར་གནས་འབེལ་གཏམ་ནུས། ། ཞེས་སོ། །</br>[2]དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པའི་སྡེ་ནི། མདོའི་སྡེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་བར་མཐའ་རྣམས་སུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པ་དག་དང་། བརྟག་པར་བྱ་བ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །</br>[3]ལུང་དུ་བསྟན་པའི་སྡེ་ནི། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་འདས་པ་དང་སྐྱེ་བ་ལུང་སྟོན་པ་རྣམས་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་དགོངས་པ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ངེས་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་རྣམས་སོ། །</br>[4]ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྡེ་ནི། ཚིགས་བཅད་རྐང་པ་གཉིས་པ་ནས་དྲུག་པའི་བར་གྱིས་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། །</br>[5]ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་སྡེ་ནི། གཞན་གྱིས་མ་བསྐུལ་བར་ཐུགས་དགྱེས་པའི་ཚུལ་གྱི་ཆེད་དུ་གསུངས་པར་སྣང་བ་རྣམས་སོ། །</br>[6]གླེང་གཞིའི་སྡེ་ནི། གང་ཟག་གི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་དང་། བྱུང་བ་དང་བཅས་པའི་བསླབ་པ་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། །</br>[7]རྟོགས་བརྗོད་ཀྱི་སྡེ་ནི། དཔེ་དང་བཅས་ནས་གསུངས་པ་རྣམས་ཏེ། བམ་གཉིས་ལས། ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་ཞིང་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྔོན་བཏགས་པར་བྱུང་བ་གཞན་ལས་དྲངས་ཏེ་དཔེ་རྒྱས་པར་བསྟན་པས་ན་རྟོགས་པ་བརྗོད་པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ། ཞེས་སོ། །</br>[8]དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བའི་སྡེ་ནི། སྔོན་གྱི་གཏམ་རྒྱུད་སོགས་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། །</br>[9]སྐྱེས་རབས་ཀྱི་སྡེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པ་རྣམས་ཏེ་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་བའི་སྐྱེས་རབས་ལྟ་བུའོ། །</br>[10]ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྡེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཐེག་ཆེན་འབའ་ཞིག་སྟོན་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་འཐག་པའི་སྡེ་དང་མཚུངས་པ་དང་བྲལ་བའི་སྡེ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། ། དེའང་ཀུན་བཏུས་ལས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་གནས་ཡིན་པ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། ཟབ་པའི་རྣམ་པར་ཆོས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་འཐག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཐག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་མཚུངས་བྲལ་ཞེས་བྱ་ཞེས་ན། མཚུངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཞེས་སོ། །</br>[11]རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྡེ་ནི། ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མཁྱེན་པ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་བྱིན་རླབས་སོགས་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་བསྟན་པ་རྣམས་སོ། །</br>[12]གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྡེ་ནི། གང་དུ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅི་ལྟ་བར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གསལ་བར་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། ། དེ་ལྟར་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་རྣམས་སྔར་བཤད་པའི་སྡེ་སྣོད་རྣམས་སུ་སོ་སོར་བསྡུ་ན་འདི་ལྟར་ཤེས་དགོས་ཏེ། མདོའི་སྡེ་ནས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་སྡེའི་བར་ལྔ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དོ། ། དེ་ནས་གླེང་གཞིའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་བཞི་ནི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དོ། ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ལྟུང་བ་བསླབ་བྱ་དང་བཅས་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་རྣམས་ནི་དེའི་འཁོར་རོ། ། དེ་ནས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྡེ་སོགས་གཉིས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་ཡིན་ཏེ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནས་གཏན་ལ་དབབ་པའི་སྡེ་གཅིག་པུ་ནི་གཉིས་ཀའི་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །</br>(4)དབང་པོའི་རིམ་པས་དབྱེ་བ་ནི། དབང་པོའི་རིམ་ལས་ཆོས་འཁོར་རྣམ་གསུམ་མམ། ཡང་ན་བཀའ་ཐམས་ཅད་གདུལ་བྱའི་དབང་པོའི་རིམ་པ་དང་སྦྱར་ན་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དབྱེ་བར་རིགས་ཏེ་མདོ་སྡེ་དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་གྱི་ལུང་དོན་ཀུན་མཁྱེན་དྲི་མེད་འོད་ཟེར་གྱི་ཞལ་ནས། དེ་ལ་ལས་དང་པོ་བའི་ཚེ་གཟུང་འཛིན་རང་རྒྱུད་པས་བཅིངས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སེམས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་སྤང་གཉེན་བླང་དོར་བྱེད་པའི་རིམ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པས་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དང་། བར་པ་གཉེན་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དགག་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་། ཐ་མ་གཤིས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བསྟན་པ་དོན་དམ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་གསུམ་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། ། དབང་པོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་སྟེ་གསུམ་ཉིད་མཚན་བརྗོད་ལས། ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ངེས་འབྱུང་ལ། ། ཐེག་པ་གཅིག་གི་འབྲས་བུར་གནས། ། ཞེས་སོ། ། ། ཐེག་པ་གཅིག་གི་འབྲས་བུར་གནས། ། ཞེས་སོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/1905  + (1.བཙའ་བའི་དུས་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟར་མངལ་དུ་འཕེལ … 1.བཙའ་བའི་དུས་བཤད་པ་ནི། དེ་ལྟར་མངལ་དུ་འཕེལ་ཞིང་སྨིན་པའི་ཚེ། ། ཟླ་དགུ་འདས་ནས་བཙའ་བའི་དུས་ཡིན་ཏེ། ། ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་བྱིས་པ་དེ་ཉིད་མའི་མངལ་དུ་རིམ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕེལ་ཞིང་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་སྤྱིར་ཟླ་བ་དགུ་འདས་ཤིང་ངོ་བཅུ་ལ་ཟིན་པ་ན་བཙའ་བའི་དུས་སུ་བབས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཞག་བདུན་ཕྲག་སུམ་ཅུ་སོ་བརྒྱད་ལ་ཞག་ཉིས་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རེ་དྲུག་ཡོད་པ་ཟླ་བ་བརྒྱད་དང་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་ལས་མ་སོང་བས་ཞིབ་པར་ཟླ་བ་དགུ་འདས་མེད་ནའང་ཚེས་ཞག་ཉིས་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་སོང་བ་ཟླ་བ་དགུ་འདས་ནས་སྐྱེ་བའི་དུས་ལ་བབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤྱིར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ཡང་ན་རགས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཟླ་བ་དགུའི་ནང་ནས་ཉིན་ཞག་བཞི་ཆད་པ་ལའང་ཟླ་དགུ་འདས་པ་བཙའ་བའི་དུས་ཞེས་སྨོས་ནའང་མི་འགལ་ཏེ། མངལ་སྦྲུམ་སྟེ་ཟླ་བ་བརྒྱད་འདས་ཏེ་དགུ་པའི་ངོ་མཐོང་བ་ཙམ་ནས་སྐྱེ་ནའང་ལེགས་པར་བཙས་པའི་གྲངས་སུ་འགྲོ་བ་གསུངས་པ་དང་། དེ་འདྲ་སྐྱེས་པའང་མང་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། </br>2.བཙའ་བའི་རྟགས་ལ་གཉིས་ཏེ། རྟགས་དངོས། མྱུར་དུ་བཙའ་བའི་རྟགས་པ་བཤད་པའོ། །</br>(1)རྟགས་དངོས་ནི། དེ་ཡང་གཡས་ལོག་ལ་བརྟེན་དཀུ་གཡས་མཐོ། ། ལུས་ཡང་རྨི་ལམ་དག་ན་སྐྱེས་པ་མཐོང་། ། ནུ་ཞོ་གཡས་པ་སྔར་འབྱུང་ཁྱེའུ་སྐྱེ། ། སྐྱེས་པ་འཕྲད་འདོད་གླུ་གར་རྒྱན་ལ་དགའ། ། གོང་ལས་ལྡོག་པ་བུ་མོ་སྐྱེ་བའི་རྟགས། ། དེ་དག་འདྲེས་ལས་མ་ནིང་འབྱུང་བ་སྟེ། དབུས་དམའ་མཐའ་གཉིས་མཐོ་ན་མཚེ་མར་སྐྱེ། ། ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་བྱིས་པ་དེ་མའི་གཡས་ལོགས་ལ་བརྟེན་ཅིང་གནས་པའི་དབང་གིས་དཀུ་སྟེ་མངལ་ལམ་ལྟོ་བའི་གཡས་ཕྱོགས་ཅུང་ཟད་མཐོ་ཞིང་ལུས་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་ཡང་བ་དང་། རྨི་ལམ་དག་ན་ཡང་སྐྱེས་པ་མང་དུ་མཐོང་ཞིང་འཁྲིག་པ་འདོད་པའི་ཆགས་པ་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ནུ་ཞོ་གཡས་པ་སྔོན་དུ་འབྱུང་ཞིང་འཛག་པ་སོགས་ནི་ཁྱིའུ་བུ་ཕོ་བཙའ་བའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆ་ཤས་རྣམས་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་ན་སྐྱེས་པ་དང་འཕྲད་སྙིང་འདོད་པ་དང་། གླུ་ལེན་ཞིང་གར་བྱེད་པ་དང་། རྒྱན་འདོགས་པ་བཅས་ལ་དགའ་བ། ལྟོ་བའི་གཡོན་ཕྱོགས་མཐོ་བ། ལུས་ཁམས་ལྕི་བའི་ཉམས་དང་ལྡན་ཞིང་། རྨི་ལམ་དུ་ཡང་བུད་མེད་མང་དུ་མཐོང་བ། ནུ་ཞོ་གཡོན་པ་སྔོན་དུ་འཛགས་པ་སོགས་གོང་གི་ཁྱིའུ་བཙའ་བའི་རྟགས་རྣམས་ལས་གོ་ལྡོག་ཏུ་འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་བུ་མོ་བཙའ་བའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། བུད་མེད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་བཞིན་དུ་མའི་མངལ་ལམ་དཀུ་སྟེ་ལྟོ་བའི་དབུས་ངོས་མཐོ་བ་དང་། ལུས་ཁམས་སྐབས་རེ་ལྕི་བ་དང་སྐབས་རེ་ཡང་བ། རྨི་ལམ་དུ་སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བ། ནུ་ཞོ་གཡས་གཡོན་གཉིས་ཀ་དུས་མཉམ་དུ་འཛག་པ་སོགས་གོང་གི་ཁྱིའུ་དང་བུ་མོ་བཙའ་བའི་རྟགས་དེ་རྣམས་འདྲེས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མ་ནིང་བཙའ་བའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། གཉིས་ཀ་འདྲེས་ཤིང་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་མའི་མངལ་ལམ་ལྟོ་བའི་དབུས་དམའ་ཞིང་མཐའ་གཡས་གཡོན་གཉིས་པོ་མཐོན་པོར་འགྱུར་ཡོད་ན། མཚེ་མ་སྐྱེ་བའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་མཚེ་དཀར་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་གོང་གི་ཁྱིའུ་བཙའ་བའི་རྟགས་རྣམས་འབྱུང་བ་དང་། མཚེ་ནག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་བུ་མོ་སྐྱེ་བའི་རྟགས་རྣམས་འབྱུང་ཞིང་། མཚེ་ཁྲར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་རྟོགས་རྣམས་ཀྱང་འདྲེས་མར་འབྱུང་བར་རིགས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱའོ། །</br>(2)མྱུར་དུ་བཙའ་བའི་རྟགས་བཤད་པ་ནི། དེ་ནས་མྱུར་དུ་བཙའ་རྟགས་ལུས་སྙོམས་ཤིང་། ། དཀུ་ལྷོད་སྨད་ལྕི་ཚང་ར་རྐེད་པ་ན། ། ལྟོ་བ་ཆུ་སོ་ན་ཞིང་ལྡང་དུབ་བྱེད། ། མཚན་བྱེ་གཅིན་མང་དབང་མེད་ན་ཟུག་ལྡང་། ། ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ནས་བྱིས་པ་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་བཙའ་བའི་རྟགས་སུ་ལུས་སྙོམས་ཤིང་ཁམས་ཉོབ་པ་དང་། དཀུའམ་མངལ་གྱི་སྒོ་ལྷོད་ཅིང་ཕྱིར་ལུག་པ། ལུས་ཀྱི་སྨད་ལྷག་པར་ལྕི་ཞིང་ཚང་ར་དང་རྐེད་པའི་རྒྱུད་དུ་ཀོ་ལེར་ན་ནས་ཟུག་གཟེར་སྐྱེ་བ་དང་། ལྟོ་བའམ་རྒྱུ་ཞབས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཆུ་སོ་ན་བ། རེས་ན་ཟུག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་། རེས་ན་ཟུག་ཅུང་ཆུང་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ་ལྡང་དུབ་བྱེད་པའི་ན་ཟུག་དྲག་ཏུ་འབྱུང་བ། མཚན་མའི་ཁ་ཆེར་བྱེ་བ། གཅིན་ཐེངས་མང་དུ་གཏོང་དགོས་པ་བཅས་ནས་ཚང་ར་རྐེད་པ་ལྟོ་བ་རུས་ཚིགས་བཅས་ལ་མཐར་རང་དབང་མེད་པ་སྟེ་བཟོད་གླགས་མེད་པའི་ན་ཟུག་བསྟུད་མར་ལྡང་བ་བཅས་བྱུང་ན་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་བཙའ་བའི་རྟགས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །</br>3.བཙའ་བའི་ཐབས་ནི། བུད་མེད་བཙའ་མྱོང་གིས་བསྐོར་བཙའ་བར་བྱ། ། སྲོག་བྲལ་འདྲ་བའི་ནད་གསོས་ཚས་ཀྱིས་གསོ། ། ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཞེས་པ་སྟེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་མྱུར་དུ་བཙའ་བའི་རྟགས་དེ་རྣམས་བྱུང་བའི་ཚེ་ན། སྨན་པས་མ་བུ་གཉིས་ཀ་འཚོ་ཞིང་སླར་བདེ་ཐང་ཡོང་བའི་ཆེད་དུ་མགྱོགས་སྨན་སྟེར་བ། རླུང་སེལ་བའི་དུད་པས་བདུག་པས་བདུག་པ་སོགས་གོམས་སྲོལ་ལྟར་གྱི་སྐྱེ་བསུའི་བྱ་བ་གང་ལ་དེ་འཚམས་བྱེད་དགོས་པའི་ཐོག་དེ་སྔོན་བུད་མེད་ཕྲུ་གུ་བཙའ་མྱོང་བའམ་སྐྱེ་བའི་གཡོག་བྱས་པའི་མྱོང་བ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་མཐའ་བསྐོར་ཞིང་སྐྱེ་བའི་གྲོགས་བྱས་ཏེ་ཉལ་ལུགས་དང་བཙིར་ལུགས་སོགས་གང་ལ་ཇི་དགོས་ཀྱིས་བསླབ་བྱ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་བཙའ་བར་བྱ་དགོས་ལ། བཙས་པའི་རྗེས་སུ་ཡང་ལྟེ་བ་གཅོད་པ་སོགས་མན་རྒྱུད་བྱིས་པ་ཉེར་སྤྱོད་སྐབས་ཀྱི་ལག་ལེན་རྣམས་ཚུལ་བཞིན་བྱེད་པ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་སྲོག་དང་བྲལ་བ་འདྲ་བའི་བྱིས་པ་བཙའ་བའི་ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་དེ་ལས་སྐྱོབ་པའི་ཆེད་དུ་སྐྱེ་མཇུག་གི་ཚད་པ་མི་འབྱུང་བའི་སྨན་དང་། ཚད་རླུང་བྱེ་བའི་སྨན། རླུང་སེལ་བའི་སྨན་སྟེར་བ་སོགས་ཀྱི་སྨན་བཅོས་བྱེད་དགོས་པ་དང་། མའི་ལུས་སྟོབས་ཉམས་པ་སླར་གསོས་པའི་ཆེད་དང་ནུ་ཞོ་འཕེལ་བའི་ཆེད་དུ་དུས་དང་ཚོད་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་ཟས་སྐོམ་དྲོ་ཞིང་བཅུད་དང་ལྡན་པའི་ཚས་ཀྱིས་གསོ་བར་བྱ་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། ། སྐྱེ་བསུའི་ལག་ལེན་རྒྱས་པ་ནི་མན་རྒྱུད་བྱིས་པ་ཉེར་སྤྱོད་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ྱིས་པ་ཉེར་སྤྱོད་ཀྱི་ལེའུ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/2194  + (1.མགོ་ནས་མཇུག་བར་འགྲེལ་བཤད་གང་ཡང་མ་བརྒྱབ་པར་ཚིག་གསལ་པོའི་སྒོ་ནས་ཀློག་སྟེ་ཉན་བཅུག་པ་ལ་ལུང་། 2.ནང་དོན་ལག་བསྟར་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་མིན་བཤད་པ་ལ་ཁྲིད། 3.ཚིག་རེ་རེ་བཞིན་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པ་ལ་བཤད་ཚིག་ཟེར་བའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/7888  + (1.མཚན་ཉིད་གཞག་པ་ནི། མཐོང་ལམ་དེ་ཉིད་གསར་མཐོ … 1.མཚན་ཉིད་གཞག་པ་ནི། མཐོང་ལམ་དེ་ཉིད་གསར་མཐོང་། ། ཞེས་པ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བགྲོད་པའི་གཞི་གང་ཞིག དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསར་དུ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་བསྡུས་པའོ།</br>2. མཚན་གཞི་ངོས་བཟུང་བ་ནི། འདས་པ་ཡི། ། ཞི་ལྷག་མཚུངས་ལྡན། ། ཞེས་པ་སྟེ། ཕྱོགས་གཅིག་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་མཐོང་ལམ་གྱི་མཚན་གཞི་བདེན་པ་བཞི་ལ་བདག་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའོ། །</br>3. རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི། རང་ངོར་དབྱེ་བ་མེད། ། གཙོ་བོར་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་བདུན་ལ་བསླབ། ། ཅེས་པ་སྟེ། རྟེན་གང་ཟག་གིས་ཕྱེ་ན་ཞུགས་གནས་གཉིས་དང་། ཐེག་པས་ཕྱེ་ན་ཉན་རང་བྱང་སེམས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་གསུམ་དང་། ངོ་བོས་ཕྱེ་ན་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་དབྱེར་ཡོད་ཀྱང་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་སྒོ་བསྟུན་པ་ཡིན་ཏེ། མཐོང་ལམ་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་དབྱེ་བ་བྱར་མེད་དོ། ། ལམ་འདིར་དྲན་པ་ཡང་དག་སོགས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་ལ་བསླབ་པའོ། །</br>4. རང་བཞིན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་གཉིས་ཏེ།</br>(1)མཐོང་སྤང་སྤོང་ཚུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་ནི། མཐོང་སྤང་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དགུ་བཅུ་བཞི། ། བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་སོགས་འགག་དང་སྐྱེ་འགྱུར་དང་། ། གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པས་སྤོང་བར་འདོད། ། ལམ་འདིའི་རང་བཞིན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ་གསུམ་སྟེ།</br>[1]སྤང་བྱའི་མཚན་ཉིད་ནི། སྤྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་མ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། བྱེ་བྲག་ཏུ་མཐོང་སྤང་གི་མཚན་ཉིད་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པས་སེམས་རྒྱུད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པའོ། </br>[2]སྤང་བྱའི་རབ་དབྱེ་ལ་གཉིས་ཏེ།</br><1>ངོ་བོའི་དབྱེ་བ་ནི་གཉིས་ཏེ། རྩ་ཉོན་དང་ཉེ་ཉོན་ནོ། ། རྩ་ཉོན་སྤངས་ན་ཉེ་ཉོན་ཤུགས་ལ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དང་པོ་བཤད་ན། འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ། ཐེ་ཚོམ། ལྟ་བ་སྟེ་དྲུག་གོ ། ལྟ་བ་ལ་ལྔ། འཇིགས་ལྟ་མཐར་ལྟ་ལོག་ལྟ་གསུམ། ལྟ་བ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གཉིས་རྣམས་སོ། །</br><2>སྤོང་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས་ཏེ། མཐོང་སྤང་དང། སྒོམ་སྤང་ངོ་། ། དང་པོ་ནི། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ། མཛོད་ལས། དེ་དག་བཅུ་དང་བདུན་བདུན་བརྒྱད། ། ལྟ་བ་གསུམ་གཉིས་མ་གཏོགས་པ། ། འདོད་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ། ། མཐོང་བས་རིམ་བཞིན་སྤོང་བར་བྱེད། ། ཅེས་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དུ་འདོད་ལ། བསྡུ་བར་མཐོང་སྤང་དགུ་བཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད་ཅིང་། ཀུན་བཏུས་ལས་འདོད་ཁམས་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་དང་། ལྟ་བས་བསྡུས་པའི་ལྔ་སྟེ་བཅུ་པོ་བདེན་པ་བཞི་ལ་འཇུག་པས་བཞི་བཅུ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ན་ཁོང་ཁྲོ་མེད་པས་དགུ་དགུ་དང་། དེ་རྣམས་བདེན་བཞི་ལ་འཇུག་པས་དགུ་བཞི་སོ་དྲུག་ཕྲག་གཉིས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་སུ་བཤད་དོ། ། འོ་ན་གཟུགས་མེད་ན་ལུས་ངག་གི་སྤྱོད་པ་སྡིག་པ་དག་གྲོལ་གྱི་རྒྱུར་འཛིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་བཞི་མི་འཐད་པས་མཐོང་སྤང་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་འགྱུར་ཏེ། དེ་ན་ལུས་ངག་གི་སྤྱོད་པ་འདག་གྲོལ་གྱི་རྒྱུར་འཛིན་པ་མེད་ཀྱང་ལྟ་བ་ལ་རང་གྲོལ་གྱི་རྒྱུར་འཛིན་པ་ཡོད་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་དུ་དོགས་པས་སོ། ། དེ་ལྟ་ན་འདི་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་དུ་མི་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། མི་འགྱུར་ཏེ། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་མཆོག་དང་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ལ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་འདག་གྲོལ་སོགས་འཛིན་པ་ཡིན་པས་འཛིན་སྟངས་མི་འདྲའོ། ། འོ་ན་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་ཀྱང་འགོག་ལམ་ཟག་མེད་དེར་མ་གཏོགས་པས་ཁམས་གསུམ་སོ་སོའི་འགོག་པ་དང་ལམ་ཞེས་བཞག་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན་སྐྱོན་མེད་དེ། བསྡུ་བ་ལས། ཁམས་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ཅིང་། དེའང་སྤང་བྱ་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འདོད་ཁམས་པ་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་འགག་པ་ལ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་འགོག་པ་ཞེས་བཏགས་ཤིང་། དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་ལ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལམ་དུ་བཏགས་ལ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་འགོག་ལམ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བཏགས་པས་སོ། ། འོ་ན་ཀུན་ལས་བཏུས་པར་མཐོང་སྤང་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་དང་། བསྡུ་བར་དགུ་བཅུ་རྩ་བཞིར་བཤད་པ་འགལ་ལོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཁ་ཅིག་རིམ་པ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དང་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ཡིན་ཟེར་ཡང་རགས་པ་དང་ཕྲ་བའི་རྣམ་པར་གཞག་པས་མདོ་ཐ་དད་ཀྱི་དགོངས་པར་འཆད་པ་ལེགས་སོ། །</br>[3]སྤང་བྱ་སྤོང་ཚུལ་ནི། ཉན་ཐོས་པ་དག མཛོད་ལས། འགོག་པར་འགྱུར་བའི་ལམ་གྱིས་ནི། ། དེ་ཡི་སྒྲིབ་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་། ། ཞེས་འགག་འགྱུར་གྱི་ལམ་གྱིས་སྤོང་བར་འདོད་ལ། ཐེག་པ་ཐུན་མོང་བ་དེ་ཉིད་འདོན་པ་བསྒྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ལམ་གྱིས་ནི། ། དེ་ཡི་སྒྲིབ་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་། ། ཞེས་པ་གཉེན་པོ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་ལམ་གྱིས་སྤོང་བར་འདོད་དོ། ། ཐེག་ཆེན་ཐུན་མོང་མིན་པ་ནི་དོན་དམ་པར་སྤང་བྱ་དང་གཉེན་པོ་མ་གྲུབ་པས་སྐྱེ་འགག་གཉིས་ཀ་མི་འཐད་དེ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལས། འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། ། གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། ། ཅེས་དང་། སྤྱོད་འཇུག་ལས། དེ་ལྟར་སྟོང་པའི་དངོས་རྣམས་ལ། ། ཐོབ་པ་ཅི་ཡོད་ཤོར་ཅི་ཡོད། ། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། ཀུན་རྫོབ་ཏུའང་བརྟགས་ན་གཉེན་པས་སྤང་བྱ་སྤོང་བར་མི་འདོད་དེ། སྤང་བྱ་ཡོད་ན་གཉེན་པོ་མེད་ལ། གཉེན་པོ་སྐྱེས་པ་ན་སྤང་བྱ་འགག་པས་དུས་མི་མཉམ་པ་ལ་ཕྲད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མ་བརྟོགས་པའི་བློ་ངོར་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པ་ལ་སྤང་བྱ་སྤངས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་འདོགས་ཏེ་སྲང་མདའི་མཐོ་དམའ་བཞིན་ནོ། ། </br>(2)མཐོང་ལམ་སྐྱེ་ཚུལ་གྱི་རྣམ་གཞག་གི་ཁྱད་པར་བཞི་སྟེ།</br>[1]རྟེན་གང་ལ་སྐྱེ་བ་ནི། གླིང་གསུམ་གྱི་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་དང་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་ལ་སྐྱེ་སྟེ། དབང་པོ་རྣོ་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུང་ཡོད་ལ་སྐྱོ་ཤས་ཆེ་བས་སོ། ། རྣམ་སྨིན་གྱི་ ལས་སྒྲིབ་ཆེན་པོས་བསྒྲིབས་པས་ངན་སོང་གསུམ་དང་། སྐྱོ་ཤས་མེད་པས་སྒྲ་མི་སྙན་དང་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ལ་མི་སྐྱེའོ། །</br>[2]ས་གང་ལ་བརྟེན་པ་ནི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་མཐོང་ལམ་བསམ་གཏན་དྲུག་གང་རུང་ལ་བརྟེན་ཏེ། དེ་ལའང་ཆགས་བྲལ་སྔོན་དུ་མ་སོང་ན་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ལ་དང་། སོང་ན་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ལ་བརྟེན་ནོ། ། འདོད་པའི་ས་ལ་མི་བརྟེན་ཏེ་མཐོང་ལམ་ནི་ཞི་ལྷག་མཚུངས་ལྡན་ཡིན་ལ། འདོད་པ་ནི་ཞི་གནས་ཆུང་ཞིང་རྣམ་གཡེང་ཤས་ཆེ་བས་སོ། ། ལྷག་མཐོང་ཤས་ཆུང་བས་གཟུགས་མེད་ལའང་མི་བརྟེན་ནོ། ། བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་ཉེར་བསྡོགས་སོགས་ལ་འབད་ན་སྐྱེད་དུ་རུང་མོད་ཀྱི་ཞི་གནས་ཤས་ཆུང་བས་སྐྱེ་དཀའོ། ། དེ་ལྟ་ན་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ལའང་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། མི་མཚུངས་ཏེ། མཐོང་ལམ་སྐྱེ་བ་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞིའི་སེམས་ལ་བརྟེན་དགོས་ལ། དངོས་གཞི་མ་ཐོབ་ན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ཁོ་ན་སླ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། གཉིས་པའི་ཉེར་བསྡོགས་ལ་མི་བརྟེན་ཏེ་དེ་བས་སླ་བའི་དང་པོའི་དངོས་གཞི་ལ་བརྟེན་པས་ཆོག་པས་སོ། ། རང་རྒྱལ་གྱིས་ནི་ཚོགས་སྤྱོད་བསམ་གཏན་ས་དྲུག་གང་རུང་དང་། བསེ་རུ་ལྟ་བུ་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་དངོས་གཞི་ལ་བརྟེན་ནོ། ། འོ་ན་བསེ་རུ་ལྟ་བུ་དེ་ཤི་ནས་འདོད་ཁམས་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་མི་རིགས་ཏེ། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་མན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། ལས་ཀྱིས་མི་སྐྱེ་ཡང་སྨོན་ལམ་གྱིས་སྐྱེ་བས་སོ། ། བྱང་སེམས་ཀྱིས་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཤིན་ཏུ་དག་པ་ལ་བརྟེན་ནོ། ། ཉེར་བསྡོགས་ལ་མི་བརྟེན་ཏེ་དེའི་གོང་དུ་ཆོས་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པས་སོ། །</br>[3]ཚུལ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི། ཐེག་པ་ཐུན་མོང་ལུགས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཡུལ་བདེན་པ་བཞི་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་ཏེ། དེའང་རྣམ་པར་གཞག་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའོ། ། རང་རྒྱལ་གྱིས་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་གི་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས། བྱང་སེམས་ཀྱིས་བདག་མེད་གཉིས་ཀ་རྟོགས་སོ། ། ཐེག་ཆེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལུགས་ལ། ཡུམ་ལས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ལ་སློབ་པར་འདོད་པས་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་བསླབ་པར་བྱའོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་སོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་སོགས་རིགས་ཅན་གསུམ་ཀས་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ལ་ཁྱད་པར་མི་བཞེད་དོ། ། </br>[4]སྐད་ཅིག་དུ་ལས་སྐྱེ་བ་གཉིས་ཏེ།</br><1>ཐེག་པ་ཐུན་མོང་བ་ནི། མཛོད་ལས། འཇིག་རྟེན་པ་ཡི་ཆོས་མཆོག་ལས། ། ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཟག་པ་མེད། འདོད་སྡུག་བསྔལ་ལའོ་དེ་ལས་ནི། ། དེ་ཉིད་ལ་ཆོས་ཤེས་དེ་བཞིན། ། དུཿཁ་ལྷག་ལ་རྗེས་བཟོད་ཤེས། ། བདེན་པ་གསུམ་ལ་དེ་བཞིན་ནོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ནི་ཆོས་མཆོག་གི་མཇུག་ཏུ་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། དེ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ། དེ་ནས་ཁམས་གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་དང་། དེ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་སྟེ་སྐད་ཅིག་མ་བཞི་དང་། བདེན་པ་ལྷག་མ་གསུམ་ལའང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བའི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་གི་ཟག་མེད་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བདེན་པ་མཐོང་བར་འདོད་ལ། དེའང་། མཛོད་ལས། བཟོད་དང་ཤེས་ལ་གོ་རིམ་བཞིན། ། བར་ཆད་མེད་དང་རྣམ་གྲོལ་ལམ། ། དེ་ལ་སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་ནི། ། མ་མཐོང་མཐོང་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ། ། བཅུ་དྲུག་པ་ལ་དེ་འབྲས་གནས། ། ཞེས་པ་ལྟར། བཟོད་པ་བརྒྱད་ནི་མཐོང་སྤང་གི་ཐོབ་པ་གཅོད་པས་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་དང་། ཤེས་པ་བརྒྱད་ནི་བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་སྟེ། དེ་དག་གི་སྐད་ཅིག་མ་བཅོ་ལྔ་ནི་མཐོང་ལམ་དངོས་ཡིན་ཞིང་བཅུ་དྲུག་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དང་རྒྱུན་ཆགས་པའི་ཕྱིར་སྒོམ་ལམ་ཡིན་ནོ། ། ཐོག་ཆེན་དབུ་མའི་ལུགས་ལ་ཆོས་ཉིད་ཀུན་འགྲོའི་ཚུལ་གྱིས་མཐོང་བ་ལ་གསར་མཐོང་རིགས་མི་མཐུན་གྱི་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ངོས་ནས་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་རུ་བཞག་ལ། སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་ཚུལ་དང་བོགས་འདོན་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་སྟེ།</br>དེའང་ཁམས་གསུམ་གྱི་སས་བསྡུས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་སྤོང་བའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཆོས་བཟོད་བཞི་དང་། དེ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ནི་ཆོས་ཤེས་བཞི། དེ་རྣམས་ཀྱང་འཕགས་ཆོས་ཕྱི་མ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མིན་དུ་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་རྗེས་བཟོད་བཞི་དང་། དེ་སྤངས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ནི་རྗེས་ཤེས་བཞིའོ། ། བརྒྱད་སྟོང་འགྲེལ་ཆེན་ལས་འབྲས་བུ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་དང་། བདེན་པ་སོ་སོ་ལ་ལོག་རྟོག་བསལ་བའི་སྒོ་ནས་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་གསུངས་ཤིང་། ཐུབ་པ་དགོངས་རྒྱན་ལས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་བཟོད་མཐོང་ལམ་མཚན་ཉིད་པ་དང་། གཞན་རྣམས་བཏགས་པ་བར་གསུངས་ལ། གཞན་ཡང་དབང་པོའི་རིམ་པས་གཅིག་ནས་བཅུ་དྲུག་གི་བར་ཅི་རིགས་པར་སྐྱེ་བར་འདོད་ཅིང་། མངོན་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པའི་དགོངས་པས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་རིམ་པ་བཞིན་བར་མ་ཆད་དུ་སྐྱེ་བར་གསལ་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཞུགས་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་དབང་པོའི་ས་མཚམས་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བས་སོ། ། འདིར་སྐད་ཅིག་མ་ཞེས་པ་ནི་ལམ་དེ་དང་དེའི་བྱ་བ་རྫོགས་པ་ལ་སྐད་ཅིག་མར་བྱས་པའི་བྱ་རྫོགས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མའོ། །</br><2>ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལུགས་ནི། ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་གསུངས་པས་དོན་དམ་པར་མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེ་བར་མི་བཞེད་དེ། མདོ་ལས། སྐྱེ་བ་མེད་པ་བདེན་པ་གཅིག་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལས་ཁ་ཅིག་བདེན་པ་བཞི་ཞེས་ཟེར། ། བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་འདུག་ནས་བདེན་གཅིག་ཀྱང་། ། གྲུབ་པར་མ་མཐོང་བཞི་ལྟ་ག་ལ་ཞིག ། ཅེས་དང་། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས། གལ་ཏེ་ཆོས་ཤེས་མཇུག་ཐོགས་སུ། ། འདི་ལ་བྱེ་བྲག་ཡོད་ན་ནི། ། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དངོས་ལ་ཡང་། ། གང་གི་སྐྱེ་བ་རྣམ་བརྟགས་པ། ། རྣམ་པར་མི་མཁས་དེ་ཡིས་ནི། ། རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་མ་མཐོང་། ། ཞེས་གསུངས་པས་སོ། ། དེ་ལྟར་མདོ་ལས། མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་དང་བཅུ་དྲུག་ལ་སོགས་སྐྱེ་བར་བཤད་པ་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ནི་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དགོངས་གཞི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ། དགོས་པ་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་གཞུག་པ། དངོས་གནོད་བྱེད་ནི། རྩ་ཤེ་ལས། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། ། གཉིས་ལས་མ་ཡིན་རྒྱུ་མེད་མིན། ། དངོས་པོ་གང་དང་གང་ན་ཡང་། ། སྐྱེ་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་མུ་བཞིར་སྐྱེ་བ་བཀག་པས་ཁེགས་སོ། ། གཞན་ཡང་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་དུ་ལ་སྐྱེ་དཔྱོད་ན་དུ་ལ་འཇིག་པའང་དཔྱོད་དགོས་པས་ཧ་ཅང་ཐལ་ཏེ། ཡང་རྩ་ཤེ་ལས། འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག ། མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་ཁྱོད་སེམས་ན། ། འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག ། གཏི་མུག་ཉིད་ཀྱིས་བསླད་པ་ཡིན། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། གལ་ཏེ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་དྲོས་པས་ཞུས་པ་ལས། གང་ཞིག་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་དེ་མ་སྐྱེ། ། དེ་ལ་སྐྱེ་བའི་རང་བཞིན་ཡོད་མ་ཡིན། ། རྐྱེན་ལ་རག་ལས་གང་དེ་སྟོང་པ་ཉིད། ། གང་གིས་སྟོང་ཉིད་ཤེས་དེ་བག་ཡོད་ཡིན། ། ཞེས་དང་། འཕགས་པ་ཀླུས། འདི་བརྟེན་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི། ། འཇིག་རྟེན་ཚུལ་འདི་འགོག་མི་མཛད། ། རྟེན་འབྱུང་གང་དེ་རང་བཞིན་མེད། ། དེ་ལ་ཡོད་ཅེས་ཇི་ལྟར་ངེས། ། ཞེས་དང་། གང་ཕྱིར་རྟེན་འབྱུང་མ་ཡིན་པའི། ། ཆོས་འགའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། ། དེ་ཕྱིར་སྟོང་ཉིད་མ་ཡིན་པའི། ། ཆོས་འགའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཞེས་བྱ་བ་སོགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །</br>5. སྤང་རྟོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། ཇི་ལྟ་མངོན་སུམ་ཇི་སྙེད་ཅི་རིགས་རྟོགས། ། མཐོང་སྤང་གི་ས་བོན་རྩ་བ་ནས་སྤངས་པ་དང་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བའི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་ཤིང་ཆོས་ཅན་ཇི་སྙེད་པའི་དོན་ཡང་ཅི་རིགས་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། དེ་ནས་ཆོས་དབྱིངས་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། ། བྲལ་བ་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །</br>6. ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་ནི། འཇིགས་པ་ལྔ་བྲལ་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་བཅུ་གཉིས། ། མཐོང་ལམ་པ་ངན་སོང་སོགས་འཇིགས་པ་ལྔ་དང་བྲལ་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་བརྒྱ་ཐོབ་པ་སོགས་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་ནུས་པ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པའོ། ། འོན་ཀྱང་དེ་ལ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ང་བདག་གི་ཆ་ད་དུང་ཡོད་པས་དེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་ལྷན་སྐྱེས་བག་ཉལ་ཡོད་ཅིང་། དེས་ན་གང་ལའང་དངོས་འཛིན་མེད་བཞིན་དུ་བྱེད་དངངས་སྐད་ཅིག་མ་སྐྱེས་བུ་ལ་ཁའི་ཐོ་ཡོར་ལ་དངངས་པ་ལྟ་བུར་ཡོད་པར་འདོད་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཡེངས་དུས་འཁོར་བར་ལྟུང་དོགས་པའི་ཡ་ང་དང་སྙན་གྲགས་འདོད་པའི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཆ་ཕྲ་མོ་ཡང་ཡོད་མོད། དེའང་སོ་སྐྱེ་བཞིན་གཞི་ཐུག་པ་ནི་མེད་དེ། དྲན་པ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ལྡོག་པས་གཉེན་པོ་བརྟེན་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་མདོར་ན་མཐོང་ལམ་ཐོབ་ནས་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པར་བཟློག་ཅིང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དབང་བྱས་པ་ཡིན་པས་དེ་ཡན་ཆད་ལམ་ལ་འབད་རྩོལ་མི་དགོས་པར་ཤུགས་ཀྱིས་བགྲོད་པ་ཡིན་ཏེ་མདའ་མཐེབ་ཤུགས་ཀྱིས་བགྲོད་པ་དང་འདྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །</br>7. བྱེད་ལས་གང་ཡིན་ནི། སྲིད་ལས་གྲོལ་ཞིང་མྱང་འདས་ས་གནོན་བྱེད། ། སྤང་བྱ་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་འཁོར་བར་འཕེན་པའི་རྒྱུ་ཟད་པས། སྲིད་པ་ལས་གྲོལ་ཞིང་འཁོར་བ་གཏན་དུ་སྤངས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ས་གནོན་པར་བྱེད་པའོ། །</br>8. ངེས་ཚིག་བསྟན་པ་ནི། ཟག་མེད་དགེ་བ་སྤོང་གཉེན་དང་པོར་བསྐྱེད། ། སྤྲོས་བྲལ་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་ངེས་ཚིག་གོ ། ཟག་པ་དངོས་ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ཟག་མེད་ཀྱི་དགེ་བ་དང་། མཐོང་སྤང་གི་ཉོན་མོངས་པ་རྩ་བ་ནས་སྤོང་བར་བྱེད་པས་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་དང་། འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་མ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སེམས་དང་པོར་བསྐྱེད་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། སྔོན་མ་མཐོང་བའི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཆོས་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ལམ་ཡིན་པས་མཐོང་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ངེས་ཚིག་གི་དོན་ནོ། ། འོ་ན་སྔར་སྦྱོར་ལམ་གྱི་སྐབས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། མཐོང་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་རང་གི་མཚན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ལ། སྦྱོར་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་ནི་དེའི་ཆ་ང་མཐུན་པའི་ཆོས་ཉིད་ཕྱོགས་ཙམ་རྟོགས་པའོ། །་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་ནི་དེའི་ཆ་ང་མཐུན་པའི་ཆོས་ཉིད་ཕྱོགས་ཙམ་རྟོགས་པའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/8167  + (1.མཚན་མའི་ནད། 2. བུ་མ་ཕྱིན་པ། 3. མགོ་མཇུག་ལོག་པ། 4. རོག་མ་ཕྱིན་པ། 5. བུ་སྣོད་ལུག་པ། 6. ཁྲག་མ་ཆོད་པ། 7. ནད་གཞུག་ལས་པ། 8. དུག་ཐབས་སུ་གྱུར་པའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/3404  + (1.མིག་གིས་བལྟ་བ་ལ་གཉིས་ཏེ། (1)ལྕེ་ལ་བལྟ་བ་ … 1.མིག་གིས་བལྟ་བ་ལ་གཉིས་ཏེ།</br>(1)ལྕེ་ལ་བལྟ་བ་ནི། རླུང་གི་ལྕེ་ནི་ཁ་དོག་དམར་ཞིང་སྐམ་ལ་རེག་བྱ་རྩུབ་པ་དང་། མཁྲིས་པའི་ལྕེ་ནི་བད་ཀན་སྐྱ་སེར་མཐུག་པོས་གཡོགས་པ། བད་ཀན་གྱི་ལྕེ་ནི་ཁ་དོག་སྐྱ་གླེག་མདངས་མེད་འཇམ་ལ་རློན་པ་དང་གསུམ་མོ། །</br>(2)ཆུ་ལ་བལྟ་བ་ནི། རླུང་གི་ཆུ་ནི་ལུ་མའི་ཆུ་འདྲ་ལ་ཁྱད་པར་དུ་ལྦུ་བ་ཆེ་བ་དང་། མཁྲིས་ཆུ་ནི་ཁ་དོག་དམར་སེར་རླངས་ཆེ་དྲི་མ་དུགས་པ། བད་ཀན་གྱི་ཆུ་ནི་ཁ་དོག་དཀར་ལ་དྲི་རླངས་ཆུང་བ་དང་གསུམ་མོ། །</br>2.སོར་མོས་རེག་པ་ནི། རླུང་གི་རྩ་ནི་རྐྱལ་པ་སྟོང་པ་དབུགས་ཀྱིས་གང་བ་ལྟར་ཅུང་ཟད་མནན་པའི་སྐབས་སུ་སྡོད་པར་འཕར་བ། མཁྲིས་པའི་རྩ་ནི་གྲངས་མགྱོགས་ཤིང་ཁར་རྒྱས་པར་མནན་ཀྱང་གཏིང་དུ་གྲིམས་པར་འཕར་བ། བད་ཀན་གྱི་རྩ་ནི་མི་མངོན་པ་བྱིང་བ་དང་གཤེད་ཆུང་བས་གུད་པ་དང་གྲངས་དལ་བར་འཕར་བའོ། །</br>3.ངག་གིས་དྲི་བ་ལ་གསུམ་སྟེ། </br>(1)རླུང་སློང་རྐྱེན་ན་ལུགས་གོམས་པ་དྲི་བ། དེ་ལ་བཅུ་གཅིག་སྟེ།</br>[1]རླུང་ནད་ལ་དང་པོ་སློང་བའི་རྐྱེན་ར་ཤ་དང་། ཇོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལ་རྩུབ་པའི་ཟས་སྐོམ་དང་། སྨྱུང་བར་གནས་པའི་བྱ་བ་དང་བསེར་བུའི་ངོད་ཅན་གྱི་ཡུལ་དུ་གནས་པ་སོགས་ཡང་ལ་རྩུབ་པའི་སྤྱོད་ལམ་གཉིས་ཏེ་གཅིག</br>[2]རྐྱེན་དེ་གཉིས་ཀྱིས་སླང་ནས་བར་དུ་ན་ལུགས་ལ་གཡལ་ཞིང་འདར་བ། </br>[3]བྱ་མྱང་ཡང་ཡང་བྱེད་པ། </br>[4]གྲང་ཤུམ་བྱེད་པ། </br>[5]དཔྱི་དང་རྐེད་པ་སོགས་རུས་ཚིགས་མ་ལུས་ན་བ། </br>[6]གཟེར་བ་ངེས་མེད་དུ་འཕོ་ཞིང་འགྱུར་བ། </br>[7]སྟོང་སྐྱུགས་བྱེད་པ། </br>[8]མིག་སོགས་དབང་པོ་མི་གསལ་བ།</br>[9]ཤེས་པ་འཚུབ་པ་དང་། བཀྲེས་དུས་སུ་ལྷག་པར་ན་ཞིང་ལྡང་བ་སྟེ་ན་ལུགས་དགུ།</br>[10]-[11]མཐོར་གོམས་པའི་ཟས་སྐོམ་སྣུམ་བཅུད་ཀྱིས་ཕན་པར་ངེས་པ་བཅས་ཁྱོན་རླུང་དྲི་བ་བཅུ་གཅིག་ཡོད་དོ། ། </br>(2)མཁྲིས་པ་སློང་རྐྱེན་ན་ལུགས་གོམས་པ་དྲི་བ་ལ་བདུན་ཏེ།</br>[1]མཁྲིས་པ་སློང་བའི་རྐྱེན་དང་པོ་འབྲུ་མར་དང་གར་ཆང་སོགས་རྣོ་ཞིང་ཚ་བའི་ཟས་སྐོམ་དང་། མེ་ཉིར་ཡུན་རིང་བསྲོ་བ་སོགས་རྣོ་ཞིང་ཚ་བའི་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་སྔོན་དུ་སློང་བ་སྟེ་རྐྱེན་གཉིས་ཏེ་གཅིག</br>[2]བར་དུ་ན་ལུགས་ཁ་ལ་རོ་ཁ་བ་བྲོ་བ། </br>[3]མགོ་ན་བ། </br>[4]ཤའི་དྲོད་སྔར་བས་ཆེ་བ། </br>[5]ལུས་སྟོད་ལྷག་པར་གཟེར་བ།</br>[6]ཟས་ཞུ་རྗེས་ཀྱི་དུས་ན་ཁྱད་པར་ན་ཞིང་ལྡང་བ་བཅས་ལྔ།</br>[7]ཐ་མར་བསིལ་བའི་ཟས་སྐོམ་གྱིས་ཕན་པར་ངེས་པར་གོམས་པ་བཅས་བདུན་ནོ། །</br>(3)བད་ཀན་སློང་རྐྱེན་ན་ལུགས་གོམས་པ་དྲི་བ་ལ་བཅུ་གཅིག་སྟེ། </br>[1]བད་ཀན་སློང་བའི་རྐྱེན་དང་པོ་འཕྱི་བའི་ཤ་དང་། ལོ་ཤུར་སོགས་ལྕི་ལ་སྣུམ་པའི་ཟས་སྐོམ་དང་། བརླན་སྟེང་དུ་ཉལ་བ་དང་སྐུ་མཉེ་མང་དུ་བྱས་པསོགས་ལྕི་ལ་སྣུམ་པའི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་རྐྱེན་གཉིས་ཏེ་གཅིག</br>[2]དེས་སློང་བའི་བར་དུ་ན་ལུགས་ནི་དང་ག་མི་བདེ་བ། </br>[3]ཁ་ཟས་འཇུ་བར་དཀའ་བ། </br>[4]ཡང་ཡང་དུ་སྐྱུག་ཅིང་ཟས་མི་ཞུ་བར་ཕོ་བར་གནས་པ།</br>[5]ཁ་མངལ་བ་ཞེས་རོ་མི་གསལ་བར་བརླན་བག་ཅན་འབྱུང་བ། </br>[6]ཁ་ཟས་མ་ཟོས་ཀྱང་ཕོ་བ་འཚིང་ལ་རྒྱས་པ། </br>[7]ཡང་ཡང་དུ་སྒྲོག་པ་འབྱུང་བ། </br>[8]ལུས་སེམས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ལྕི་ལ་ངལ་བ། </br>[9]ཟས་ཟོས་རྗེས་སུ་མི་བདེ་བ་སྟེ་ནང་གསེས་དགུ།</br>[10]-[11 ]འཇུག་ཏུ་ཟས་སྤྱོད་དྲོ་བར་གོམས་ན་འཕྲོད་པར་ངེས་པར་བཅས་ཁྱོན་བད་ཀན་དྲི་བ་བཅུ་གཅིག་གོ །</br>4.ཞར་བྱུང་མཇུག་བསྡུ་བ་ལ་སུམ་ཅུ་བརྒྱད་དེ། </br>(1)ལྕེ་ལ་བལྟ་བ་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ། </br>(2)ཆུ་ལ་བལྟ་བ་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ། </br>(3)རླུང་གི་རྩ་དང་མཁྲིས་པའི་རྩ་བད་ཀན་གྱི་རྩ་བཅས་གསུམ།</br>(4)མཁྲིས་པའི་སློང་རྐྱེན་ན་ལུགས་དྲི་བ་ལ་རྣམ་གྲངས་བདུན།</br>(5)བད་ཀན་སློང་རྐྱེན་ན་ལུགས་དྲི་བ་ལ་རྣམ་གྲངས་བཅུ་གཅིག་བཅས་དེ་ལྟར་བརྟག་ཐབས་རྣམ་གྲངས་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དོ། །ྟར་བརྟག་ཐབས་རྣམ་གྲངས་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/5191  + (1.མིག་དམར། 2.ལྷག་པ། 3.ཕུར་བུ། 4.པ་སངས། 5.སྤེན་པའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/5767  + (1.མིག༌དམར། 2.ལྷག༌པ། 3.ཕུར༌བུ། 4.པ༌སངས། 5.སྤེན༌པའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/1011  + (1.ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་བཀའ་ནི། མདོ་སྡུད་པ་བཅོམ་ … 1.ཞལ་ནས་གསུངས་པའི་བཀའ་ནི། མདོ་སྡུད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་དཔལ་གྱི་མགུར་ནས་གསུངས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ།</br>2.བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ལ་གསུམ་སྟེ། </br>(1)སྐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ནི། དེའང་སྐུས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་སྤྱི་བོར་ཕྱག་བཞག་ནས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་འཆད་པའི་སྤོབས་པ་སྐྱེས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཟླ་བས་དྲིས་པ་ལྟ་བུའོ། །</br>(2)གསུང་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ནི། འཇམ་དཔལ་ལ་མ་སྐྱེས་དགྲའི་འགྱོད་པ་སོལ་ཅིག་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པས་འཇམ་དཔལ་གྱིས་མ་སྐྱེས་དགྲའི་འགྱོད་པ་བསལ་བའི་མདོ་བྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །</br>(3)ཐུགས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བཀའ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཟབ་མོ་སྣང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་ནས། ཤཱ་རིའི་བུ་དང་སྤྱན་རས་གཟིགས་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་ཤེས་རབ་སྙིང་པོ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །</br>གཞན་ཡང་ཡོན་ཏན་དང་ཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་བྱིན་རླབས་འོད་ཟེར་བཀྱེ་བ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་སྣང་ནིས་ཆོས་སྟོན་པ་འབུམ་གྱི་གླེང་གཞི་ལས་བཤད་པ་ལྟ་བུ་དང་། རི་དང་། ཤིང་དང་། བྱ་དང་། པདྨ་དང་། རྔ་བོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དབྱངས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཉན་ཐོས་གང་དག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་མཐུ་ལས་ཆོས་སྨྲ་བ་དང་། སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་དང་། ཁྱེའུ་དང་། བུ་མོ་ལ་སོགས་པའི་ཕྲིན་ལས་ཆེན་པོའི་མཐུས་ཆོས་སྨྲ་བ་དག་ཀྱང་བཀར་བསྡུ་བ་ནི། སྡུད་པ་ལས། རྒྱལ་བའི་ཉན་ཐོས་པ་དག་ཇི་སྙེད་ཆོས་སྟོན་དང་། ། འཆད་དང་རིགས་པ་དག་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པ་དང་། ། མཆོག་འཕགས་བདེ་བ་བྱེད་དང་དེ་ཡི་འབྲས་ཐོབ་པ། ། དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐྱེས་བུའི་མཐུ། ། ཅི་ཕྱིར་ཞེ་ན་རྒྱལ་བས་ཆོས་ཚུལ་གང་བསྟན་པ། ། དེ་ལ་མི་མཆོག་སློབ་མར་བཅས་པས་སྔོན་བསླབས་ཤིང་། ། མངོན་སུམ་བྱས་ནས་བསླབ་པ་ཇི་བཞིན་སྟོན་བྱེད་པ། ། སངས་རྒྱས་མཐུས་བྱེད་རང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་མཐུས་མ་ཡིན། ། ཅེས་སོ། ། དེས་ན་སྔ་འགྱུར་གཏེར་མའི་ཕྱོགས་སུ་གཏེར་སྟོན་སྤྲུལ་པའི་སྐྱེས་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས་ཤོག་སེར་གྱི་བརྡ་དང་། དག་སྣང་དང་། དགོངས་པའི་རྩལ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་ལུང་དང་རིགས་པ་འདིས་ཚད་མར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །</br>3.རྗེས་སུ་གནང་བའི་བཀའ་ནི། བཀའི་སྡུད་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས། མགོར་གླེང་གཞི། བར་དུ་མཚམས་སྦྱོར། མཐར་མཐུན་འགྱུར་ལ་སོགས་པ་བཀོད་པ་རྣམས་ཏེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་པད་དཀར་ལས། ཀུན་དགའ་བོ། དེ་ན་དགེ་སློང་དེ་དག་གིས་ཁྱོད་ལ་དེ་སྐད་དྲིས་པ་དང་འདི་སྐད་ལུང་སྟོན་ཅིག ། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་པོ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཡུལ་མ་ག་དྷཱ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་བཞུགས། ཞེས༌སོགས༌ནས། དོན་ཚིག༌དང༌ཡི༌གེ༌གང༌དང༌གང༌དག༌གིས་རྣམ་གྲངས་གང་དང་གང་གསུངས་པ་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་གླེང་གཞི་དང་བཅས་པ་དང་། རྒྱུ་དང་བཅས་པ་དང་། རྐྱེན་དང་བཅས་པ་དང་། དོན་བཟང་པོ་དང་། ཚིག་འབྲུ་བཟང་པོ་རྒྱས་པར་སྟོན་ཅིག མདོ་སྡེའི་མཇུག་ཏུའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་བསྩལ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། ། ཞེས་བྲིས་ཤིག ། ཀུན་དགའ་བོ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་འདི་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་བསྡུ་བར་བྱའོ། ། ཞེས་དང་། ལུང་ལས་ཀྱང་། གནས་མ་དྲན་ན་གྲོང་ཁྱེར་དྲུག་པོ་གང་རུང་སྨྲོས་ཤིག ཅེས་སོགས་རྗེས་སུ་གནང་བར་མཛད་པའོ། །ྲོས་ཤིག ཅེས་སོགས་རྗེས་སུ་གནང་བར་མཛད་པའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/1562  + (1.ཞི་བྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་བཤད་པ། 2.སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་བཤད་པ། 3.མཇུག་དོན་བསྡུ་བའོ། །)
• Dictionaries/chos rnam kun btus/5314  + (1.ཟས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་དྲུག་སྟེ། (1)རླུང་ཟ … 1.ཟས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་དྲུག་སྟེ། </br>(1)རླུང་ཟས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བཅུ་སྟེ། </br>[1]རླུང་ཟས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི་རྟའི་ཤ། </br>[2]བོང་བུའི་ཤ། </br>[3]འཕྱི་བའི་ཤ། </br>[4]ལོ་ཤ་སྟེ་གང་ཡང་རུང་བ་སྐམ་ནས་ལོ་ལོན་པ། </br>[5]ཤ་ཆེན་ཏེ་མི་དར་མ་གློ་བུར་དུ་ཤི་བའི་ཤ་ཆེན་སྐམ་པོ།</br>[6]ཏིལ་ཡུངས་སོགས་ཀྱི་འབྲུ་མར། </br>[7]ལོ་མར་ཏེ་རྩི་མར་རྙིང་པ་ལོ་ལོན་པ། </br>[8]བུ་རམ་སྨུག་པོ། </br>[9]སྒོག་སྐྱ། </br>[10]བཙོང་ནག་དང་བཅུའོ། ། </br>(2)རླུང་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་བཞི་སྟེ། </br>[1]རླུང་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་ནི་འོ་མ་དྲོན་མོ། </br>[2]ལྕ་བ་དང་ར་མཉེའི་ཟན་ཆང་། </br>[3]བུར་ཆང་། </br>[4]རུས་ཆང་དང་བཞིའོ། ། </br>(3)མཁྲིས་ཟས་ཀྱི་གཉེན་པོ་བདུན་ཏེ།</br>[1]བའི་མར་གསར། </br>[2]རའི་མར་གསར། </br>[3]རི་དྭགས་ཀྱི་ཤར་ཤ། </br>[4]སྐོམ་ཤ་སྟེ་རྟོལ་གྱི་ཤ་གསར་པ། </br>[5]ནས་གསར་པའི་ཆག་ཚེ། </br>[6]སྐྱབས་ཏེ་ཁུར་སྐྱའི་ཚོད་མ། </br>[7]ཁུར་ནག་གི་ཚོད་མ་དང་བདུན་ནོ། ། </br>(4)མཁྲིས་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་བཅུ་གཉིས་ཏེ། </br>[1]བ་ཡི་ཞོ་དར། </br>[2]རའི་ཞོ་དར། </br>[3]ཆབ་ཚ་སྟེ་ཚ་སྡོར་མེད་པའི་ཐུག་པ་སླ་མོ།</br>[4]ཚྭ་སྡོར་འཕྲལ་བའམ་ཇ་ཐང་ཚྭ་སྡོར་མེད་པ་གང་རུང་དུ་བཞེད་པ།</br>[5]གངས་དང་རྫ་ལས་བྱུང་བའི་ཆུ་བསིལ་དང་། ཆུ་བསྐོལ་ནས་གྲང་དུ་བཅུག་པ་སྟེ་མཁྲིས་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་ལྔ། སྤྱིར་མཁྲིས་པའི་ནད་ཅན་གྱི་ཟས་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་བཅུ་གཉིས་སུ་བཤད་པའོ། །</br>(སྐབས་འདིར་གོང་བཤད་ལས་ཞིབ་ཆ་གསུང་མི་འདུག) </br>(5)བད་ཀན་ཟས་ཀྱི་གཉེན་པོ་དྲུག་སྟེ། </br>[1]ལུག་གི་ཤ། </br>[2]གཡག་རྒོད་དེ་འབྲོང་གི་ཤ། </br>[3]རྩལ་མཐུས་ཟ་བ་གཅན་གཟན་ཤ་སྡེ། </br>[4]ཉའི་ཤ། </br>[5]སྦྲང་རྩི།</br>[6]སྐམ་སར་སྐྱེས་པའི་འབྲུ་རྙིང་གི་ཟན་དྲོན་སྡོར་ལྡན་དང་དྲུག་གོ །</br>(6)བད་ཀན་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་དགུ་སྟེ། </br>[1]འབྲིའི་ཞོ་དར། </br>[2]གར་ཆང་ནར་སོན་པ། </br>[3]ཆུ་སྐོལ་ཚ་མོ་དང་གསུམ་བཅས་བད་ཀན་གྱི་ནད་གཞི་ཅན་གྱིས་བསྟེན་པར་བྱ་བའི་བཟའ་བཏུང་གི་གཉེན་པོ་དགུའོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལས་ཞིབ་ཆ་གསུངས་མི་འདུག་པ་དཔྱད། </br>2.སྤྱོད་ལམ་གྱི་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་གསུམ་སྟེ།</br>(1)རླུང་གི་སྤྱོད་ལམ་ལ་གཉིས་ཏེ། </br>[1]རླུང་ནད་ཅན་ལ་གནས་དྲོ་སར་སྡོད་པ། </br>[2]རང་རང་གི་ཡིད་དུ་འོང་བའི་གྲོགས་བསྟེན་ཅིང་གནས་པ་དང་གཉིས་སོ། ། </br>(2)མཁྲིས་པའི་སྤྱོད་ལམ་ལ་གཉིས་ཏེ། </br>[1]མཁྲིས་པའི་ནད་ལ་གནས་ཆུ་འགྲམ་ཤིང་གྲིབ་སོགས་བསིལ་སར་སྡོད་པ།</br>[2]སྤྱོད་ལམ་དྲག་ཤུལ་རིགས་མི་བྱ་བར་དལ་བར་སྡོད་པ་དང་གཉིས་སོ། །</br>(3)བད་ཀན་གྱི་སྤྱོད་ལམ་ལ་གཉིས་ཏེ། </br>[1]བད་ཀན་ནད་ལ་སྤྱོད་ལམ་ལུས་རྩོལ་བས་བཅག་པ། </br>[2]གནས་དྲོ་སར་བསྟེན་པ་དང་གཉིས་སོ། ། </br>3.སྨན་གྱི་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་བཅོ་ལྔ་སྟེ། </br>(1)རོ་ནུས་སྦྱོར་བ་དྲུག་སྟེ།</br>[1]རླུང་སྨན་རོ། </br>[2]རླུང་སྨན་ནུས་པ། </br>[3]མཁྲིས་སྨན་རོ། </br>[4]མཁྲིས་སྨན་ནུས་པ། </br>[5]བད་ཀན་གྱི་སྨན་གྱི་རོ། </br>[6]བད་ཀན་སྨན་གྱི་ནུས་པ་དང་དྲུག་གོ ། </br>(2)ཞི་བྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག་སྟེ། </br>[1]རླུང་སེལ་བ་ཞི་བྱེད་ཁུ་བ། </br>[2]རླུང་སེལ་བ་ཞི་བྱེད་སྨན་མར། </br>[3]མཁྲིས་པ་སེལ་བ་ཞི་བྱེད་ཐང་། </br>[4]མཁྲིས་པ་སེལ་བ་ཞི་བྱེད་ཅུར་ནིས།</br>[5]བད་ཀན་སེལ་བ་ཞི་བྱེད་རིལ་བུ། </br>[6]བད་ཀན་སེལ་བ་ཞི་བྱེད་ཏྲེས་སམ་དང་དྲུག་གོ །</br>(3)སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་གསུམ་སྟེ། </br>[1]རླུང་གི་ནད་ལ་འཇམ་རྩི། </br>[2]མཁྲིས་པའི་ནད་ལ་བཤལ། </br>[3]བད་ཀན་ནད་ལ་སྐྱུགས་བཅས་གསུམ་མོ། ། </br>4.དཔྱད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ལ་ཡང་གསུམ་སྟེ། </br>(1)རླུང་དཔྱད་ཀྱི་གཉེན་པོ། </br>(2)མཁྲིས་ནད་དཔྱད་ཀྱི་གཉེན་པོ། </br>(3)བད་ཀན་དཔྱད་ཀྱི་གཉེན་པོ་དང་གསུམ་མོ། །</br>5.ཞར་བྱུང་མཇུག་བསྡུ་བ་གསོ་ཐབས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ནི།</br>(1)གསོ་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཟས་དང་སྤྱོད་ལམ་སྨན་དཔྱད་བཞི་ལ། རླུང་ཟས་དང་རླུང་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་བཅུ་བཞི།</br>(2)མཁྲིས་ཟས་དང་མཁྲིས་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་བཅུ་གཉིས། </br>(3)བད་ཀན་གྱི་ཟས་སྐོམ་གྱི་གཉེན་པོ་དགུ། </br>(4)རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་གཉེན་པོ་དྲུག།</br>(5)རོ་ནུས་སྦྱོར་བ་དྲུག་ལ་རླུང་སྨན་རོ་ནུས་ཀྱི་གཉེན་པོ་དྲུག མཁྲིས་སྨན་རོ་ནུས་ཀྱི་གཉེན་པོ་དྲུག བད་ཀན་གྱི་སྨན་རོ་ནུས་ཀྱི་གཉེན་པོ་དྲུག་བཅས་བཅོ་བརྒྱད།</br>(6)ཞི་བྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དྲུག་ལ་རླུང་སེལ་བའི་གཉེན་པོ་བརྒྱུད། མཁྲིས་པ་སེལ་བའི་གཉེན་པོ་བརྒྱད། བད་ཀན་སེལ་བའི་བདུན་བཅས་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ། </br>(7)སྦྱོང་བྱེད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་གསུམ་ལ་རླུང་འཇོམ་བྱེད་འཇམ་རྩིའི་གཉེན་པོ་གསུམ། མཁྲིས་པ་སྦྱོང་བྱེད་བཤལ་གྱི་གཉེན་པོ་བཞི། བད་ཀན་ནད་ཀྱི་གཉེན་པོ་གཉིས་བཅས་དགུ།</br>(8)དཔྱད་ལ་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་གསུམ་ལ་དཔྱད་ཀྱི་གཉེན་པོ་བདུན་བཅས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དོ། །ྱི་གཉེན་པོ་བདུན་བཅས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དོ། །)